«Тілді бұзып емлеге ыңғайлау емес, емлені тілге ыңғайлау керек»

Филология ғылымдарының кандидаты, Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының директоры Анар Фазыл­жа­нова латын таңбасына негізделген жаңа қазақ әліпбиі жайындағы бірер сайтқа сұхбат берген екен.

Рас, сұхбатта ол айтқан пікірлердің бір­сыпырасымен келісуге болады. Мә­се­лен «Ң» әрпін «Ň» деп алмай, «Ŋ» деп таң­­­балайық деген пайымы жөн-ақ. Алай­да бұл мәселенің бергі жағы ғана.

Қазір латын әліпбиіне көшеміз бе, көшпейміз бе деген әңгіме ескірген, қа­зіргі әңгіме «Ана тіліміздің таби­ға­тына сай әліпбиімізді қалай неғұрлым дұрыс жа­саймыз?» болу керек. Мен оның сұх­ба­тынан осыған байланысты пікір айта ма деп күтіп едім. Алайда Анар Фа­зыл­жа­­­нова филология ғылы­м­дарының док­торы, профессор Әлімхан Жүнісбек ұсын­ған дұрыс жобаны жөнсіз сынап, ол айтпағанды айтты қылып, қиянат жа­сады.

Оның айтуынша, Әлімхан Жүнісбек төл сөздердегі «У» әрпін «W» таңбасымен (СУ – СҰУ – SUW), кірме сөздердегі «У» әр­пін «U» таңбасымен (УРАН – URAN) ж­азу­ды ұсынады екен. Яғни, бір ды­быс­ты екі жағдайда екі түрлі таңбамен. Олай жазатын болсақ, бала төл сөз бен кір­ме сөзді бір-бірінен ажырата алуы ке­рек. «Бала төл сөз, кірме сөз дегенді біл­мейді ғой?», – дейді Анар. Бірақ Әлім­хан Жүнісбек өз жобасында «У» әрпі төл сөзде кездессе «W» таңбасымен, кірме сөзде кездессе «U» таңбасымен жазайық демеген ғой. Ол кез келген сөздегі (төл сөз бе, кірме сөз бе, бәрібір) «У» әрпін «W» таңбасымен (егер сөз басында не­месе дауыссыз дыбыстан соң келсе «Ұ»/«Ү» әрпімен қосарлап) жазайық де­ген. Былай: СУ – СҰУ – SUW, УРАН – ҰУРАН – UWRAN. Мұндай жағдайда «СУ»-ды төл сөз, «УРАН»-ды кірме сөз деп кім бөледі? Ал Фазылжанова болса, «біз­дің жобада (өзі қолдап отырған 4-ші нұс­қаны айтады – ред.) баланың төл сөз, кірме сөз туралы білуі қажет емес, ал Әлімхан Жүнісбек ұсынған жоба жағ­дайында оқушы бала мұны білуі ке­рек болады» деп, адам таңғалатын пікір ай­тады.

Одан әрі ол: «Әлімхан Жүнісбек «U» таң­басымен «У» дыбысын да, «Ұ» дыбы­сын да таңбалайды, сөйтіп екі түрлі ды­бысқа бір графикалық таңба беріп тұр. Сонда уран деген сөзді «УРАН» деп оқи­мыз ба, әлде «ҰРАН» деп оқимыз ба? Бұл баланы шатыстырмай ма?» деп со­ға­ды. Расында бұлай болса, бала тұрмақ, үл­кендер де шатасар еді. Бірақ Әлімхан Жүнісбек олай демеген. Ол «У» дыб­ы­сы­на «W», «Ұ» дыбысына «U» таңбасын ға­на берген.

Күлесің бе, жылайсың ба? Дұрысы – жылаған. Өйткені айтпағанды айтты қылып бұрмалап тұр. Мұндайды жала жабу дейді.

Әлімхан Жүнісбек «СУ» деген сөзді «СҰУ»/«SUW» деп жазайық дейді. Ол ға­на емес, қазақ тілінің табиғатын тү­сіне­тін басқа ғалымдардың да ойы сол. Ал Анар Фазылжанова ана тіліміздің әуезін түсінетін Әлімхан Жүнісбек сияқты сол ға­лымдардың «СҰУ», «МЫЙ» және т.б. деп жазайық дегенін кемшілік дейді. Жай кемшілік деп қоя салмайды, үлкен кем­шілік дейді. Ол «Әлімхан Жүнісбек екі әріппен жазатын сөзді таратып үш әріп­пен, үш әріппен жазатын сөзді та­ратып бес әріппен жазуды ұсынып отыр. Бұл қазіргі ақпарат заманында қан­шалықты қажет? Үнемдеу принци­піне сүйеніп оптимальды нұсқаны таң­дауымыз керек», – дейді. Мәселені терең түсінбейтін көпшілікке оның бұл пікірі қатты ұнап қалуы мүмкін. Әрине, үнем­деп жазған жақсы, бірақ дәл осы үнем­деудің пайдасынан зияны көп екенін ес­керу керек. Көпшілік осыны түсіне ал­майды.

«СУ» деп жазсақ та, «СҰУ» деп оқи­мыз дейді Анар. Оқуын оқырмыз-ау, ал жаз­ғанда буынға қалай бөлеміз? Мәселе сон­да ғой. «ҰУ/ҮУ» дыбысы бар екі буын­ды «СУЫҚ» деген сөзді буынға бө­ліп көрейікші. «СУ-ЫҚ» па, әлде «СҰУ-ЫҚ» па? «СУ-ЫҚ» деп бөлсек, онда «У»-ға амал­сыздан дауысты дыбыс мәртебесін беруге мәжбүр боламыз. Одан басқа да неше қилы еміле кереғарлығымен бет­пе-бет келеріміз анық. Ал «СҰУ-ЫҚ» деп бөлсек, «У»-дың дауыссыз екені соқырға таяқ ұстатқандай. Басы артық ереженің қажеті жоқ.

Анар бұл жерде «У» дыбысы бұрын­ғыш­а бір жағдайда дауысты болып, екін­ші бір жағдайда дауыссыз болып, құ­былып тұрғанын дұрыс демекші ме? Егер олай болса, барлық еңбек зая емес пе?

