Жұлынға түскен құртты жою мүмкін бе?

Сондай-ақ!

Нұрсұлтан Назарбаев: Түркістанды дамыту – халқымыз үшін қасиетті парыз

Ұлы Жібек жолында мыңжылдық өркениеттерді тоғыстырған Түркістан – Ұлы даладағы ұлы өзгерістерге негіз болған қасиетті қала. Түркістан – ұлы ғұлама Қожа Ахмет Ясауи мен...

Қ.Тоқаев: Таулы Қарабақтағы қақтығыстарды тоқтату туралы келісім – тарихи шешім

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Ресей Федерациясының төрағалығымен видеоконференция форматында өтіп жатқан Ұжымдық қауіпсіздік шарт ұйымы Ұжымдық қауіпсіздік кеңесінің сессиясына қатысуда. «Біздің бұл кездесуіміз аймақтағы және...

«Абылай ханның үш арманын орындап жатырмыз» – Елбасы

ҚР Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Qazaqstan» ұлттық арнасындағы «Түркістан: Көне мен келешек көпірі» деректі фильмінде қазақ халқы қазіргі таңда Абылай ханның үш...

Мемлекет басшысы Өзбекстан Президентімен телефон арқылы сөйлесті

Ақорданың хабарлауынша, Шавкат Мирзиёев Қасым-Жомарт Тоқаевты Қазақстанның Тұңғыш Президенті күні мерекесімен құттықтап, еліміздің дамуы баянды және халықаралық қауымдастықтағы мерейінің лайым үстем болуына тілектестігін білдірді. Мемлекет басшылары...

Өткен аптада Қазақстан Пре­зиденті Қасым-Жомарт Тоқаев сы­бай­­лас жем­­қорлыққа қарсы кү­рес мәсе­ле­лері жөнінде кеңес өт­­кіз­ген болатын. Кеңес­те Мем­лекет бас­шысы сыбайлас жем­қор­лық­қа қарсы күрес еліміз­дің страте­гия­лық да­муы­ның негізгі ба­сым­д­ықтарының бірі еке­нін айта келіп, «Сыбайлас жем­қорлықтың себебі мен шарт­тарын жоймай онымен кү­ресу, бұл – жел диір­мен­мен алысу. Халық әл­дебір ше­неу­нік­тің немесе басшының жай жауап­кершілікке тар­тыл­ғанын көріп қана қой­май, ол жұ­мыс істе­ген мемлекеттік ме­ке­ме­де енді мұндай жағдайдың қай­та­ланбай­ты­нын дәлелдейтін тү­бегейлі өзгерістердің орын ал­ға­нына куә болуы керек. Әзірге мен мұндай кешенді және түбе­гейлі жұмысты кө­ріп отырған жоқ­пын. Шенеуніктер шеңбер жа­­сап, бірінен кейін бірі ауы­сып жатыр. Ал жүйелі проб­ле­ма­лар ше­шілмеген күйі тұр», − деген еді.

Президент сөзі неден сақтандырады?

Жоғарыда аталған кеңестен кейін Президент Twitter әлеуметтік же­­лісіндегі ресми парақшасында «Жем­қор­­лық­пен күрес мәселелері жөнін­дегі кеңесте сыбайлас жемқорлық бойын­ша соттал­ған­дарды шартты түр­де мерзімінен бұрын бо­сатуға заң жү­зінде тыйым салуды тап­сыр­дым», – деп жазды.

Президенттің жоғарыдағы м­ә­лім­де­месі елімізде жемқорлықтың асқы­нып кеткенін және кінәлілердің тиісті жа­засын алып, рухани індетті түп-тамыры­мен жоюға арналған шаралардың өз дәре­же­сінде орындалмай жатқанын айқын көр­сетіп тұр.

Шынына келгенде, қызмет бабын асыра пайдаланып, пара алумен ұстал­ғандарға, әсіресе, шенеуніктерге неге ра­қымшылық жасалуы керек? Ондай жағ­дайды көріп отырған басқалар да пара алып сотталғанмен кейін рақымшылыққа ілі­ніп құтылуға мүмкіндік бар екенін ғой деп жемқорлықтың батпағына бата бермей ме?

