Премьер-министрдің орынбасары, мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева жаңа Конституция жобасына мемлекетіміздік зайырлы сипатын бұрынғыдан да айқындай түсетін норма енгізілгенін, сондай-ақ еліміздегі діни бірлестіктердің қызметін, құқығы мен жауапкершілігін реттейтін жеке заң қабылданатынын айтты, деп хабарлайды turkystan.kz.
«Жаңа Конституция жобасында мемлекетіміздің зайырлы сипатын бұрынғыдан да айқындай түсетін норма енгізілді. Қолданыстағы Конституцияның бірінші бабында Қазақстан өзін демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде орнықтыратыны көрсетілген болса, енді бұл қағидат дербес әрі ауқымды түрде нақты бекітіліп отыр.
Ең алдымен, азаматтардың діни сеніміне, дәстүрлері мен таңдауына құрметпен қарайтынымызды атап өткім келеді. Әсіресе, айлардың сұлтаны – Рамазан айында, көптеген адам ар-ождан, адамгершілік, ішкі тәртіп пен өзара құрмет мәселелеріне айрықша мән береді. Сондықтан мұндай нормалар туралы жан-жақты салмақтап, байыппен пайымдау маңызды.
Заң жобасынадағы 7-баптың 1-тармағында «Дін мемлекеттен бөлек» деп көрсетілген. Бұл – маңызды институционалдық қадам. Мұнда ерекше атап өтетін мәселе бар. Зайырлы мемлекет – дінді жоққа шығарады деген сөз емес. Бұл – жауапкершілік аясын айқындау. Мемлекеттік саясат діни нормаларға емес, заңға негізделеді. Ешбір дін мемлекеттік немесе міндетті деп есептелмейді. Азаматтардың барлығы өз діні мен сеніміне қарамастан тең құқылы.
Сонымен қатар еліміздегі діни бірлестіктердің қызметін, құқығы мен жауапкершілігін реттейтін жеке заң қабылданбақ. Конституциялық норма құндылықтарды айқындаса, заң оны жүзеге асыру тәртібін бекітеді», – деді министр.
Аида Ғалымқызының айтуынша, жаңа бапта ар-ождан, діни сенім бостандығы мен қоғам және мемлекет алдындағы жауапкершілік арасындағы тепе-теңдік сақталады.
«Жаңа бапта «Діни ұйымдардың қызметі заңға сәйкес жүзеге асырылады және конституциялық құрылыс негіздерін, адамның құқықтары мен бостандықтарын қорғау, ұлттық қауіпсіздікті, қоғамдық тәртіпті, азаматтардың денсаулығы мен қоғамның адамгершілік болмысын сақтау мақсатында шектелуі мүмкін» деп көрсетілген. Яғни ар-ождан, діни сенім бостандығы мен қоғам және мемлекет алдындағы жауапкершілік арасындағы тепе-теңдік сақталады.
Бұл норма жаңа жобағадағы 25-баппен (қолданыстағы Конституцияда – 22-бап) тікелей үндеседі. Онда: «Әр адамның ар-ождан бостандығына құқығы бар» деп бекітілген. Сонымен бірге осы құқықты пайдалану жалпы адамзат пен азамат құқықтарын, мемлекет алдындағы мiндеттерді шектемеуге тиіс екені атап көрсетіледі.
Осылайша, жобадағы өзгерістер қолданыстағы нормаларды күшейте түседі. Бұл – конфессияаралық келісімді, құқықтық тәртіп пен қоғамдағы тұрақтылықты нығайтудың кепілі. Ең бастысы әр адамның сеніміне құрметпен қарай отырып, заң алдындағы ортақ жауапкершілікті бекемдей түсетін маңызды қадам», – деді ол.