Анар Фазылжанова «ИТ» сөзін Әлім­хан ағайша «ІЙТ» деп жазбай, кирилдегі ба­залық норманы (өз сөзі) сақтап «ИТ» деп жазу керек дейді. Ал «ЫЙ/İЙ» ды­бысы бар екі буынды сөз жазып көре­лік­ші. Мәселен, «ҚИЫН» деген сөзді дәл осы тұрған тұрысымен буынға қалай бө­леміз? «ҚИ-ЫН» деп пе, әлде «ҚЫЙ-ЫН» деп пе? Буынға «ҚИ-ЫН» деп бөл­сек, онда кирилдегі «И»-ге амал­сыз­дан дауыс­ты дыбыс мәртебесін беруге мәж­бүр боламыз. Одан басқа да неше қилы емі­ле кереғарлығымен бетпе-бет ке­ле­рі­міз анық. Ал «ҚЫЙ-ЫН» деп бөлсек, «Й»-дің дауыссыз екені соқырға таяқ ұс­татқандай. (Қазақ тіліндегі /кирил­дегі/ дауысты «И» деп жүрген әріп ғайып­тан пайда болып, дауыссыз «Й»-дің «ЫЙ/İЙ» деген атын алып қойған. Сол себепті «Й» сорлап, атсыз қалған. Не­гізі, «И» бар нәрсе емес, бар болғаны «Й»-дің елесі ғана.)

Олай болса Анар осы «Й/Y» дыбы­сы­ның елесін сақтап қалғысы келгені ме? Бұрынғыша бір жағдайда дауысты бо­лып, екінші бір жағдайда дауыссыз бо­лып (бірі ҰЗЫН екіншісі ҚЫСҚА бо­лып) (қандай түсініксіз ереже десеңші), құбылып тұрғанын дұрыс дегені ме? Егер олай болса, барлық еңбек зая емес пе?

Жалпы редакциясын өзі басқарған «Жаңа ұлттық әліпби негізінде қазақ жазуын реформалау» атты моногра­фия­лық еңбекте «У/W» мен «Й/Y» ды­быс­тары дауыссыз дыбыс ретінде тан­ыл­ға­нын ескермегеніне таңғаласың.

– Мына таңба, – дейді ол бір кезде «İ» таңбасын көрсетіп, – ол кісілердің әліп­биінде «İ» деп те оқылады және «И» деп те оқылады.

Солай деп мысал келтірді. «Мына сөз­ді (İNİ) жазсақ – ІНІ, ал мына (İNSTİ) сөз­ді жазсақ – ИНСТИ(ТУТ).

Әлімхан Жүнісбек ұсынған «Ұлттық жо­баны» тағы бір қарадым. Мүмкін мен жаңы­лысқан болармын. Жоқ! Мұнда бәрі анық, «İ» дыбысы «İі» таңбасымен, «ЫЙ/İЙ» дыбысы «Yy» таңбасымен бе­ріл­ген. Анар айтқандай «İ» таңбасы кейде «Іі» дыбысын, кейде «И» дыбысын беріп тұрған жоқ. Ол мұның алдында: «Ағайдың жобасында былай жазылады» (İЙТ – İYT) деп, «Y» таңбасын «қысқа й» деп атады. Сөйтіп «Ол кісілердің әліп­биін­де «İ» «И» болып оқылады» деген өз сө­зіне өзі қарсы келіп қалды. Оның үс­тіне «И»-ді «қысқа й» деп атаудың өзі жаңа қазақ әліпбиі жағдайында өрескел қателік. Өйткені жаңа әліпбиде «ұзын и» деген болмайды. Жалғыз ғана дауыс­сыз «Й» бар.

Анар мұнымен тоқталмайды. Былай дейді:

– Мысалы тире деген сөзді жазайын. ТİRE. Мұны бала білмейді. «ТІРЕ» ме, жоқ «ТИРЕ» ме? Бұған еміле ережелерін жа­сау өте қиын. Өте қиын, – дейді түңі­ліп.

Екі дыбысты бір таңбамен таңбала­саң, оған еміле жазу, әрине өте қиын бол­мақ. «ТІРЕ, ТИРЕ» мәселесін Анар Фа­зылжанова қайдан алып айтып тұр­ғанын қайдам, ал Әлімхан Жүнісбек жо­басында ондай жағдайдың жоғы анық. Ендеше неге жоқты бар қылып, былықтырып тұр? Мақсаты не? Осының өзі от пен судың ортасында қалып тұр­ған жоқ па? Жұрттың бәрі түсінетін ба­сы ашық нәрсені қасақана бұрма­лай­тын­дай не көрінді?

Сөйтсем, Әлімхан Жүнісбектің қа­те­сі деген қателердің бәрі соңғы, өзі қол­­дап отырған 4-ші нұсқада жүр. Қы­зық. Қай нұсқа кімдікі екенін Анар Фа­­­­­­зыл­жа­нованың өзі шатастырып отыр ма?

Енді әліпбиімізге талақша жабысқан «Ф» «Х», «Һ», «В» кірмелеріне келейік. Анар қолдап отырған соңғы 4-нұсқада атал­ған төрт кірме әріп бар, Әлімхан Жү­нісбек нұсқасында олар жоқ. Екі жо­баның арасындағы басты айыр­ма­шы­лық осы ғана. Бұдан басқа соңғы нұс­қада «Й», «Ң», «Ш, «У», «Ы» әріптерінің кей­бірі басқа таңбамен таңбаланған, кей­бірі сәл ғана өзгертілген. Қалғаны Әлім­хан Жүнісбек нұсқасымен бірдей.

Анар осы кірмелерді сақтап қалу үшін жанын салып жүрген сыңайлы. Алай­да дәлелдері тәлтіректеп тұр. Оның «ХЫ»-ны қорғағанына күлмеске ыла­жың қалмайды. Мысалға ол «ХАН», «ҚАН»  деген екі сөзді алады. Егер екеуін де «ҚЫ»-мен жазып, «ҚАН» десек, ел би­леуші адам ба, әлде «КРОВЬ» па, ма­ғынасын адам айыра алмайды дейді. Ай­тылуы, дыбысталуы бірдей, мағы­насы әртүрлі омоним сөздер бізде жет­кілікті ғой. Оның мағынасын мәтінді оқып отырғанда түсінбейтін бе едік? Мы­салы «АРЫҚ» қазды. «АРЫҚ» адам. Сол сияқты: «Есім ҚАННЫҢ ескі жо­лы…». Түсінікті емес пе?

Оның «Ф» таңбасын қорғауы да осы­ған ұқсас. «ФАРАБИДІ қалай PARABİ/ПА­РАБИ деп жазамыз?» дейді. Бәлі, айта­ды-ақ. Ғалым айтатын сөз бе бұл? Оны ФА­РАБИ демейді, дені дұрыс қазақ «П»-мен ПАРАБЫЙ деп жуан айтады. «Ф» тұр­ған себепті сөздің құйрығы сиыр­құйым­шақтанып жіңішкеріп кеткен.

Кірме дыбыстардың тіл үндестігі заңын қалай бұзатынын, қалай қира­татынын тіл мамандары жақсы түсінеді. Де­генмен баршамызға белгілі мына ере­жені қарапайым оқырман үшін тағы бір еске ала кетейін.

