Жердің өз осінен айналуындағы өзгерістер ғалымдарды уақытты есептеудің қолданыстағы жүйесін қайта қарауға мәжбүр етіп отыр. Мамандар алғаш рет "теріс кібісе секундты" қолдану қажеттілігі туындауы мүмкін екенін ескертті, деп хабарлайды turkystan.kz.
The Times мәліметінше, соңғы жылдары Жердің айналу жылдамдығы бұрынғыдан жоғары болған кезеңдер тіркелген. Соның салдарынан астрономиялық уақыт пен аса дәл атом сағаттарына негізделген әлемдік уақыт арасында айырмашылық пайда болуы мүмкін.
1972 жылдан бері бұл айырмашылықты реттеу үшін UTC уақытына ара-тұра бір қосымша секунд – кібісе секунд енгізіліп келеді. Осы уақытқа дейін уақытқа секунд тек қосылған, ал одан бір секундты алып тастау тәжірибеде ешқашан қолданылған емес.
Ғалымдарды алаңдататын негізгі мәселе – "теріс кібісе секундтың" компьютерлік жүйелерге әсері. Бір секундтың алынып тасталуы серверлер, телекоммуникация, спутниктік навигация, қаржы және энергетикалық жүйелер жұмысында ақау туғызуы ықтимал.
Осы қауіптің алдын алу үшін халықаралық мамандар UTC уақытын Жердің айналуына негізделген астрономиялық уақытпен секунд сайын қатаң сәйкестендіру тәжірибесінен біртіндеп бас тартуды ұсынып отыр.
Ұсыныс қабылданса, атомдық уақыт пен астрономиялық уақыт арасындағы айырмашылықтың бір секундтан асып кетуіне мүмкіндік беріледі. Бұл кібісе секундтарды тұрақты түрде енгізу қажеттілігін жояды.
Мәселе 2026 жылдың қазанында Версальда өтетін Өлшемдер мен салмақтар жөніндегі бас конференцияда қаралады. Қазіргі ұсыныс бойынша, жаңа тәртіп 2027 жылғы 20 мамырдан бастап күшіне енуі мүмкін.
Мұндай жағдайда UTC біртіндеп Жердің нақты айналу уақытымен алшақтай бастайды. Алайда айырмашылықтың бір сағатқа жетуіне бірнеше ғасыр қажет болуы мүмкін. Сол кезде уақытты бірден бір сағатқа түзету секілді жаңа тәсіл қолданылуы ықтимал.
