Ұлыбританияда дәрігерлер алғаш рет генді түзету технологиясының көмегімен лейкозға шалдыққан науқастың өмірін сақтап қалды. Қазір тәжірибелік ем қабылдаған қыз аурудан айығып, қалыпты өмірге оралып, биомедицина саласында білім алуды армандайды, turkystan.kz newscientist.com-ға сілтеме жасап.
13 жасында Т-жасушалы жедел лимфобластық лейкоз диагнозы қойылған Алисса Таплидің ағзасы химиотерапияға да, сүйек кемігін трансплантациялауға да жауап бермеген. Дәрігерлер оның санаулы аптасы ғана қалғанын айтқан.
Сол кезде оған Лондондағы ауруханада CRISPR base editing технологиясына негізделген тәжірибелік ем ұсынылды. Ғалымдар донордан алынған иммундық Т-жасушаларды генетикалық тұрғыдан өзгертіп, оларды қатерлі ісік жасушаларын жоятындай етіп қайта бағдарламалаған. Өзгертілген жасушалар ағзаға енгізілгеннен кейін көбейіп, қатерлі ісікке қарсы күрес жүргізген.
Бірнеше аптадан кейін жүргізілген тексерулерде қыздың сүйек кемігінде лейкоз белгілері анықталмаған. Осыдан кейін оған екінші рет сүйек кемігі трансплантациясы жасалып, ем сәтті аяқталған.
Қазір Алисса 17 жаста. Ол ремиссияда жүр, мектепте білім алып, көлік жүргізуді үйреніп жатыр. Болашақта биомедицина саласының маманы болып, өзіне өмір сыйлаған ғылымның дамуына үлес қосуды мақсат етеді.
Мамандардың айтуынша, бұл әдіс әзірге тәжірибелік деңгейде болғанымен, Т-жасушалы лейкозды емдеуде жаңа кезеңнің басталғанын көрсетеді. Зерттеушілердің пікірінше, генді дәл түзету технологиясы болашақта дәстүрлі, ағзаға ауыр әсер ететін емдеу тәсілдерінің орнын басуы мүмкін.