«Тіл кейін шегініп, үсті дөңес­тену ар­қылы жасалатын дауысты ды­быстар­ды жуан дауыстылар дей­міз.

Тіл ілгері қарай созылу арқылы жа­­сал­­ған дауысты дыбыстарды жіңіш­ке дауыс­тылар дейміз».

Демек, үндестік заңына бағынатын, құрамында бірнеше біркелкі (не жуан, не жіңішке) дауысты дыбыс бар таза қа­зақ сөзін айтқанда ауыздағы қызыл тіл бір ғана қимыл жасайды. Не кейін ше­гінеді, не ілгері қарай созылады. То­лық бір сөзді тілімізге бір ғана қимыл жа­сату арқылы еркін, қиналмай айта ала­мыз. Ал ВАЗЕЛИН, ХАКІМ, ФОЙЕ, ФИ­ЗИКА сияқты біресе жуан, біресе жіңіш­ке дауыстылармен айтуға мәж­бүрлейтін, үндестік заңын қасақана бұ­зып тұрған сөздерді айтқанда тіліміз бір­есе кейін шегініп, біресе ілгері қарай со­зылып бірнеше қимыл жасайды. Сөй­тіп ауыз ішіндегі қызыл тіл байлаудағы ызалы иттей аласұрып кетеді.

Ал қазақтың тілі жалпақ тіл. Аз қи­мыл жасаса да қиналмай, тілді ауыз ішін­де аласұртпай, ойнақшытпай, жәй ғана бір мәрте не кейін шегіндіріп, не бір мәрте ілгері созып, толық бір сөзді әуез­ді етіп айта алады. Ал кірме ды­быс­тар қазақ тілінің осы өте қарапайым, қарапайым болса да өте ұтымды тілдік механизмін (қозғалысын) қиратушы терроршылар.

Ерін үндестігі туралы тіпті ұмытуға ай­налдық. Оны ұмыттырып тұрған да сол кірме дыбыстар. «Бүкіл қазақ да­ла­сы ән салып тұрғандай» деген әйгілі сөз­ді (біреу оны Затаевич айтқан дейді, екін­ші біреулер Потанин айтты дейді, мей­лі кім айтса, ол айтсын) білмей­тін­дер әнге қатыстырып жазып жүр. Бұл тіркестің әнге мүлдем байланысы жоқ. Қа­зақ тілінде ерін үндестігі заңы бұзыл­май тұрғанда бабаларымыздың өзара сөйлесіп отырғанының өзі ән әуезіндей құлаққа жағымды болып естілген. Міне, осындай әуезді тілімізден айырылдық қой. Одан айырған кірме дыбыстардың тепкіні.

Мұның салдары сол, кірме сөздерді қа­зақтың төл дыбыстарына икемдемей, кір­ме дыбыстармен айта берсек, онда бір заманда тіліміздің емле заңдылығы адам түсініп болмайтын қойыртпаққа ай­налады. Жиырмасыншы ғасырдың басында бір-бірімен аудармашысыз еркін сөйлесе беретін түркі халықтары қазір бірін-бірі неліктен түсіне алмай қалды? Міне, кірме дыбыстар тілі бір түркі халықтарын осылайша бір-бірі­нен алшақтатып бара жатыр. Біз, бауыр­лас елдер, біріміздің әдебиетімізді бірі­міз аударатын сұмдық жағдайға тап бол­дық.

Ахмет Байтұрсынұлының «…тілді бұ­зып емлеге ыңғайлау емес, емлені тіл­ге ыңғайлау керек» дейтіні – осы.

Әліпбидің осы төртінші нұсқасына еніп кеткен кірме әріптердің көзін құрт­пай Ақаңның асыл ойы өлсек те орын­далмайды.

Нұрлыбек САМАТҰЛЫ,

жазушы

редакциядан:

Қазір латын қар­піне көшу жөнінде қоғамда талқылау болып жатыр. Бұл ұлттық сипаттағы аса ауқымды жұмыс болғандықтан реформаға ғалымдар, тіл мамандары, жур­на­лис­тер, қоғам белсенділері өзін­дік көз­қара­сын білдіреді. Біз бұл мақа­ла­ны жа­риялағанымыз автордың пі­кірін қолдайтынымызды білдірмейді. Мә­селеге қарсы тараптың да айтар уә­жі бар болса мінбер ұсынамыз.

Редакция таңдауы

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі жаттықтырушы. Өз ұлтын шексіз сүйген оғлан атажұртқа келіп, Қазақстандағы таэквондо (WTF) федерациясының...

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде білдірген алғашқы пікір одан бетер жаныңа ыстық. Қара ормандай қаптаған оқырман түгіл,...

Тағзым мен тағылым ордасы

Еліміздегі техникалық жабдықтамасы озық музей­лер­дің бірі – Әскери-тарихи музейі. Ондағы экс­по­зициялар келген туристерді таң-тамаша қалдырады. Өйткені мұнда түрлі дәуірлердің тарихынан сыр шертетін әс­кери жәдігерлер...

«Аңсаған сәби»: квотаны неге мамандар емес, тендерлік комиссия бөледі?

Осыдан 43 жыл бұрын 1978 жылғы 25 шілдеде Ұлыбританияда ең алғашқы «құтыдағы» эко-бала Луиза Браун дүниеге келді. Бұл ғылыми жаңалық сәби сүюді аңсаған миллиондаған...
00001 0

Елбасы Түркістан туралы: Біз тіпті армандамаған ауқымды істі жүзеге асырдық!

Тұңғыш Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың баспасөз хатшысы Айдос Үкібай Түркістан қаласын өркендетудегі Елбасының...
black and red kyobi arts cool presentation 14

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі...
Бельгер

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде...

Жаңалықтар

Бір өңірінде карантин 30 мамырға дейін ұзартылды

Шығыс Қазақстан облысының бас санитар дәрігері аймақтағы шектеу шаралары туралы жаңа қаулыға қол қойды, деп хабарлайды облыстық ССК ресми сайты. Құжаттың мәтініне сәйкес, ШҚО-да карантин...

Экс-министр Біртанов тағы бір іс бойынша күдікке ілінді

Бұрынғы Денсаулық сақтау министрі Елжан Біртанов тағы бір іс бойынша күдікті деп танылды. Ақпаратты экс-министрдің адвокаты Нұрлан Бейсекеев растады, деп хабарлайды Tengrinews.kz. Адвокаттың айтуынша, 11...

Air Astana: Әуе билеттері 50 пайыз жеңілдікпен сатылады

14-16 мамыр аралығында Air Astana әуе компаниясынан 50% жеңілдікпен Батуми, Бішкек, Душанбе, Киев, Ташкент, Тбилиси және Франкфурт қалаларына билет сатып алуға болады. Air Astana авиакомпаниясы...

