Танымал адамдарға қатты таңданатын адамдар билікке бағынуға және дәстүрлі әлеуметтік нормаларды ұстануға бейім болуы мүмкін. Мұндай қорытынды Psychological Reports журналында жарияланған жаңа зерттеуде айтылды, деп хабарлайды turkystan.kz.
Зерттеуге АҚШ-та тұратын 331 ересек адам қатысты. Қатысушылардың арасында өзін либерал, центрист және консерватор деп санайтындар тең үлеспен қамтылған. Зерттеушілер олардың сүйікті танымал тұлғасына деген қызығушылығын және оңшыл авторитаризмнің үш қырын – билікке бағыну, дәстүрлі құндылықтарды қолдау және ережені бұзғандарды қатаң жазалауды қолдау деңгейін бағалаған.
Нәтижесінде танымал адамдарға қызығушылықтың екі түрі де – олардың өмірі мен шығармашылығын бақылау сияқты жеңіл қызығушылық және тұлғаға эмоционалды түрде қатты байланып қалу – билікке бағыну мен дәстүршілдікпен байланысты болған.
Ең айқын байланыс билікке бағыну көрсеткішінен байқалған. Зерттеушілер адамның жасы, жынысы, білімі, әлеуметтік-экономикалық жағдайы және жалпы саяси көзқарасын есепке алғаннан кейін де танымал адамдарға қызығушылық пен оңшыл дәстүршілдік және билікке мойынсұну арасындағы байланыс сақталғанын анықтаған.
Алайда зерттеу танымал адамдарға қызығушылық адамның авторитар болуына себеп болады дегенді білдірмейді. Ғалымдар зерттеуді бір уақыт аралығында жүргізгендіктен, себеп-салдар бағытын анықтау мүмкін емес. Яғни билікке мойынсұнуға бейім адамдар танымал тұлғаларға көбірек қызығуы да ықтимал.
Сонымен қатар зерттеу авторитарлық агрессия мен танымал адамдарға қызығушылық арасында тұрақты байланыс бар екенін көрсетпеген. Демек, атақты адамдарға қатты елігу міндетті түрде қатаң жазалау мен әлеуметтік бақылауды қолдаумен байланысты емес.
Ғалымдар зерттеудің тағы бір шектеуі ретінде оған тек АҚШ тұрғындарының қатысқанын атап өтті. Сондықтан алынған нәтижелерді басқа елдердегі адамдарға тікелей қолдануға болмайды.
