كوسوۆونىڭ باعى ما، الدە سورى ما؟

سەربيانىڭ پسيحولوگ پرەزيدەنتi جەكسەنبi كۇنگi سايلاۋدا تاعى دا جەڭiسكە جەتتi. ەلدi ەۋرووداققا باستاۋعا قۇلشىنىپ جۇرگەن تاديچ جەر داۋىن قالاي شەشەرi بەلگiسiز. كوسوۆو ەكi اپتادان كەيiن ەگەمەندiگiن جاريالاۋعا دايىندالىپ جاتىر. ازiرگە باتىستىقتاردىڭ تاديچكە دەگەن كوزقاراسى ءتۇزۋ. بiراق ەو-عا مۇشەلiككە ءوتۋ ءۇشiن قويىلىپ وتىرعان بiرنەشە تالاپ بار. ەگەر راديكالدىق ۇلتشىلدىق باعىتتاعى نيكوليچ جەڭiسكە جەتكەندە، بەلگرادتىڭ ماسكەۋمەن قاتىناسى جاقسارىپ، كارi قۇرلىقتىڭ دەموكراتيالىق قوعام ورناتۋ تۋرالى "باس اۋرۋى" قايتا قوزار ەدi.

وتكەن جەكسەنبiدەگi سەرياداعى پرەزيدەنتتiك سايلاۋدا 50 جاستاعى بوريس تاديچ تاعى جەڭiسكە جەتتi. داۋىس بەرۋ پروتسەسiنiڭ العاشقى قورىتىندىسى جاريالانىسىمەن، تاديچتiڭ باستى قارسىلاسى 55 جاستاعى توميسلاۆ نيكوليچ ءوزiنiڭ جەڭiلiسiن مويىنداپ، جاقتاستارىن سابىرعا شاقىردى. ەلدiڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى 98،8 پايىز بيۋللەتەننiڭ 50،57 پايىزى تاديچكە، ال 47،71 پايىزى نيكوليچكە تيەسiلi بولعانىن حابارلادى. سايلاۋشىلاردى "ەۋروپالىق دەموكراتيانىڭ جەڭiسiمەن قۇتتىقتاعان" تاديچ سەربيانى ەۋروپالىق وداققا جەتەلەيتiنiن مالiمدەسە، نيكوليچ رەسەيمەن قارىم-قاتىناس ورناتۋعا مۇددەلi ەكەندiگiن ايتقان. ول ەكەۋi 2004 جىلعى پرەزيدەنتتiك تاققا تالاسقا دا قاتار تۇسكەن بولاتىن. سايلاۋ قورىتىندىسىندا تاديچ قارسىلاسىنان 9 پايىز ارتىق داۋىس جيناعان. بۇل جولى سايلاۋشىلاردىڭ ساياسي بەلسەندiلiگi وتە جوعارى بولدى. سەربتەردiڭ 67 پايىزى (6،7 ملن. ادام) ەلدەگi اسا ماڭىزدى ساياسي ناۋقانعا ات سالىسقان. بۇل بiرiنشi كەزەڭدە جەڭiلiپ قالعان تاديچتiڭ ەكiنشi كەزەڭدە باسەكەلەسiنەن ۇستەم شىعۋىنا ىقپال ەتكەن. ال كوپشiلiكتiڭ تاديچتi قولداۋى ونى جاقسى كورگەندiكتەن ەمەس، اسiرەۇلتشىل نيكوليچتiڭ ديكتاتۋرالىق ساياساتىنان قورىققاندىقتان. نەگiزگi ماماندىعى پسيحولوگ تاديچ بۇعان دەيiن قورعانىس مينيسترلiگi مەن تەلەكوممۋنيكاتسيالار مينيسترلiكتەرiن باسقارعان. ەلدەگi دەموكراتيالىق پارتيانىڭ جەتەكشiسi. باتىسپەن قارىم-قاتىناستى جاقسارتۋعا ۇمتىلاتىن ول سەربياداعى ەركiن ساۋدا مەن نارىققا، دەموكراتيالىق رەفورمالارعا بۇيرەگi بۇرادى. بۇرىنعى يۋگوسلاۆيانىڭ اسكەري قىلمىستارىنا قارسى شىققان بۇۇ تريبۋنالىمەن دە تiل تابىسۋعا كەتارى ەمەس. ونىڭ قارسىلاسى نيكوليچ – ەكس-پرەزيدەنت سلوبودان ميلوشەۆيچتiڭ وداقتاسى ءارi سەربيالىق ۇلتتىق راديكالدىق پارتيانىڭ نەگiزiن قالاۋشىلاردىڭ بiرi. راديكالداردىڭ كوسەمi ۆويسلاۆ شەشەل 1990-جىلدارداعى اسكەري ارەكەتتەرi ءۇشiن گااگادا سوتقا تارتىلعان. ميلوشەۆيچتiڭ ءوزi دە 2006 جىلى سوتتىڭ شەشiمiن كۇتۋگە ۇلگەرمەستەن، گااگالىق تۇرمەدە كوز جۇمعانى بەلگiلi. قازiرگi پرەزيدەنت وتانداستارىن "ەو-عا مۇشەلiك پەن كوسوۆو تاۋەلسiزدiگiنiڭ اراسىندا ەشقانداي بايلانىس جوق" دەپ سەندiرۋگە تىرىسسا، نيكوليچ كەرiسiنشە، باتىستىقتارمەن سەرiكتەستiككە ۇمتىلعان پرەزيدەنتتi سىنعا الادى. ول تiپتi، جەكسەنبi كۇنi داۋىس بەرۋگە دە قاتىسپاعان. قازiرگi كەزدە سەربتiك پرەمەر كوشتۋنيتسا مەن تاديچتiڭ پiكiر قايشىلىعىنا بوي الدىرعانىن ساراپشىلار سان-ساققا جۇگiرتەدi. ولاردىڭ كوپشiلiگi "رەسەي — پرەمەردi، ال امەريكا مەن ەو پرەزيدەنتتi جاقتاپ وتىر" دەگەن پiكiردە.

ءنازيا جويامەرگەنقىزى

ۇقساس جاڭالىقتار

Back to top button