Сәкен Майғазиев 91 тобының экс-солисі мен Ерке Есмаханның некелескеніне қатысты пікір айтты

Азамат Зенкаев пен Ерке Есмахан некелесіп, ерлі-зайыпты атанды. Бірақ бұл жаңалықты екеуі де жария еткен жоқ. Бұл туралы "Опмай-опмай" бағдарамасында айтылды, - деп хабарлайды stan.kz. Ерке жолдасынан...

«Америка үшін ұлы күн». Байден көпшілік алдында маскасын шешті

АҚШ президенті Джо Байден маскасын шешіп, бүгінгі күнді Америка үшін ұлы күн деп жариялады, - деп хабарлайды Tengrinews.kz Reuters-ке сілтеме жасай отырып. АҚШ ауруларды бақылау...

Еліміздің кей аймақтарында 39 градус ыстық болады

Еліміздің 3 өңірінде ауа райына байланысты ескерту жарияланды, деп хабарлайды ҚазАқпарат "Қазгидромет" РМК-ға сілтеме жасай отырып. 15 мамырда Солтүстік Қазақстан облысының кей жерлерінде найзағай күтіледі....

Нұр-Сұлтан мен Алматыда құжат жеткізу қызметі іске қосылды

"Азаматтарға арналған үкімет" Алматы мен Нұр-Сұлтанда дайын құжаттарды үйге жеткізу қызметін іске қосты, деп хабарлайды holanews.kz ұйымның баспасөз қызметіне сілтеме жасап. Сервисте 144 қызмет бар,...

Зейнетақының орташа мөлшері 100 мың теңге болды

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі жыл басынан бері базалық зейнетақыны төлеуге 274,2 млрд теңге бөлінгенін хабарлады. 2021 жылғы 1 мамырдағы жағдай бойынша елдегі зейнеткерлердің...

Еліміздегі «еститін» министрліктердің рейтингі жарияланды

Ұлттық экономика министрлігі, Энергетика министрлігі және Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі "халық үніне құлақ асатын мемлекет" қағидатын ұстанатын министрліктердің рейтингісінде көш бастады, деп хабарлайды...

ҰБТ-да 137 балл жинаған түлек мұғалім болуды армандайтынын айтты

"Ұлттық бірыңғай тестілеу – әрбір түлектің өміріндегі маңызды қадам. Дегенмен, негізгі мақсат – ҰБТ-ны жақсы тапсыру ғана емес, бастысы – өмірде өз орныңды тауып,...

«Бақытты келіншек» кітабы жарық көрді

Бүгін Нұр-Сұлтан қаласында журналист, телепродюсер, PhD докторы, көпбалалы ана Алма Сайлауқызының «Бақытты келіншек» кітабының тұсаукесері болып өтті. Деректі-мотивация жанрында жазылған бұл бірегей туындының тұсаукесері...

«Басын аялдамаға ұрған». Алматы облысында жасөспірім қызды аяусыз ұрып-соққан әйелдер іздестіріліп жатыр

13 мамыр күні кешқұрым Алматы маңында 16 жастағы қызды екі ересек әйел ұрып-соққан, - деп хабарлайды tengrinews.kz. Оқиға сағат 18:35 шамасында Боралдай кентінде Космонавттар көшесіндегі...

Грузияда қаза тапқан Әсел Айтпаевамен қоштасуға бүкіл ауыл жиналды

Грузия астанасында қайтыс болған 26 жастағы Әсел Айтпаеваның денесі жер қойнына берілді.  Оны ақтық сапарға шығарып салуға бүкіл ауыл тұрғындары келді, деп хабарлайды КТК. Басқа...

Мәдениет министрі Ақтоты Райымқұлова отставкаға кетуі мүмкін екенін мәлімдеді

Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова орынбасары Сәкен Мұсайбековтің кінәсі дәлелденсе, отставкаға кету туралы өтініш беретінін айтты. Бұл туралы ол 14 мамырда өткен баспасөз...

60 млн теңге пара алған Антикор қызметкері 12 жылға сотталды

Антикор қызметкері 12 жылға сотталды. Сондай-ақ, ол өмір бойы мемлекеттік қызметте жұмыс істеу құқығынан айырылды, деп хабарлайды ҚазАқпарат Ақтөбе облыстық сотының баспасөз қызметіне сілтеме...

Үндістан Қазақстанның гуманитарлық көмегін алды

Қазақстан Үндістанға гуманитарлық көмек ретінде жеке қорғаныс құралдары мен өкпені жасанды желдету аппараттарын жіберді. Бұл туралы СІМ баспасөз қызметі хабарлады. Жүк рейсі Делиге 14 мамырда...

Пабло Пикассоның суреті Нью-Йорктегі аукционда 103 миллион долларға сатылды

Пабло Пикассоның суреті Нью-Йорктегі аукционда 103 миллион долларға сатылды, деп хабарлайды echo.msk.ru. Аукционды "Кристи" аукцион үйі өткізді. Сауда-саттық басталар алдында сарапшылар "Терезе алдында отырған әйел"...

Маусым айынан бастап Алакөлге қосымша пойыздар қатынайды

Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі Алакөл бағытында қосымша жазғы пойыздар іске қосылатынын мәлімдеді. 17 маусымнан бастап №457/458 «Семей-Достық» пойызы күнара қатынайды. Семей станциясынан – тақ күндері,...

Токио Олимпиадасына 53 лицензия жеңіп алдық – министр

Токиода өтуі тиіс жазғы Олимпиада ойындарында еліміздің спортшылары спорттың 30 түрі бойынша ел намысын қорғайды. Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова бүгінге дейін 53 лицензия жеңіп...

Алматыда көлікпен жарысқан жастарға 1,6 млн теңге айыппұл салынды

Алматыда түнде жарыс ұйымдастырған жүргізушілерге 1,6 млн теңге айыппұл салынды. Алматы қалалық полиция департаментінің басшысы Қанат Таймерденовтың айтуынша, мұндай жарыстарды көбіне жастар ұйымдастырады. «Жастар қауіп төндіріп,...

Коронавирус: ғалымдар мұрынға себетін вакцина қашан тіркелетінін айтты

Ресейдің Гамалея орталығының ғалымдары әзірлеген коронавирусқа қарсы мұрынға себілетін вакцина 2021 жылдың соңында – 2022 жылдың басында клиникалық зерттеуге шығарылады. Орталық директоры Александр Гинцбург препарат...

«Ректорлар тізімі»: министр докторантураға түсу мәселесі туралы айтты

Білім және ғылым министрі Асхат Аймағамбетов биыл докторантураға түсу емтихандары Ұлттық бірыңғай тестілеу пунктерінде өтетінін айтты. «Биыл докторантураға түсу емтихандары да ҰБТ-ға қойылған талаптар негізінде...

