13 اقپان, 19:14 431 0 دەنساۋلىق انار لەپەسوۆا

سيليكوندى «سۇلۋلىق»: پلاستيكالىق وتاعا قۇمارتقاندار نەگە كوبەيدى؟

«سىرىق مويىن، ءبىز مۇرىن، شىركىن، تۇزداي كوزىڭىز... سىزگە كىم عاشىق بولماسىن؟ ماسەلەن، ءبىز ءوزىمىز...». ماعجان اقىن جىرىنداعى بۇل سۋرەتتەۋ قازىرگى ءساننىڭ ستاندارتتارىن ءدوپ باسىپتى. ول زاماندا جۇماباەۆ ءوزى جىرلاعان سۇلۋلىققا ينە مەن قايشىنىڭ كومەگىمەن جەتۋگە بولاتىنىن بىلمەگەن بولار. وسى عاسىردا دۇنيەگە كەلسە، بالكىم، اقىندىقتىڭ اۋىلىنان الىس جۇرەر مە ەدى، كىم ءبىلسىن؟! ويتكەنى پلاستيكالىق وتا كومەگىمەن بەتىن تەگىستەپ، ەرنىن دۇرديتكەن، كوزىن ۇلكەيتىپ، ءتوسىن دوڭگەلەتكەن «حاس» سۇلۋلار اقىندى ءمولدىر ولەڭ جازۋعا شابىتتاندىرادى دەگەنگە سەنۋ قيىن.

وتادان ويانباعان كوپ

بۇگىندە سۇلۋلىق يندۋسترياسىنىڭ اسىعى الشىسىنان ءتۇسىپ تۇر. «ماڭگى جاس» بولىپ قالۋعا قۇمار جانداردىڭ كو­بەيۋى ارقاسىندا بەت ارلەۋشىلەر، كوسمەتو­لوگ­تار مەن پلاستيكالىق حيرۋرگتاردىڭ ايى وڭى­نان تۋدى. اجارىنان اقشاسىن اياماي­تىن­دار بۇرىن تەك شەتەل اسىپ كەتەتىن بول­سا، بۇگىندە وتاندىق دارىگەرلەر دە پلاس­تي­كا­لىق وتانىڭ كەز كەلگەن ءتۇرىن جاساي الاتىن دارەجەگە جەتتى.

قازاقستاندىق ارۋلار اراسىندا ەڭ كوپ سۇرانىسقا يە وتالاردىڭ كوشىن بلە­فاروپلاستيكا مەن ومىراۋ ۇلكەيتۋ وپە­راتسيالارى باستاپ تۇر، ودان كەيىنگى ءتىزىمدى smas-ليفتينگ پەن ليپوساكتسيا جالعاس­تىرا­دى. پىشاققا ءتۇسۋ وڭاي ەمەس. دەگەنمەن حاس سۇلۋعا اينالۋدى كوزدەيتىندەر ودان دا قورىق­پايدى. پلاستيكالىق حيرۋرگتار بەت مۇشەلەرىن پىشاقپەن كەسىپ ادىپتەيدى. ال تىندەردى جالعاپ تۇرعان جاسۋشالارعا جا­زاتايىم پىشاق ءتيىپ كەتسە، ازابى اۋىر بولاتىنى بەسەنەدەن بەلگىلى. سۇلۋلىق ءۇشىن قۇر­باندىققا باراتىندار دۇرديگەن ەرىن مەن جاساندى كىرپىك جاپسىرۋعا قۇمار. كىر­پىك جالعايتىن جەلىمنىڭ حيميالىق قۇرامى اسا زياندى، اعزانىڭ ەڭ نازىك مۇشەسى سانا­لاتىن كوزگە تيگىزەر قاۋپى تىپتەن وراسان. تەرى ىشىندە ءىسىنىپ، جارىلىپ كەتسە، «ويماق» ەرى­ننىڭ دە تارتقىزار زاردابى كوپ. ەڭ سورا­قىسى، قۇدايدىڭ بەرگەنىن تۇزەيمىن دەپ جان­تالاسىپ ءجۇرىپ وتا ۇستەلىندە جان تاپ­سىراتىندار كوبەيدى.

ماسەلەن، وسى جىلدىڭ اقپا­نىن­دا الماتى وبلىسىنىڭ قاسكەلەڭ قالاسىندا پلاستيكالىق وتا جاساتقان 59 جاستاعى ايەل كوز جۇمدى. قالاداعى اقىلى مەديتسينالىق ورتالىقتا بەتىنىڭ تەرىسىن تارتتىرىپ، يەك ليپوساكتسياسىن ىستەمەك بولعان ءناجيا مۇرتازينا وتادان كەيىن كو­ما­عا ءتۇسىپ، 11 كۇننەن كەيىن قايتىس بولدى.