Осыдан біраз бұрын Қазақстан Мем­лекеттік қызмет істері және сы­бай­лас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агент­тігінің баяндамасында жемқорлық сал­дарынан Қазақстан экономикасына жыл сайын 3,8 млрд доллар шығын келе­тіні нақты деректермен көрсетілген еді. Ал ол еліміздің жалпы ішкі өнімінің 2 пайы­зына тең екен! Сұмдық емес пе?

Рақымшылық − парамен сотталғандарға арналған ба?

Кейбір лауазымды тұлғаларға қатыс­ты шулы сот процестері өтіп, кінәсі мойнына қойылып, біраз жыл арқалап ке­тіп жатады. Бірақ кейбіреулері кейін ра­қымшылыққа ілініп, мерзімінен бұрын бо­сап шығады. Неге? Рақымшылыққа ілі­нетіндей кінәсі аз болса, неге ұзақ жылға сот­талған?..

Елімізге белгілі кейбір тұлғалардың іс­ті болуы процесіне көз жүгіртсек, не­бір таңғаларлық жайттарға куә боламыз. Кей­бірінің жымқырған немесе талан-тараж қылған қаражаттарының мөлшері адамды таңғалдырады және көбісінің түрлі себептермен мерзімінен бұрын қамаудан босауы да ерекше әсер қалдырады.

Мәселен, 2011 жылғы тамызда Қа­зақ­cтан Денсаулық сақтау экс-ми­нистрі Жақсылық Досқалиевке пара алды де­ген айып тағылып, сот оның мүлкін тәр­кілеп, өзін 7 жыл бас бостандығынан айы­рып, жазасын қатаң режимдегі түрмеде өтеу­ге кескен еді. Бірақ оған 2012 жылы ра­қымшылық жасалып, мерзімінен бұрын бо­сап шықты. Ол 65,1 млн теңге пара ал­ғаны үшін сотталған болатын.

2013 жылы Қазақстан Қорғаныс ми­нистрлігінің лауазымды қызметкері бол­ған генерал Алмаз Асенов 200 мың доллар пара алды деген айыппен 11 жылға сотта­лып, 3 жылдан соң бостандыққа шықса, бұрын­ғы Ішкі істер министрі Серік Бай­мағамбетов 80 мың доллар параны алғаны үшін 10 жылға сотталып, 2 жылда түрмеден босап шықты.

2014 жылы Жемқорлық жасағаны үшін Қарағанды облысының әкімі Бауыржан Әбдішев 5 жылға сотталып, бір жарым жыл­дан соң босап шықса, Қарағанды қала­сының бұрынғы әкімі Мейрам Смағұлов та 3 жылға сотталып, бір жарым жылдан соң түрмеден шықты.

Статистика агенттігінің төрайымы Анар Мешімбаева да сол жылдың ба­сында 700 миллион теңгеден астам қар­жы жымқырды деген айыппен істі болып, 7 жылға сотталса, 4 жылдан кейін босатыл­ған.

2014 жылы 6,9 млн теңге, 100 доллар пара алғаны үшін сотталған Ауыл шаруа­шы­лығы экс вице-министрі Мүсілім Өмі­рияевқа 10 жылға бас бостандығынан айыру үкімі шықты. Бірақ 2017 жылғы қаң­тарда рақымшылық бойынша боса­тылды…

Қорғаныс министрінің бұрынғы орын­басары Бағдат Майкеев пара алды, сонымен бірге заңсыз қару сақтады деп айыпталып, 2014 жылдың маусым айын­да алты жылға сотталған еді. Бірақ же­ті айдан кейін − 2015 жылдың ақпа­нын­да денсаулығына байланысты жазадан бо­са­тылған. Сотта Майкеевтің алған па­ра­сы 2 млн доллар деп көрсетілген болатын.