NASA диаметрі 200 метр астероидтың жерге жақындағанын ескертті

АҚШ-тың Аэронавтика және ғарыш кеңістігін зерттеу жөніндегі Ұлттық басқармасы (NASA) диаметрі 88-ден 200 м-ге дейінгі астероидтың жерге жақындағанын ескертті, деп хабаррлайды ТАСС агенттігі. NASA-ның жерге...

Өткен тәулікте коронавирус жұқтырғандар саны 2,5 мыңнан асты

Қазақстанда өткен тәулікте 2549 адамның коронавирус жұқтырғаны расталды. Аймақтар бойынша: Нұр-Сұлтан қаласы - 452, Алматы қаласы - 557, Шымкент қаласы - 125, Ақмола облысы -...

14 мамыр: маңызды оқиғалар күнтізбесі

1869 жылы 14 мамырда Ақтөбе қаласының іргетасы қаланды. 1869 жылдың 28 мамырында (ескіше қазақ күнтізбесі) басталған. Бұл күні «Ақтөбе» деп аталған әскери бекінісінің негізі...

Анасымен ұрсысып қалған: Таразда мектеп оқушысы үйінен қашып кетті

Жамбыл облыстық полиция департаментінің мәліметінше, қыздың жоғалғанын полицияға анасы хабарлаған. Жасөспірім отбасындағы жанжалдан кейін үйден шығып кеткен, содан қайтып оралмаған. «Кәмелет жасына толмаған қызды Жамбыл...

БҚО-да киіктер неден қырылуы мүмкін – министрлік пікір білдірді

ҚР Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігінің Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитеті Батыс Қазақстан облысында киіктердің жаппай қырылуының болжамды себебін атады. 2021 жылдың...

Сот шешімі: Атырауда анасына қол көтерген азамат қамалды

Атырауда анасын ұрған ер адам 10 күнге қамалды. Облыстық полиция департаментiнің мәліметінше, 46 жастағы ер адам ішімдікке «тойып» алып, анасы қол көтерген. «Егде жастағы әйелден «102»...

Бүгін еліміздің басым бөлігінде ауа райы жауын-шашынсыз болады

«Қазгидромет» РМК 14-мамырға арналған ауа райы болжамын ұсынды. Бүгін солтүстік-батыс антициклоны әсерінен еліміздің басым бөлігінде күн жауын-шашынсыз болады. Тек республиканың солтүстік, шығыс және оңтүстік-шығысында атмосфералық фронталды бөліктердің...

Үш жүз жетпістен аса ақбөкен неден қырылды?..

«Батыс Қазақстан облысы Жәнібек ауданында өліп жатқан 372 ақбөкен табылды. Алдын ала болжам бойынша оларды жасын соғып өлтірген», − деп жазады azh.kz сайты. − Біздің...

Шығынға батқан қазақстандық әуе компанияларында қысқарту жүре ме?..

Биыл Қазақстанда авиация саласының шығыны 47,7 млрд долларға жетуі мүмкін. Еліміздегі әуе компаниялардың қаржылық көрсеткіштері осындай болжам жасауға мүмкіндік беріп отыр. Өткен жылы басталған пандемиядан...

Тағы біреу қазақ еліне аузына келгенін айтты және… кешірім сұрады!

Кейінгі кезде өзге ұлт өкілдерінің арасында қазаққа, Қазақстанға тіл тигізген бейнежазбасын әлеуметтік желіге таратып, кейін өкінетінін айтып кешіріп сұрап -  қайта бейнеүндеу жасай салуы...

Елбасы Түркістан туралы: Біз тіпті армандамаған ауқымды істі жүзеге асырдық!

Тұңғыш Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың баспасөз хатшысы Айдос Үкібай Түркістан қаласын өркендетудегі Елбасының еңбегі туралы жазды. Елбасының Түркістанға сапарының бағдарламасы өте мазмұнды болды. Үш жарым...

Қазақстандықтардың банктерден алған кредиттері тағы кешіріле ме?

Бұрын мемлекет бір реттік акция жүргізіп, әрбір қарыз алушының 300 мың теңге мөлшеріндегі борышын өтеуге қаржы бөлген-ді. «Дәндеген қарсақ құлағымен ін қазады» демекші, содан...

Телеграм мессенджерінің иесі Қазанда болған қайғылы оқиға жайында ойын айтты

Осы аптада Қазан қаласы Файзи көшесіндегі № 175 гимназияда қарумен келген 19 жастағы жігіт 8 сынып оқушыларына оқ жаудырып, соның салдарынан сегіз оқушы мен...

Депутат: Ұлттық Қордан қаражат алу – болашақ ұрпақтың несібесін жеумен тең

Депутат Азат Сембинов Парламент Мәжілісінің жалпы отырысында Премьер-Министрдің орынбасары Әлихан Смаиловқа депутаттық сауал жолдап, Ұлттық қордағы қаражат мәселесін көтерді, - деп хабарлайды kazgazeta.kz. Депутаттың айтуынша,...

Риддердегі өртті сөндірген құтқарушы: Киіміміз өртеніп, каскамыз балқыса да, тоқтамадық

Риддердегі алапат өртті ауыздықтағандардың бірі – №14 өрт сөндіру бөлімшесі бастығының орынбасары Ұлан Нұрмұхамбет. Азаматтық қорғаныс аға лейтенантымен ҚазАқпарат тілшісі сұхбаттасып, тілсіз жаумен қалай...

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Ауғанстан Президенті Ашраф Ғанимен телефон арқылы сөйлесті

Ауған тарапының бастамасымен телефон арқылы сөйлескен Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ашраф Ғани бір-бірін қасиетті Ораза айт мерекесімен құттықтады. Мемлекет басшысы достас ауған халқына бейбітшілік пен...

Қызғалдақ жұлған Шымкент тұрғынының айыппұлы азайтылды

Қызыл кітапқа енген сирек кездесетін қызғалдақты жұлған шымкент тұрғынына 9 миллион теңге айыппұл салынуы мүмкін деген ақпарат тараған болатын. Tengrinews.kz тілшісі іс немен аяқталғанын...

СҚО-да ер адам ауылдасының үйін өртеп жіберген

СҚО-да мас ер адам ауылдасының үйін өртеп жіберді, деп хабарлайды dknews.kz. 10 мамырға қараған түні М.Жұмабаев ауданында өрт шығып, Қарақоға ауылындағы тұрғын үйлердің бірі жанып...

Қазанда атыс ұйымдастырған Ильназ Галявиевтің денсаулығында кінәрат болған

Қазан мектептерінің бірінде атыс ұйымдастырған студентке өткен жылы мидың атрофиясы диагнозы қойылған. Бұл дерт дауасыз саналады, уақыт өте келе мидың жасушалары өліп, нейрондардың байланысы бұзылады. Медицина...

