پسيحولوگتارعا ارنالعان تۇڭعىش وقۋ قۇرالى

جاقىندا "قازاق ۋنيۆەرسيتەتi" باسپاسىنان "جالپى پسيحولوگياعا كiرiسپە" اتتى وقۋ قۇرالى جارىققا شىقتى. بۇل كiتاپتىڭ بۇرىنعى كەزدە شىققان كiتاپتاردان ەرەكشەلiگi — جانتانۋ عىلىمىنان مامانداناتىن ستۋدەنتتەرگە ارنالعان قازاق تiلiندەگi تۇڭعىش كiتاپ ەكەندiگi.

بiزدە پسيحولوگيا كادرلارىن دايارلاۋدىڭ ەكiنشi كەزەڭi 35 جىل ۇزiلiستەن كەيiن ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتiندە 1988 جىلى قولعا الىندى. وندا دا تەك ورىس توبى عانا بولعان ەدi. ال قازاق تiلiندە پسيحولوگتاردى دايارلاۋ رەسپۋبليكانىڭ وقۋ مينيسترلiگi شەشiمiنە وراي 1991 جىلى، ياعني تاۋەلسiزدiككە يە بولۋمەن تۇسپا-تۇس كەلدi.

بiز ءسوز ەتكەلi وتىرعان "جالپى پسيحولوگياعا كiرiسپە" وقۋ قۇرالى – پسيحولوگتارعا ارنالعان وقۋ قۇرالىنىڭ العاشقى قارلىعاشى. كiتاپ ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دiڭ ەتنيكالىق جانە پەداگوگيكالىق پسيحولوگيا كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشiسi، پسيحولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، پروفەسسور س.م. جاقىپوۆتىڭ رەداكتسياسىمەن، سونداي-اق اتالمىش كافەدرانىڭ 12 وقىتۋشىسىنىڭ قاتىسۋىمەن وقىرمان قولىنا تيiپ وتىر. وقۋ قۇرالىندا ءۇش ءبولiم، 15 تاراۋ بار .

"جالپى پسيحولوگياعا كiرiسپە" نەبارى 225 بەتتەن تۇرادى. وسى ماتەريالدار پسيحولوگيادان مامانداناتىن قازاق ستۋدەنتiنiڭ 2 جىلدىڭ iشiندە وسى عىلىمنان الاتىن ازىعى. بiزدiڭشە، اۆتورلار ۇجىمى دايىنداعان كiتاپ 1 كۋرسقا تۇسكەن ستۋدەنتتەردiڭ بiر سەمەستر بويىنا پسيحولوگيامەن تانىسۋعا جەتەرلiك قانا دۇنيە. سوندىقتان الداعى ۋاقىتا ستۋدەنتتەرگە عىلىمي پسيحولوگيانىڭ iرگەلi ماسەلەلەرiن ءتول تiلiمiزدە جەتكiزۋ ءۇشiن بۇدان باسقا دا ءۇش كiتاپ كەرەك بولىپ وتىر. ويتكەنi، وسى كiتاپتاعى ماتەريالدى 2،3 جانە 4 — سەمەسترلەردە پسيحولوگ ستۋدەنتتەر تەرەڭدەتە تالداپ، سومداپ وقۋلارى تيiس. بۇل جايت 050503— "پسيحولوگيا" ماماندىعى بويىنشا پاندەردiڭ تيپتiك باعدارلامارىندا (الماتى، "قازاق ۋنيۆەرسيتەتi"، 2005-350 بەت) كورسەتiلگەن. بiز اۆتورلار ۇجىمىنىڭ جاقسى نيەتتەرiن قولداي وتىرا، تومەندەگiدەي تiلەكتەر بiلدiرەر ەدiك:

– وسى وقۋ قۇرالىنىڭ كەيiنگi قايتا وڭدەلiپ باسىلۋى مەن الداعى جەردە جازىلاتىن جالعاسىنا دا قازاق حالقىنىڭ پسيحولوگيالىق وي-پiكiرلەرiنەن ماتەريالدار كiرگiزگەن ءجون. ويتكەنi، "مادەني مۇرا" تاراپىنان شىققان ون تومدىق الەمدiك پسيحولوگيانىڭ 10-تومى قازاق پسيحولوگياسىنا ارنالعانى بiزدiڭ بۇل ايتقانىمىزعا جاقسى دالەل بولا الادى.

قازiرگi كەزدە رەسپۋبليكامىزدىڭ مەملەكەتتiك 14 ۋنيۆەرسيتەتتەرiندە قازاق تiلiندە پسيحولوگ كادرلارى دايىندالىپ جاتىر. ولاردىڭ ارقايسىسىندا 100-دەن استام قازاق ستۋدەنتتەرi وقيدى. پسيحولوگياعا قازiرگi كەزدەگi سۇرانىستىڭ كوپتiگiنەن مەملەكەتتiك ەمەس وقۋ ورىندارىندا پسيحولوگ كادرلار دايارلانۋدا. سوندىقتان كiتاپ بار بولعانى 500 دانامەن عانا شىعىپتى. بۇل الماتىداعى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ قازۇۋ، قازۇپۋ، قازاق مەملەكەتتiك قىزدار پەدينستيتۋتى، قاينار ۋنيۆەرسيتەتi جانە ت.ب ۋنيۆەرسيتەتتەر ستۋدەنتتەرiنەن ارتىلمايدى. سوندىقتان بۇلاردىڭ كەيiنگi باسىلىمدارىندا، اسiرەسە، جازىلىپ جاتقان ءۇش كiتاپتا تيراج ماسەلەسi ەسكەرiلۋi تيiس.

پسيحولوگيا – تiلi اۋىر عىلىم. مۇنىڭ ۇعىم تۇسiنiكتەرi، اتاۋلارى وتە كۇردەلi. ورىس تiلiندە شىققان انىقتامالىق ماتەريالداردا پسيحولوگيانىڭ 8 مىڭنان استام تەرمينi تiركەلگەن. سوندىقتان ستۋدەنتتەرگە تەوريالىق ماتەريالداردى انا تiلiندە جەڭiلدەتۋ ءۇشiن ءارتۇرلi دياگرامما، كەستە، تابليتسا، سيمۆوليكا كوبiرەك بەرiلۋi تيiس. ءسوز بولىپ وتىرعان كiتاپ بۇل جاعىنان جۇدەۋلiگiن بايقاتادى. ماسەلەن، تەمپەرامەنتتەردiڭ فيزيولوگيالىق نەگiزi مiنەزدiڭ، قابiلەتتiڭ تەوريالىق ماسەلەلەرi تابليتسالار ارقىلى بەرiلسە نۇر ۇستiنە نۇر بولار ەدi.

ق. جارىقباەۆ، ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دiڭ ەتنيكالىق جانە پەداگوگيكالىق پسيحولوگيا كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى

ج.سەيIتنۇر، اعا وقىتۋشى

ۇقساس جاڭالىقتار

Back to top button