2015 жылы 11 желтоқсанда бұрынғы Үкі­мет басшысы Серік Ахметовке Қара­ған­ды облыстық соты «заңсыз кәсіпкерлікпен ай­налысты» және «өкілетін асыра қол­дан­ды» деп айыпталып, 10 жылға соттаған бо­латын. Басында оның ісіне аса ірі көлем­де пара алды деген айыптау болған, бірақ кейін оны дәлелденбеді деп алып тастаған. С.Ах­метов пен бірге 15-тен аса кісіге шық­қан үкімде олардың мемлекетке 2,2 мил­лиард теңге көлемінде шығын келтіргені ай­тылған. С.Ахметов 2017 жылғы 21 қыр­күйекте түрмеден босап шығып, жазаның қал­ған уақытын бас бостандығын шек­теу­мен өтеуге міндеттелген.

Сол жылы тағы бір шенеунік − Та­биғи монополияларды реттеу агент­­­тігінің бұрынғы төрағасы Мұрат Ос­пановтың үстінен «жемқорлық» бабымен үс­тінен іс қозғалып, ол 1 миллиард 101 мил­лион теңге айыппұл төлеп, қамалмай қалды.

2016 жыл. Бұл жыл лауазымды ше­неу­нік­тердің үстінен көп іс қозғалғанымен та­рихта қалатын шығар.

2016 жылғы 9 маусымда «ЭКСПО-2017» АҚ-тың бұрынғы төрағасы Талғат Ер­ме­гияев ұлттық компанияның қаражатын жым­қырғаны үшін сотталып, 14 жылға бас бос­тандығынан айырылды. Онымен бірге осы іс бойынша тағы 22 адам тергеліп, 12 адам жазасын алды. Тергеу нәтижесінде сот­талғандардың мемлекетке келтірген шы­ғын көлемі 8,06 миллиард теңге деп ба­ғаланды (бұл ақшаға 711 бір бөлмелі пә­тер тұрғызуға болады дейді эконо­мис­тер). Т.Ермегияевке 780 млн теңге пара ал­ды және өзгенің мүлкін иеленіп кетті деген айып тағылған еді. Сотта жазасын қатаң режимдегі колонияда өтеуге, мүлкі тәр­кіленіп, мемлекеттік және ком­мер­ция­лық ұйымдарда жетекшілік қызмет ету құ­қығынан өмір бойына айыруға үкім шы­ғарылған ол өзінің кінәлі екенін мойын­дамады. Кейін істі қайта қарауға жа­саған өтініші қанағаттандырылса да, оған шығарылған үкім өз күшінде қалды.

«ЭКСПО ісі» бойынша айыпты болған­ның тағы бірі «Астана ЭКСПО-2017» ұлт­тық компаниясы департаментінің бұрын­ғы басшысы Қажымұрат Үсенов ЭКСПО құрылысына тиесілі 214 миллион теңгені жым­қырды деп айыпталған еді. Алайда ол тер­геумен келісімге келіп, 2 жылға сот­тал­ды. Дегенмен 10 айдан соң бостандыққа шық­ты.

Одан кейін елді таңғалдырған сот про­цесі сол тұста Ұлттық экономи­ка министрі болған Қуандық Бишімбаевқа қатысты болған еді.

2017 жылғы қаңтарда Қ.Бишімбаев қа­мау­ға алынып, 346 миллион теңге пара ал­ған және 1,2 миллиард теңге қаржы жым­­қырған деген айып арқалап, 10 жылға сот­­талған еді. Алайда 2 жыл 8 айдан соң шарт­­ты жазамен босатылды.

Бұл жылдың «қылмыстық сен­са­ция­сы» «Қорғас» шекаралас ынтымақ­тас­­тық орталығының бұрынғы президенті Васи­лий Ниге қатысты іс болды. «1 мил­лион доллар пара алды» деген айыппен қа­­­­мауға алынған ол айыбын мойындап, «іс­­теген ісіне қатты өкінгені ескеріліп» сот­талудан аман қалды!