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі жаттықтырушы. Өз ұлтын шексіз сүйген оғлан атажұртқа келіп, Қазақстандағы таэквондо (WTF) федерациясының...

Ashyq: Шетелден кімдер ПТР-тестсіз келе алады?

Ashyq қосымшасы бойынша жасыл түс статусы бар азаматтар шетелден келген жағдайда да ПТР-тест тапсырмауына болады, деп хабарлады ҚазАқпарат. Бұл туралы Санитарлық-эпидемиологиялық бақылау комитеті көліктегі...

Әуеде екі ұшақ соқтығысты

АҚШ-та екі шағын ұшақ қонар алдында соқтығысқан. Бірақ, екі әуе кемесі де сәтті қонып, қайғылы оқиға болған жоқ, - деп хабарлайды newdaynews.ru. АҚШ-тың көлік қауіпсіздігі...

Нұр-Сұлтан тұрғындары «Өз ағашыңды отырғыз» челленджін бастады

1 ағаш 1 жылда ауаны 27 кг ластанудан тазарта алады. «Бірге Таза Қазақстан» экологиялық айлығы аясында елорда тұрғындары тазалық пен денсаулыққа қамқорлық жасай отырып,...

Жылдың ең табысты спортшысы анықталды

Forbes журналы жылдың ең табысты спортшыларының рейтингін жариялады, деп хабарлады 24.kz  Prosports.kz сайтына сілтеме жасап. Тізімде UFC файтері Конор Макгрегор көш бастап тұр. Ирландиялық...

Жүкті әйелдер жәрдемақыны үйден шықпай рәсімдей алады

ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Электрондық еңбек биржасы (бұдан әрі – ЭЕБ) порталында жүктілікке және босануға байланысты табысынан айырылған жағдайда төленетін әлеуметтік...

Оралда шашын боятуға барған әйел жансақтау бөліміне түсті

Орал қаласының тұрғыны салонда шашын боятамын деп жансақтау бөлімінен бір-ақ шықты. Әйелдің айтуынша, салон қызметкерлері алдын ала тексеріс жасамай, шашын бояған. «Уральская неделя» басылымының жазуынша, Зульфия...

Денесін күйік шалып, көз жұмды: әкесі 3 жасар қызын қайнаған суда отыруға мәжбүрлеген

Ливияның Адждабия қаласында үш жасар қызды әкесі бір сағаттан астам уақыт қайнаған суға отыруға мәжбүрлеген. Oл осылайша баланың диареясын емдегісі келіпті. Kznews.kz сайтының жазуынша, алдымен әкесі...

Орталық Азия елдері су жинау лимитін бекітті

Орталық Азия елдері су жинау лимиттерін және Нарын-Сырдария су қоймаларының вегетациялық кезеңге арналған жұмыс режимін бекітті. Мемлекет аралық су шаруашылығы үйлестіру комиссиясының 80-отырысы бейнеконференция форматында...

Қуатты қаламгер

«Көңіл аудар даналардың сөзіне, адал жанды өнеге тұт өзіңе» деп Жүсіп Баласағұн айтқандай, бүкіл өмірі үлгі бол­ған жақсының жақсы ісін айту, оны өмірге өнеге...

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде білдірген алғашқы пікір одан бетер жаныңа ыстық. Қара ормандай қаптаған оқырман түгіл,...

Еліміздің 6 өңірі «қызыл» аймақта тұр

13 мамырдағы Қазақстан өңірлеріндегі эпидемиологиялық ахуалды бағалау матрицасы жарияланды. «Қызыл» аймақта: Нұр-Сұлтан мен Алматы қаласы, Ақмола, Батыс Қазақстан, Қарағанды, Павлодар облыстары. «Сары» аймақта: Шымкент қаласы, Алматы,...

Тағзым мен тағылым ордасы

Еліміздегі техникалық жабдықтамасы озық музей­лер­дің бірі – Әскери-тарихи музейі. Ондағы экс­по­зициялар келген туристерді таң-тамаша қалдырады. Өйткені мұнда түрлі дәуірлердің тарихынан сыр шертетін әс­кери жәдігерлер...

«Аңсаған сәби»: квотаны неге мамандар емес, тендерлік комиссия бөледі?

Осыдан 43 жыл бұрын 1978 жылғы 25 шілдеде Ұлыбританияда ең алғашқы «құтыдағы» эко-бала Луиза Браун дүниеге келді. Бұл ғылыми жаңалық сәби сүюді аңсаған миллиондаған...

Тұғыры берік Түркістан идеясы

Түркістан деген бір сөздің бойында мыңдаған жыл мен миллиондаған халықтың тарихы тұр. Ол − бір кезде тұтас Еуразия құрлығына әмірін жүргізген империялар мен бүгінгі...

Фракция – партияның сенімді тірегі

Парламент Мәжілісі мен барлық деңгейдегі мәслихаттар сайлауы­нан соң жоғары заң шығарушы және жергілікті уәкілетті органдарда «Nur Otan» партиясының жаңа депутаттық фрак­циясы қалыптасты. Бас партияның...

Тәуелсіздік күнтізбесі

1992 жылғы 13 мамырда Қазақстан мен Финлян­дия Республикасы арасын­дағы дип­ло­матиялық қарым-қаты­настарды бекіту туралы келісім жасалды. 1992 жылғы 14 мамырда Қазақстан Республикасы Пре­зиденті Н.Назарбаевтың Жарлығымен Ұлттық...

Білімнің бәсі биік болмаса…

Отыз жыл ішінде еліміздегі орта білім беру жүйесінде біраз реформа болды. Әсіресе соңғы 5 жылда білім саласына айтарлықтай көп өзгеріс енді. Атқарылған жұ­мыстар еленіп...

Бүгін Түркіменстаннан қандастардың екінші керуені көшіп келеді

2021 жылғы 13 мамырда Түркіменстан Республикасынан 256 қандасымыз «Түрікмендемиреллары» мемлекеттік агенттігі арқылы «Түрікменбашы-Болашақ-Жаңаөзен» бағыты бойынша Қазақстанға көшіп келеді. Бұл Түркіменстан жерінен атажұртқа ат басын бұрған көштің...

Сұрапыл кезеңде шыныққан әдебиет

Кеңестік кезеңде өзге гуманитарлық салалар сияқты көркем әдебиет те қатты саясиланған еді. Яғни, Кеңес үкіметінің саяси шешімдерінің бәрі әде­биетте көрініс тауып қана қоймай, насихатталып...

