Қайта өрлеу дәуірінен жеткен суреттер мен қолжазбалар енді тек өнер туындысы ғана емес, биологиялық дереккөзге де айналуы мүмкін. Ғалымдар Леонардо да Винчидің ДНҚ-сы болуы ықтимал "іздерді" оның заманына жататын суреттер мен хаттардан алды, деп хабарлайды turkystan.kz Independent-ке сілтеме жасап.
Зерттеушілер жаңа, аса ұқыпты әдісті қолданып, құнды артефактілерге зақым келтірмей микробөлшектер жинаған. Терінің, тердің, шаң мен тозаңның көзге көрінбейтін іздері генетикалық материалды талдауға мүмкіндік берген. ДНҚ үлгілері Леонардонікі саналатын қызыл бормен салынған «Қасиетті сәби» атты суреттен және оның туысы Фрозино ди Сер Джованни да Винчидің Италия архивінде сақталған хаттарынан алынған.
Талдау барысында ғалымдар Y-хромосома маркерлеріне ерекше назар аударған. Бұл хромосома әкеден балаға берілетіндіктен, ерлер әулетін анықтауда маңызды. Нәтижелер сурет пен Леонардоның туысына тиесілі хаттағы ДНҚ-ның бір генетикалық топқа жататынын көрсетті. Бұл топ Тоскана аймағында кең таралған, дәл осы өңірден да Винчи шыққан.
Нақтырақ айтқанда, табылған үлгілер E1b1 немесе E1b1b гаплотобына сәйкес келеді. Ол Оңтүстік Еуропада, соның ішінде Италияда жиі кездеседі. Алайда зерттеушілер сақтық танытады: бұл іздердің Леонардоның өзіне тиесілі екенін біржақты растау мүмкін емес. Себебі суретшінің эталондық ДНҚ үлгісі жоқ, ал оның белгілі тікелей ұрпақтары да анықталмаған. Сонымен қатар, оның қабірі бірнеше ғасыр бұрын ашылған.
Қызығы, табылған генетикалық материалдың едәуір бөлігі адамға емес, бактериялар мен саңырауқұлақтарға, сондай-ақ өсімдіктерге тиесілі. Бұл деректер артефактілердің сақталу тарихын қалпына келтіруге көмектеседі. Мысалы, италиялық райграс сияқты өсімдік тозаңы қағаздың географиялық шығу тегін немесе сақталған ортасын меңзейді. Ал жағалау маңында өсетін талдың іздері Флоренция төңірегіндегі шеберханалармен жанама байланысқа меңзейді.
Зерттеу авторларының пікірінше, бұл тәсіл музейлер мен архивтер үшін жаңа мүмкіндік ашады. Өнер туындылары енді тек стиль мен мазмұн арқылы емес, микроскопиялық биологиялық іздер арқылы да "сөйлей" бастайды. Ал қағазда қалған сол іздер тарихты бұрынғыдан да нақтырақ түсінуге жол ашуы мүмкін.