Сонымен бірге «84 миллион теңге пара алды» деп 13 жылға сотталып, 3 жылда бостандыққа шыққан Қостанай қа­ласының әкімі Ахмедбек Ахмет­жанов­тың, «параға делдалдық жасағаны үшін»
4 жылға сотталып, ұзамай босап шыққан Қостанай қаласы әкімінің орынбасары Мақсұт Қалиевтің және «900 миллион тең­геден астам қаржы жымқырды» деп күдікке ілі­ніп, 4 жыл арқаласа да, бір жылдан соң бос­тандықтың таза ауасын жұтқан Ақтөбе об­лыстық мәслихаттың бұрынғы депутаты Мейіржан Өндіргеновтің істері де «ақыры қайырлы» болғанымен қызық.

2017 жылы «Қазақстан инжиринг» бас­қарма төрағасының бұрынғы орынбасары Қанат Сұлтанбеков «Аса ірі көлемде пара ал­ғаны үшін» қылмыскер атанып, 10 жыл­ға сотталды. Дегенмен 2 миллиард 139 мил­­­­лион теңге төлеп, екі айдан соң аман-есен отбасымен қауышты. Сол жылы «100 мил­лион теңгеден астам қаржы жым­қыр­ды» деген айып арқалаған Ақтөбе облы­сы­ның Дене шынықтыру және спорт бас­қармасының бұрынғы басшысы Ескен­дір­бек Маханов 7 жылға сотталып, бір жылдан кейін түрме есігін жауып шықты.

2019 жылы Білім және ғылым ми­нистрі­­нің бұрынғы орынбасары Эльмира Су­ханбердиева «қызметін асыра пай­да­ланып, кәсіпкерлік қызметке заңсыз қа­тыс­қаны үшін» кінәлі деп, қылмыскер орын­дығына отыруға мәжбүр болды. Сөй­тіп, бір ай қамауда отырған ол жіберген қа­­­телігі үшін мемлекетке 6 миллион 312 мың теңге төлеп, азат болды.

Ал Алматы қаласы Денсаулық сақтау бас­қармасының бұрынғы басшысы Серік­бол Мусинов «25 мың доллар пара алды» деп, сол «күнәсі» үшін 240 млн теңге айып­пұл төлеп, сот залынан бостандыққа шық­са, «ҚазМұнайгаз» өнімдері компания­сы­ның директоры Қуандық Қалмұрзин «4,3 мил­лион теңге пара алды» деп айыпталса да, оны 129 миллион теңге айыппұл төле­гені қамалудан аман сақтап қалды…

Міне, қысқаша бір шолып шыққанда осын­дай мәліметтер көз алдымыз­дан өтті. Қарап отырсақ, сотталғандардың бәрі мемлекеттік қызметкерлер. Алды – елор­дада үлкен қызметтердің тізгінін ұста­ғандар.

«Елін жау шапса, қосыла шабатындар» аз емес

Айдың-күннің аманында жұрттың мәжбүрлігін пайдаланып, бопсалап пара беруге мәжбүрлейтіндер қиын шақта да есін жинамайды екен. Өйткені арам жеп үйренгендер обал-сауап дегенді түсінбесе керек.

Кейінгі кезде елімізде болып жатқан оқи­ғалар тұсында да қиын жағ­дай­да қалғандарға көпшіліктің көмегі ретінде ұсы­нылған немесе мемлекет ажыратқан қара­жатқа арам қолын салатындар, анау-мы­нау емес, әжептәуір биліктің тұтқасын ұстап отырғандар қатарынан да шыққанын көр­генде не деріңді білмейсің. Бірақ шын­дық…

Наурыздың аяғында ақпарат көздерінде Қызылорда облысының экс-әкімі Қуанышбек Ысқақовтың тұт­қын­далғаны туралы ақпарат тарап жатты. Ба­сында жұрт сенбесе де, облысты басқаруға Гү­лшара Әбдіхалықова келіп, ізінше об­лыстық сот бұрынғы әкімнің үйқамаққа алын­ғанын мәлімдеді.