Ізгілікке үндейтін мейрам

Ораза айт – жүрекке қуаныш пен мейірім сыйлайтын, адамзат баласын ізгілікке, достық пен бауырластыққа, қанағат пен қайырымдылыққа үндейтін мейрам. Айт сөзі – мерекелеу, хал сұрасу,...

Ата-анасы қасында болмаған: Ақтөбеде 5-6 жасар екі бала суға батып кетті

Ақтөбе облыстық төтенше жағдайдар департаментінің кезекші бөліміне хабарлама 12 мамыр күні сағат 22:29-да түсті. Хабар берген адам 5 және 6 жасар екі баланың Ақтөбе...

Талайғы Түркістан. Елбасы көне шаһардағы жаңа нысандармен танысты

Түркістан – қашан да күллі түркі жұр­­тының алтын бесігі. Көне шаһар облыс орталығын ай­нал­ғалы көп өзгерді. Тарихи қаланы көр­мек­ке жан-жақтан ағылған­дар­дың қара­сы қалың. Елбасы Нұрсұлтан...

Мемлекет басшысы жер қатынастарына қатысты заңға қол қойды

Мемлекет басшысы «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне жер қатынастары мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасының Заңына қол қойды, – деп хабарлады...

Бүгін еліміздің басым бөлігінде ауа райы құбылмалы болады

13 мамырда Қазақстанның батыс, шығыс және солтүстік-шығыс бөліктерінде құбылмалы ауа райы сақталады: жаңбыр жауып, найзағай болады, – деп хабарлады «Қазгидромет» РМК. Республиканың қалған аймақтары...

13 мамыр: еліміздің тарихындағы маңызды оқиғалар күнтізбесі

1930 жылы 13 мамырда СССР ХКК қаулысымен ҚарЛаг құрылды. Ол үшін Қарқаралы округінің аумағында 110 мың гектар жер берілді. Қарағанды лагері басқармасы Қарағандыдан 47...

Президент халықты Ораза айт мерекесімен құттықтады

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев қазақстандықтарды Ораза айт мерекесімен құттықтады, – деп хабарлады Ақорданың баспасөз қызметі. «Ардақты ағайын! Баршаңызды Ораза айт мерекесімен шын жүректен құттықтаймын! Рухани тазару мен...

Нұрсұлтан Назарбаев: Ораза айт барша қазақстандықтарды біріктіретін мереке

Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың Ораза айт мерекесімен құттықтады, – деп хабарлады elbasy.kz. «Құрметті отандастар! Сіздерді Ораза айт мейрамымен шын жүректен құттықтаймын! Ұлық мереке...

Мемлекет басшысы Жапонияның Премьер-Министрімен телефон арқылы сөйлесті

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Жапонияның Премьер-Министрі Ёшихидэ Сугамен телефон арқылы сөйлесті, – деп хабарлайды Ақорда. Екі ел басшыларының бірінші рет сөйлесіп отырғанын ескеріп, Қасым-Жомарт Тоқаев...

Зейнетақы жинағын мерзімінен бұрын алуға қатысты жаңа ережелер

Қазақстандықтар тұрғын үй сатып алу үшін берген несие ақшасын жұмыс берушіге қайтару үшін зейнетақы төлемдерін пайдалана алады деп хабарлайды stan.kz сайты. Сатып алынған мүлік несие...

Қазақстан коронавируспен күреске 71 млрд теңге жұмсады

Қазақстан биыл коронавируспен күреске 71 млрд теңгеден астам қаржы бөлінген. Оның көбі медицина қызметкерлеріне үстемақы төлеуге, медициналық көмек пен аурудың таралуын болдырмау шараларына жұмсалған...

Сұйытылған мұнай газы электронды сауда арқылы сатылады

2022 жылғы 1 қаңтардан бастап сұйытылған мұнай газы электронды сауда алаңдары арқылы сатылады. ҚР Энергетика министрлігі 2019 жылғы 1 қаңтардан бастап тауарлық газдың шекті көтерме...

Қытайдың халық саны 1,41 млрд болды

ҚХР Мемлекеттік статистикалық басқармасы бүгін Қытай тұрғындарының саны 1,41178 млрд адамға жеткенін мәлімдеді деп хабарлайды Қазақпарат. «Құрлықтық Қытайда халық саны 1,41178 млрд адамға жетіп, 2020...

Марат Сұлтанғазиев Қаржы вице-министрі болып тағайындалды

ҚР Үкіметінің қаулысымен Марат Елеусізұлы Сұлтанғазиев Қазақстан Республикасының қаржы вице-министрі қызметіне тағайындалды. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрінің баспасөз қызметі хабарлайды. Марат Сұлтанғазиев 1976 жылы Алматы...

Қаржы вице-министрі қызметінен босатылды

ҚР Үкіметінің қаулысымен Қанат Ескендірұлы Баеділов басқа жұмысқа ауысуына байланысты қаржы вице-министрі қызметінен босатылды. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрінің баспасөз қызметі хабарлайды. Қанат Баеділов 1967...

Мемлекеттік кірістер комитетіне жаңа басшы тағайындалды

ҚР Премьер-Министрдің баспасөз қызметінің хабарлауынша, Қаржы министрінің бұйрығымен Әли Сапарғалиұлы Алтынбаев ҚР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетінің төрағасы қызметіне тағайындалды. Әли Алтынбаев 1979 жылы...

Қарағандыда терезеден құлап кеткен мем.қызметкердің өлім себебі анықталды

Қарағандыда қалалық әкімдік ғимаратының терезесінен құлап кеткен 37 жастағы қызметкердің өлім себебі анықталды. Жазатайым оқиғаны тергеп-тексерумен Қарағанды облысының Еңбек инспекциясы жөніндегі басқармасы құрған арнайы комиссия...

Түркістан депутаттары 300-ден астам отбасыға азық-түлік үлестірді

Қасиетті Рамазан айында Түркістан облысы,  Сарыағаш ауданында игі іс атқарылды.  «30 ізгі іс» акциясы аясында Түркістан облыстық мәслихатының депутаты, «Nur Otan» партиясының мүшесі Жомарт...

Көкшетауда із-түзсіз жоғалып кеткен мұғалім іздестірілуде

Көкшетау қалалық ПБ кезекшілік бөліміне СҚО ауылдарының бірінің 53 жастағы тұрғыны хабарласып, 1989 жылы туған ұлы Бақтияр Талғатұлы Теміржановтың хабарсыз кеткеннін айтқан. Өтініш иесінің...

Bek Air ұшағының апаты: Жерді заңсыз сатқандар сотталды

Алматы облысының Талғар аудандық соты бұрынғы шенеуніктер мен риэлторға Bek Air ұшағы апат болған Алматы әуежайының жанынан жерді заңсыз бөліп беру ісі бойынша үкім...

