Қазіргі әлем – үздіксіз шу мен көзге көрінбейтін дірілге толы. Көлік нөпірінің гуілі, өндірістік жабдықтардың тербелісі – мұның бәрі жүйке жүйесіне біртіндеп әсер етіп, психологиялық жай-күйді әлсіретуі мүмкін. Physiology & Behavior журналында жарияланған жаңа зерттеу көк түсті жарықтың осындай созылмалы дірілден туындайтын мазасыздықты бәсеңдетуге көмектесуі ықтимал екенін көрсетті, деп хабарлайды turkystan.kz.
Ғалымдардың дерегінше, көк жарық әсері физикалық діріл жалғасып тұрғанның өзінде жүйке жүйесін тыныштандыра алады. Жалпы мазасыздық әлемде ең кең таралған психикалық қиындықтардың бірі саналады. Олардың пайда болуына биологиялық бейімділікпен қатар әлеуметтік және экологиялық факторлар да ықпал етеді. Төмен жиілікті шу мен дірілге ұзақ уақыт ұшырау гормондық тепе-теңдікті бұзып, ашушаңдық, шаршау және тұрақты алаңдаушылық сияқты белгілерге әкелуі мүмкін.
Әдетте мұндай жағдайда дәрі-дәрмек тағайындалады. Бірақ фармакологиялық тәсілдер әрдайым алғашқы қадам бола бермейді. Сондықтан жанама әсері аз, қолжетімді әдістерге сұраныс артып отыр. Сол себепті ғалымдар жарық терапиясын балама бағыт ретінде зерттей бастады.
Жарық биологиялық сағатты реттейді және көңіл күйге әсер етеді. Көздегі арнайы жасушалар жарықты қабылдап, гормондарды басқаратын ми аймақтарына сигнал жібереді. Осы арқылы эмоциялық тұрақтылыққа жауап беретін нейромедиаторлардың бөлінуі өзгереді.
Зерттеушілер дірілден туындайтын мазасыздыққа нақты қандай жарық толқындары әсер ететінін анықтау үшін зебрабалықты модель ретінде пайдаланған. Бұл ұсақ тропикалық балық нейроғылымда жиі қолданылады, себебі оның ми химиясы мен генетикалық құрылымы адамға ұқсас.