مارقۇمنىڭ قىزى ەلۆيرانىڭ اي­تۋىنشا، وتا ءتورت ساعاتقا سوزىلعان. وتا اياقتالعان سوڭ وعان حيرۋرگ حابارلاسىپ، اناسىنىڭ جاعدايى ناشار ەكەنىن جەتكىزگەن. الىپ ۇشىپ مەديتسينالىق ورتالىققا جەت­كەن ەلۆيرا اناسىنىڭ كومادا جاتقا­نىن بىلەدى. ءناجيا مۇرتازينا كوپ ۇزاماي كوز جۇمعان.

اناسىنىڭ ولىمىنە دارىگەرلەردى كىنالا­عان ەلۆيرا وعان وتادان كەيىن ءتيىستى العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتىلمەگەن دەپ ەسەپتەيدى. «اناما جۇرەك ماسساجى جاسالعان. سەبەبى ساراپتاماعا ءساي­كەس، ونىڭ بەسىنشى، التىنشى جانە جەتىنشى قابىرعاسى سىنعان. حيرۋرگ تارتىپ شىعارسا، رەانيماتولوگ جۇرەك سوعۋى ءۇشىن ادرەنالين سالعان بولۋ كەرەك. ءدال سول ساتتە جاساندى تى­نىس الۋ اپپاراتى بولماعان. قۇرىلعى كور­شى عيماراتتا بولعان. ونى الىپ كەلىپ ورناتقانشا، مي جاسۋشالارى وتتەگى جەتىس­پەۋىنەن ءولىپ قالعان. ەگەر دە ولاردا جان­ساقتاۋ ءبولىمى بولىپ، قولدارىندا اپپارات بول­عاندا بۇل جاعداي ورىن الماس ەدى»، – دەي­دى مارقۇمنىڭ قىزى.

سوت-مەديتسينالىق ساراپتاماسى 59 جاستاعى ايەلدىڭ ولىمىنە ماي ەمبو­لياسى سەبەپ بولعانىن كورسەتتى. ەلۆيرانىڭ تۇسىندىرۋىنشە، ماي جاسۋشالارىنىڭ بەلگىلى ءبىر بولىگى وكپەگە ءوتىپ، اناسى سونىڭ سال­دا­رىنان تىنىس الا الماعان. جاساندى تىنىس الۋ اپپاراتىن سول سەبەپتى قوسىپتى. الايدا تىم كەش بولعان.

ەلۆيرانىڭ سوزىنشە، اناسىنا لي­پو­ساكتسيانى جاساۋعا قايشى كەلەتىن بىرقاتار اۋرۋ بولعان. ءناجيا مۇرتازينا سوزىلمالى پيەلونەفريتپەن اۋىرعان جانە ءۇشىنشى دارەجەلى ارتەريالىق گيپەرتەنزيا، سەمىرۋدىڭ ەكىنشى دەڭگەيى، گيپوتەريوز، قالقانشا بەزى دەرتى، حولەتسيستەكتوميا (2018), ميكروينفاركت (2011) جانە ستەنو­كار­ديا (2011-2018) بولعان. سوعان قاراماس­تان، وتاشى ن.مۇرتازينانى وتا ۇستەلىنە جات­قىزعان.

اناسىنىڭ ولىمىنەن كەيىن ەلۆيرا پو­ليتسياعا جۇگىنىپ، وقيعاعا قاتىس­تى قىلمىستىق ءىس قوزعالدى. قىزمەتىنە سال­عىرت قاراعان حيرۋرگ قىلمىستىق كو­دەكس­تىڭ 317-بابى 3-ءبولىمى – «مەديتسينا جانە فارماتسەۆتيكا قىزمەتكەرىنىڭ دۇرىس ورىن­دالماعان كاسىبي قىزمەتىنىڭ ناتيجە­سىن­دە بولعان ادام ءولىمى» بويىنشا ايىپ­تالدى.