Ел арасында әңгіме жата ма, «Қы­зыл­орда­ның экс-әкімі өткен жазда Арыс­тағы оқ-дәрі қоймасынан шыққан жа­­рылыс салдарынан келген зиянды қал­пына келтіруге арналған ақшаға қол сал­ған» деген сыбыс шықты сол кезде. Жұрт­тың көбі сол уақытта оған сене қоймаған. «Қан­ша ұятсыз болса да, қирап жатқан жер­дің халқына тиесілі қаржыға қол сала қоймаған шығар, жала болар» десті. Бірақ «Жел соқпаса шөптің басы қимылдамасын» біле­тін ақпарат құралдары бұл оқиғаға құ­лақ түріп, анығын білгісі келген-ді. Күдік бос­қа кетпеді. Расында Қуанышбек Ыс­қақов Арыс қаласын қалпына келтіруге ар­­­налған қаражаттан 80 миллион теңге жым­қырғаны жайлы сөз шығып жатыр. Біле­тіндердің айтуынша, мол қаражат құры­лыс компанияларына аударылып, ол жақ­тан қолма-қол ақшаға айналдырылып сұға­нақтардың қалтасына кеткен.

Жұртты ұзақ күттірген экс-әкімнің ісінің қалай жүріп жатқаны осы ап­таның басында мағлұм болды. Ол жайын­да Қызылорда облыстық сотының бас­пасөз хатшысы Ардақ Ысмағанбетова бы­лай деді:

– 5 тамыз күні Қызылорда облысының экс-әкімі Қуанышбек Ысқақовқа қатысты қыл­мыстық іс түскен. Аталған іспен сот­талу­шыларға ҚК 190-бабы, 4-тармағы, 2-бө­лігі бойынша айып тағылып отыр. Қа­­зір сот ісі қаралу барысында.

Әзірше, істің ауаны қалай бұрылып жат­қаны жайында анық бірдеңе деу қиын. Бірақ «Мешкей деген жақсы ат емес» демекші, қиналып жатқан жұртқа қия­­нат қылып, көз-көрекі арыстықтарға ар­­налған қаржының 80 миллионын бас пай­­дасына жаратып кеткені анықталса, Ыс­қақовтың сонша жыл қасықтап жи­наған абыройы шөміштеп төгіліп ысырап бол­ғалы тұр…

«Жау жағадан алғанда, бөрі етектен тар­­тады» демекші, елімізде наурыз айынан бас­талған пандемияға орай төтенше жағ­дай жарияланып, көптеген ірі қала тұр­ғындары карантин жағдайында өмір сү­ру­ге мәжбүр болды. Сол кезде дәрі­ха­на­ларда коронавирус дертімен күресуге қа­жет де­лінетін дәрі-дәрмектердің де­фициті пайда болып, халықтың әжептәуір қи­на­лып қалғаны белгілі. Ал сол кезде қоймада бар дәрілер керекті жеріне жеткізілмей, халық дәрі тапшылығының зардабын тарт­қан. Сондай-ақ көптеген елден гума­ни­тарлық көмек ретінде келген қорғаныс құ­ралдары таратылмай, жатып қалған. Мі­не, осыған бай­ланысты бұл мекеме Пре­зидент Тоқаев­тың сынына ұшырап, әлеу­меттік медици­налық сақтандыру қорының бас­қарма төрағасы Айбатыр Жұмағұлов пен «СҚ-Фар­мация» ЖШС басшысы Берік Шәріп қыз­метінен алынған болатын. Одан кейін ұзамай «СҚ Фармация» ЖШС-ның бұрынғы Басқарма төрағасы Берік Шәріп ұста­лып, Нұр-Сұлтан қалалық Полиция де­пар­тамен­тінің уақытша тергеу изоля­торы­на қамалды. Іле-шала Сыбайлас жемқ­ор­лыққа қарсы қызмет әлеуметтік меди­циналық сақ­тандыру қорының бұрынғы басшы­лығына қарсы сатып алынатын қызм­ет­тердің құнын көтеру арқылы қор қара­жа­тын жымқыру фактісі бойынша тергеуді бас­таған көрінеді.

