Шаш түсі бет терісінің қалай қабылданатынына әсер етуі мүмкін. Жаңа зерттеуде қою шаш пен қара фон бір адамның бет терісін біршама тегіс әрі біркелкі етіп көрсеткен. Ғалымдар мұны бет пен оны қоршаған түстер арасындағы визуалды контрастпен байланыстырады, деп хабарлайды turkystan.kz.
Зерттеу Perception ғылыми журналында жарияланды. Оның авторлары Франклин және Маршалл колледжінің психологы Карлота Батрес пен Геттисберг колледжінің зерттеушісі Ричард Рассел.
Ғалымдар «тері біркелкілігі» ұғымына назар аударған. Бұл адамның бетінде дақ, түс айырмашылығы, бөртпе немесе кедір-бұдырдың қаншалықты байқалатынын білдіреді. Бұған дейінгі зерттеулерде терісі біркелкі көрінетін адамдарды бақылаушылар жиі жас, сау және тартымды деп бағалайтыны анықталған.
Зерттеушілер терінің өзі өзгермесе де, оны қоршаған түстердің адамның қабылдауына ықпал ете алатынын тексерген.
Бірінші экспериментке 19-79 жас аралығындағы 45 ақ нәсілді әйелдің фотосы пайдаланылды. Әр адамның беті екі түрлі фонда көрсетілген: бірінде – қара, екіншісінде – адамның тері түсіне жақын ашық фон.
61 қатысушы суреттердегі терінің біркелкілігін жеті балдық шкала бойынша бағалаған.
Нәтижесінде қара фонда көрсетілген беттер орта есеппен 4,18 балл, ал тері түсіне жақын фонда тұрған беттер 3,95 балл алған. Яғни бет суреті өзгермегенімен, қара фон теріні біршама тегіс әрі біркелкі етіп көрсеткен.
Екінші тәжірибеде ғалымдар 41 әйелдің фотосындағы шаш түсін аздап өзгерткен. Бір нұсқада шаш күңгірт, екіншісінде ашығырақ етіп өңделген. 80 адам осы суреттерді бағалаған.
Қою шашпен көрсетілген беттердің орташа бағасы 4,06 балл, ал ашық шашпен 4,01 балл болған. Айырмашылық өте аз болғанымен, жасы үлкен әйелдердің фотоларында әсер айқынырақ байқалған. Ал жас қатысушылардың бетінде статистикалық тұрғыдан маңызды айырмашылық анықталмаған.
Ғалымдардың пікірінше, мұның себебі – визуалды контраст. Адамның көру жүйесі терінің жарықтығы мен құрылымын оған жақын орналасқан шаш, киім немесе фонмен салыстыра отырып қабылдайды. Сондықтан қара шаш немесе қара фон тері түсіндегі ұсақ айырмашылықтарды азырақ байқатуы мүмкін.
Зерттеу авторлары бұл әсер сән мен сыртқы келбетке қатысты кейбір таңдауларды да түсіндіруі ықтимал екенін айтады. Мысалы, қара киім немесе бетті жиектеп тұратын қою шаш бет терісін визуалды түрде біркелкі етіп көрсетуі мүмкін.
Дегенмен зерттеудің шектеулері бар. Экспериментке тек ашық түсті терісі бар әйелдердің фотолары алынған. Сондықтан дәл осындай әсер ер адамдарда немесе тері реңкі басқа адамдарда да байқалады деп айтуға болмайды.
Сонымен қатар шаш түсін өзгерту әсері өте шағын болған: жеті балдық шкалада небәрі 0,05 балл. Сондықтан зерттеу нәтижесін «қара шаш міндетті түрде тартымдырақ етеді» деп түсіндіруге болмайды.
Ғалымдар алдағы уақытта шаш түсін күрт өзгерту, сондай-ақ көзілдірік, әшекей, бас киім немесе киім түсінің бет терісін қабылдауға қалай әсер ететінін зерттеуді жоспарлап отыр.
