Көздегі қан тамырының жарылуы адамды шошытуы мүмкін. Кейде көздің ағы қызарып кетеді. Алайда көп жағдайда мұндай қан құйылу денсаулыққа айтарлықтай қауіп төндірмейді. Бұл жағдайдың неліктен пайда болатынын және қай кезде дәрігерге қаралу керектігін Пирогов университетінің сарапшысы Ангелина Казанцева түсіндірді, деп хабарлайды turkystan.kz.
– Көздегі қан тамыры жарылған кезде не болады?
– Субконъюнктивалық қан құйылу дегеніміз – көздің ағын жауып тұратын жұқа, мөлдір қабықтың, яғни конъюнктиваның астына қан жиналуы. Қан көздің ішкі құрылымдарынан емес, оның беткі қабатындағы зақымданған ұсақ қан тамырынан ағады.
Мұндай қан құйылу көздің қасаң қабығын зақымдамайтындықтан және көз алмасының ішіне өтпейтіндіктен, көру өткірлігіне әсер етпейді. Конъюнктива астына жиналған қан көздің ақ бөлігіндегі ашық қызыл дақ түрінде көрінеді. Кейде дақ кішкентай болса, кейде склераның көрініп тұрған бүкіл бетін қамтуы мүмкін.
– Көздегі қан тамырлары неліктен жарылады?
– Көбінесе субконъюнктивалық қан құйылу өздігінен немесе көздің қан тамырларындағы қысымның қысқа мерзімге жоғарылауы салдарынан пайда болады. Бұған бірнеше фактор әсер етуі мүмкін:
Дене күшінің түсуі: ауыр зат көтеру, қатты күшену, басты алға қарай күрт еңкейту.
Жөтелу, түшкіру, құсу: мұндай рефлекстік әрекеттер де қан тамырларындағы қысымды арттырады.
Көздің жеңіл жарақаттануы: тіпті көзді қолмен қатты ысқылаудың өзі қан тамырының жарылуына себеп болуы мүмкін.
Антикоагулянттарды қабылдау: қанды сұйылтатын дәрілер, мысалы, аспирин мен варфарин қан құйылу қаупін арттыруы мүмкін.
Сирек кездесетін себептер: К дәруменінің жетіспеушілігі немесе қанның ұю жүйесіндегі бұзылыстар.
– Кімдер қауіп тобына жатады?
– Артериялық гипертониясы, қант диабеті немесе көзішілік қысымы жоғары адамдарда мұндай қан құйылудың пайда болу қаупі жоғары. Өйткені олардың қан тамырлары нәзік әрі сынғыш болуы мүмкін.
– Мұндай қан құйылу қауіпті ме?
– Науқастың өзі үшін субконъюнктивалық қан құйылу көбіне сыртқы келбетке қатысты мәселе болып саналады. Ол қорқынышты көрінгенімен, әдетте зиянсыз және өздігінен жазылады.
– Қан тамырының жай ғана жарылғанын қалай анықтауға болады?
Әдетте мынадай белгілер байқалады:
Көз ауырмайды. Аздап жайсыздық сезілуі мүмкін, бірақ қышу немесе ашыту әдеттегі белгілерге жатпайды.
Көру қабілеті нашарламайды. Адам қан құйылуға дейінгідей анық көреді.
Жарыққа сезімталдық болмайды.
Көзден бөлінді шықпайды.
– Қандай жағдайда шұғыл түрде дәрігерге қаралу керек?
– Көп жағдайда бұл жағдай зиянсыз болғанымен, кейде субконъюнктивалық қан құйылу медициналық тексеруді қажет ететін қауіпті белгілердің бірі болуы мүмкін.
Төмендегі жағдайларда офтальмологке немесе терапевтке дереу қаралу қажет:
Бас немесе көз жарақатынан кейін қан құйылса. Бұл жай ғана қылтамырдың жарылуынан гөрі ауыр жарақаттың белгісі болуы мүмкін.
Көз немесе бет тұсы ауырса. Қалыпты субконъюнктивалық қан құйылу кезінде ауырсыну болмайды.
Көру қабілеті нашарласа: көз алды тұманданса, заттар қосарланып немесе бұлыңғыр көрінсе. Бұл мәселенің көздің тек беткі қабатымен шектелмейтінін көрсетуі мүмкін.
Көзден іріңді немесе шырышты бөлінділер бөлінсе.
Қан тамырлары жиі және себепсіз жарылса. Мұндай жағдайда қанның ұю жүйесін тексеріп, артериялық қысымды өлшеу қажет. Қайталанатын қан құйылулар гипертонияның, диабеттің немесе қан ауруларының белгісі болуы мүмкін.
Қан құйылу 1-2 апта ішінде басылмаса немесе көлемі азаймаса.
Антикоагулянттар қабылдап жүрсеңіз. Бұл жағдайда дәрігермен кеңесіп, дәрінің дозасын өзгерту қажеттілігін талқылау керек. Дәрінің дозасын өз бетіңізше өзгертпеңіз.