«Қара ешкіге жан қайғы, қасапшыға мал қайғы» дегендей, адамдар індеттен бау­­дай түсіп жатқан кезде елге жетуі тиіс дәрі-дәрмекті таратуды қолдан қиындатып, содан қалтасын толтыруды ойлаған «СҚ-Фар­мация» ЖШС бастығына не деуге бола­ды? Жай күн емес, алқымнан алып тұрған пан­демияның дерті асқынып тұрған шақта қылмыс жасаудан беті шімірікпеген лауа­зымды тұлғалардың әрекетін Отанға сат­қындық жасағандармен теңестіру керек шығар!

Біреудің мәжбүрлігін пайдаланып арамнан ақша табуға жүзі жанбай­тын­дарды қалай тыюға болады өзі? Әлде ондайларға кеңестік кездегідей ату жаза­сын тағайындау керек пе?

Жемқорлық − мемлекеттің беделінің жауы

Transparency International жем­қор­лыққа қарсы күрес қозғалысының мәліметінде сыбайлас жемқорлықты қа­былдау индексі жөнінен Қазақстан әлем­дегі 180 елдің арасында 114-орында тұр. Ретімен айтсақ, алғашқы ондыққа Дания, Жаңа Зеландия, Финляндия, Сингапур, Швеция, Швейцария, Норвегия, Нидерланд, Германия, Люксембург елдері кірген. Бұрын­ғы посткеңестік елдер арасында ең жо­ғары нәтиже Эстонияда 18-орында тұр. Одан кейін Литва (37-орын). Сондай-ақ бұрын­ғы одақтастардан біздің алдымызда Гру­зия (46-орын), Латвия (48-орын), Бе­ларусь (67-орын) елдері тұрса, бізден кейін кестеде Молдова (120-орын), Әзірбайжан (126-орын), Қырғыз Республикасы (128-орын), Украина (129-орын), Ресей (144-орын), Тәжікстан (156-орын), Өзбекстан (157-орын), Түркіменстан (167-орын) ел­дері орналасқан.

Бұл рейтингідегі орнымыз қазірше көңіл көншітпейді. Себебі еліміздегі жем­қорлық деңгейі алға жылжуға мүмкін­дік бермей, аяққа оралғы болып тұрғаны анық.

Әрине, аз болсын, көп болсын, жем­қорлық әлемнің барлық елінде кез­десетін нәрсе. Тек сонымен күресу пәр­мен­ділігі әр елде әртүрлі деңгейде. Бір ел­дер оны болдырмау үшін қатал салық жүйе­сін қолданса (мәселен АҚШ-та), кей­бір елдерде пара алғандарды қатал жа­за­лайды (Иран, Сауд Арабиясы т.б.), кейбір елдер тіпті өлім жазасына кеседі (Қытай). Ал жемқорлыққа қарсы біздегі заңның әлі «гуманистік» сипаты басым сияқты.

Бүгінде жемқорлық бір елдің көле­мі­нен шығып, бірнеше елге бір мезгіл­де зиянын тигізуі мүмкін. Ұйымдасқан қылмыстық топтардың келтірер зарда­бы­ның алдын алу үшін 1989 жылы әлемнің да­мыған 37 мемлекеті халықаралық биз­нестегі жемқорлыққа қарсы күресу туралы конвенцияға қол қойды. Қазақстан да бұл конвенцияға қосыла отырып, 1998 жылғы 2 шілдеде алғаш рет «Сыбайлас жемқор­лық­қа қарсы күрес туралы» заң қабылдады. Содан бері елімізде жемқорлықпен күрес тоқ­таусыз жалғасып келеді, бірақ әлі күнге айтарлықтай нәтиже жоқ. Керісінше, соң­ғы жылдары мемлекеттік лауазымды қыз­меткерлердің қатысы бар жемқорлық фактілері жиі көзге түсетін болып жүр. Бұл ін­деттің алдын алу үшін не істеу керек? АҚШ-тағыдай қатал салық жүйесін іске қосу керек пе, әлде елімізде біраз жылдан бері айтылғанмен, іс жүзінде қолданылуы әлі күнге жүзеге аспай келе жатқан жал­пыға бірдей кіріс пен мүлік декларациясын енгіземіз бе? Әйтеуір бір жолын табу керек. Өйт­пеген күнде экономиканың жұлынына түскен құрттай жемқорлық деген пәлеге тоқ­там болмайды.