2026 жылдан бастап Байқоңырдан «Протон» зымыран-тасығышы ұшырылмайды

Цифрлық даму, инновациялар жəне аэроғарыш өнеркəсібі министрі Бағдат Мусин «Протон» зымыран-тасығышы ұшыру қай жылы толықтай тоқтайтынын айтты. Ресей тарапы «Байқоңыр» айлағынан «Протонды» ұшыруды қысқартып жатыр. «Жалпы,...

Түркістан облысында 5,5 мың бүлдіршін балабақша кезегін күтуде

Мәжіліс депутаты Қайнар Абасовтың төрағалығымен өткен кездесуде білім беру саласындағы кәсіпкерлер мектепке дейінгі білім беру ұйымдарында нормативке сай төлем жүргізуге қаржы жетпейтінін айтып, мәселесін...

Бүгін – Халықаралық медбикелер күні

Медициналық мекемелердегі жұмыстың 80 пайыздан астамы медбикелердің мойнында. «Олар 24 сағат бойы пациенттерге қамқорлық жасайды – инфузия қояды, таңғышты ауыстырады, қысымды өлшейді, температурасы мен...

Депутат еңбек құқығы жөніндегі институт құруды ұсынды

Мәжілістің жалпы отырысында депутат Ерлан Смайлов жаңа саяси институт – еңбек құқықтары жөніндегі уәкіл институтын құруды ұсынды. «Жалдамалы жұмысшылар, еңбек адамдары – халықтың ең көп...

Грузияда қаза тапқан Әсел Айтпаеваның денесі елге жеткізілді

Грузияда қаза тапқан 26 жастағы Әсел Айтпаеваның денесі бүгін Қазақстанға жеткізілді, деп хабарлайды 24.kz. Марқұмды туыстары елорда маңындағы Қабанбай батыр ауылында жерлемек. Жас қыздың денесін...

Шымкентте қой бағып жүрген шопан граната тауып алды

Шымкент қаласында табылған гранатаға ұқсас жарылғышты полиция қызметкерлері залалсыздандырды, – деп хабарлады Polisia.kz. 11 мамыр күні жергілікті тұрғын қала аумағындағы ауылдардың бірінде қой бағып жүрген...

Екі айлық сәбидің өліміне қатысты тергеу ісі басталды

Солтүстік Қазақстан облысы Бәйтерек ауылында екі айлық сәбидің өлімі тіркелді. СҚО полиция департаментінің мәліметінше, оқыс оқиға 7 мамыр күні болған. Қызылжар аудандық полиция бөліміне таңғы...

Биыл ел бойынша 9 822 оқушы «Алтын белгіге» үміткер

Енді «Алтын белгі» төсбелгісіне үміткерлердің емтихан жұмыстарын білім басқармалары жанындағы комиссиялар қарайтын болады. Мектептер бұрынғыдай оқу озаттарының тізімін өздері жасай алмайды, деп хабарлайды БҒМ...

Енді күнбағыс майы мен жұмыртқаның бағасы белгіленген шекті бағадан аспайды

Ішкі нарықта әлемдік баға өсімінің әсерін азайту мақсатында ішкі нарықты отандық тауарлармен толықтыру жұмысы жүріп жатыр. Бұл туралы Үкімет отырысында ҚР Сауда және интеграция...

«Елжан Біртановты айыптауға қарсымын!». Әнші Қарақат Әбілдина үндеу жасады

Әнші Қарақат Әбілдина бұрынғы денсаулық министрі Елжан Біртановты жақтап, Instagram-дағы парақшасына көлемді жазба қалдырды, деп жазады Paryz.kz. Әнші Біртановқа жала жабылып отырғанына сенімді. "Жау алыстан келмейді" деген сөз...

1919 жылы Америкада хит болған: АҚШ мұрағатынан «Turkestan» атты ән табылды

1919 жылдары Америкада хит болған Turkestan әнінің пластинкасы АҚШ Конгресс кітапханасының архивінен табылды, - деп хабарлайды ҚазАқпарат. Бұл туралы ақпарат Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың Instagram парақшасында...

ҚМДБ Айт намазына қатысты мәлімдеме жасады

ҚМДБ Ораза айт намазына қатысты мәлімдеме жасады. Сіздерге еліміз бойынша мешіттердің аулаларында Ораза айт намазы оқылатынын (Жергілікті бас санитар дәрігердің қаулысы бойынша рұқсат етілген) қуанышпен...

Өткен тәулікте 1 811 адамнан коронавирус анықталды

Елімізде өткен тәулікте 1 811 адамнан коронавирус анықталды. Аймақтар бойынша: Нұр-Сұлтан қаласы - 310, Алматы қаласы - 391, Шымкент қаласы - 69, Ақмола облысы - 92,...

Қазандағы атыс: Жантүршігерлік дерек жарияланды

РЕН ТВ телеарнасы 19 жасар Ильназ Галявиев қазандағы мектепке шабуыл жасаған кезде жазылған аудиожазбаны жариялады, деп хабарлайды Tengrinews.kz. Аудиожазбаны кабинеттердің бірінде тығылып отырған оқушы жазған. "Біз...

Әрқайсы 40 млн теңге: Ақтауда қоғамдық көліктер 95 пайыз жаңартылды

Ақтауда қоғамдық көліктер 95 пайыз жаңартылды. Отандық зауытта құрастырылған 18 автобус лизингтік бағдарлама арқылы қараша айында сатып алынған. Әрқайсы 40 млн теңге тұрады, -...

12 мамыр: Айтулы оқиғалар тізбегі

1995 жылы Ақтөбе қаласындағы көшеге ақын Сағи Жиенбаев есімі берілді. Ол 1955 жылы Н.В. Гоголь атындағы Қызылорда педагогика институтын бітірген. Ақын қаламынан көптеген өлеңдер...

Павлодардағы колонияда көз жұмған педофил танымал блогер болып шықты

8 мамырда Павлодардағы түзеу мекемесінің тұтқындары арасында жанжал шығып, жазасын өтеушілердің бірі көз жұмған болатын. Қаза тапқан айыпталушы екібастұздық блогер болып шықты, деп хабарлайды...

«Біріккен ұлт жеңеді!» халықаралық байқауының жеңімпаздары анықталды

Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия Ұлттық университеті ел тәуелсіздігіне 30 жыл толуына және университеттің 25 жылдығына орай «Біріккен Ұлт жеңеді!» атты халықаралық бейне материалдар байқауын өткізді....

Белгісіз біреулер Қайым Мұхамедхановтың құлпытасын қиратып кеткен

Абайтану саласының негізін қалаған ғалымдардың бірі, жазушы Мұхтар Әуезовтің ізбасары, Абайдың мемлекеттік музейін ұйымдастырушы, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, ғалым Қайым Мұхамедхановтың құлпытасын белгісіз біреулер талқандап...