Ахмет ЖҰМАҒАЛИҰЛЫ

Редакция таңдауы

Қандасымыз мемлекеттік сыйлық иегері атанды

Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитетінің «Математика және математикалық модельдеу институты» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының бас ғылыми қызметкері, Қазақстан Республикасы  Ұлттық   ғылым   академиясының ...

Дерт дендеп тұрса да, думан-тойға миллиондап шашпақ

Коронавирус әлемге кесірін тигізудей-ақ тигізді. Жо­ғалт­­қанымыз көп. Алайда тапқа­ны­мыз да аз емес: денсаулық­тың қадірін, жақынымыз­дың баға­сын, қолда бардың құнын білдік. Көрпемізге қарап көсілуді үйрендік,...

Ауа газға, су зәрге айналса…

Жер басып жүрген пенде үшін негізгі тіршілік тірегі − ауа мен су, сондықтан оны таза сақтау адамзаттың ең бірінші міндеті екені ес білгелі құлағымызға...

Партиялар «парады»

2021 жылғы 10 қаңтарда қазақстандықтар Мәжіліс депутаттарын сайлайды. Соңғы 17 жылда алғаш рет өз уақытында өткелі отырған бұл саяси додадан сайлаушылардың  күтері көп. Ең...

Жаңа қаулы: карантин шаралары күшейді

«Ақмола облысының аумағында карантиндік шектеу шараларын одан әрі күшейту туралы» Ақмола облысының...
ғалымдардың жалақысы

Елімізде ғалымдардың қанша жалақы алатыны белгілі болды

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ADAL BILIM жобалық кеңсесінің әкімшісі Сергей Пен университет оқытушыларының...

Полицей пен күзетшінің қақтығысы: 26 жастағы азамат қамауға алынды

Қарағандыда полиция қызметкерлеріне қарсылық көрсеткен караоке клубтың күзетшісі екі тәулікке қамауға алынды,...
мүгедек болып қалды

Кірпіш зауытта жұмыс істеген оқушы мүгедек болып қалды

14 жастағы бала күніне алатын 3-4 мың теңге үшін кірпіш зауытта заңсыз...

Әкімдік ескертеді: Бүгін 0-5 сынып оқушылары мектепке бармайды

Бүгін елордада кезекшілік топтағы 0-5 сынып оқушылары мектепке бармайды. «4 желтоқсанда ауа...

Көп оқылды

Коронавирустың жаңа белгілері пайда болды

Коронавирус жұқтырған науқастардың бойындағы ауру белгілері денге қызбасының белгілеріне ұқсас болуы дұрыс диагноз қоюға кедергі келтіруде. Аталмыш белгілерді анықтаған Сингапур ғалымдары арнайы баяндама жасады....

Қазақ Тәуелсіздігіне – 25 жыл

2016 жылдың үлкен мерейтойы – Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 25 жылдығы. Айтулы мерекеге республикамыздың түкпір-түкпірінде қызу дайындық жұмыстары жүргізілетіні бесенеден белгілі. Ал ақтөбеліктер егемендігіміздің ширек...

Ертеңнен бастап мас күйінде көлік жүргізгендер 10 жылға сотталады

Көлікті мас күйінде тізгіндеп, жол ережесін бұзғандар 7 жылдан 10 жылға дейін бас бостандығынан айырылады. Президент осындай өзгеріс енгізілген заң жобасына бұған дейін қол қойған,...

Мемлекет басшысы коронавирустың екінші толқынына не себеп болғанын айтты

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев телевизиялық үндеуінде елде коронавирустың және пневмония дертінің өршуіне не себеп болғанын айтты.  «Коронавирус қаупіне байланысты пандемия басталғалы біз елдегі вирустың таралуына шектеу...