سونداي-اق وتكەن جىلى ەكى بىردەي ارۋ­دىڭ ولىمىنە كىنالى بولعان اتىشۋلى حيرۋرگ دميتري پيسارەۆتىڭ ەسى­مىن دە كوپشىلىك ۇمىتا قويماعان بولار. ونىڭ قولىنان كوز جۇمعان العاشقى ايەل – دانا اگامىردانوۆا وعان ارتىق مايىن الدىرتۋ ءۇشىن ۋكراينادان ارنايى كەلىپ، اجال قۇش­قان بولاتىن. سوت حيرۋرگتى تەك ەكى جىل­دان سوڭ كىنالى دەپ تاپتى. دەسە دە، ءىستىڭ ەسكىرۋىنە بايلانىستى ارتىنشا سوت زالىنان بوساتىپ قويا بەردى. تەمىر توردان وڭاي قۇتىلعان حيرۋرگ 2018 جىلدىڭ قازان ايىندا تاعى ءبىر قىزدىڭ ولىمىنە سەبەپكەر بولدى. «ەير استا­نانىڭ» 6 تىلدە سويلەيتىن ەڭ بەلدى بورت­قىز­مەتكەرىنىڭ ءبىرى – لاۋرا ءىزباساروۆا وتاشى­نىڭ الدىنا ءتوسىن تارتقىزۋ ءۇشىن كەلگەن. سۇلۋ بويجەتكەن پلاستيكالىق وتادان كەيىن ويانعان جوق.

لاۋرا ءىزباساروۆانىڭ قازاسىنان سوڭ سوت دارىگەردى ليتسەنزياسىنان ءبىر­جولا ايىرعان ەكەن. ءارى تەرگەۋ اياقتالعانشا قالادان تىسقارى شىعۋىنا تىيىم سالىپتى. بىراق سوتتىڭ ءسوزىن پىسقىرماعان پيسارەۆ شىمكەنت اسىپ، سۇيىكتى ءىسىن سوندا جالعاس­تىرعان. ءتىپتى قىرعىز رەسپۋبليكاسىنا دا بارىپ وتا جاساپ كەلگەن كورىنەدى. 10 اي بويى تايراڭ­داعان دارىگەردى تەرگەۋشىلەر جۋىردا ال­ماتىعا قايتاردى. تەمىر توردان وڭاي قۇتىل­عان حيرۋرگتىڭ ەندى بۇل جولى كىناسى د­الەل­دەنسە، 5 جىلعا دەيىن باس بوستان­دى­عىنان ايىرىلۋى مۇمكىن. لاۋرا ءىزباساروۆا­نىڭ جاقىندارى بويجەتكەننىڭ ولىمىنە جەكەمەنشىك كلينيكا دا جاۋاپ بەرۋى ءتيىس دەپ ەسەپتەيدى. ازىرگە كلينيكا جۇمىسىن ءباز باياعىداي جالعاستىرۋدا. تەك اتاۋىن عانا وزگەرتىپ قويىپتى.

باقىلاۋسىز نارىق – جاۋاپسىز مامان

تۇتىنۋشىلار ۇلتتىق ليگاسىنىڭ پرەزيدەنتى سۆەتلانا رومانوۆسكايا كوسمەتولوگيالىق قىزمەت كورسەتۋ سالاسىن جا­بايى نارىققا تەڭەيدى. ويتكەنى ەشقان­داي باقىلاۋ جوق. ءتىپتى، ساپاسىز قىزمەت كورسەتىلگەن جاعدايدا سۇلۋلىق سالونى ەش جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلمايدى. بار بول­عانى قىزمەت كورسەتكەن مامان عانا زاڭ الدىندا جاۋاپ بەرەدى. «شاعىن بيزنەستى تەكسەرۋگە جاريالاعان موراتوريگە بايلا­نىستى قۇزىرلى ورگاندار بۇل مەكەمەلەردى قاداعالاي الماي وتىر. ونىڭ سوڭى ساپانىڭ تومەندەۋىنە اسەر ەتەدى. تۇپتەپ كەلگەندە بيزنەس باسەكەگە قابىلەتسىز بولىپ شىعادى»، – دەپ قىنجىلادى س.رومانوۆسكايا.

سۇلۋلىق يندۋسترياسىندا سالعىرتتىق كو­بەيگەنىن اق حالاتتىلار دا مويىن­دايدى. الماتى قالاسىنىڭ قوعامدىق دەن­ساۋلىق ساقتاۋ دەپارتامەنتىنە جىل باسىنان بەرى تۇرعىنداردان كوسمەتولوگيالىق قىز­مەت ساپاسىنا قاتىستى 8 ارىز تۇسكەن. ولار­دىڭ اراسىندا ادام ولىمىنە اكەلگەن جاعداي دا بار. قايعىلى جاعداي قالانىڭ ورتاسىندا ورنالاسقان كلينيكالاردىڭ بىرىندە بولعان. بەت تەرىسىن تارتقىزۋ وپەراتسياسىن جاساتقان ەگدە جاستاعى ايەل ۇيىنە كەلگەن سوڭ كوز جۇم­عان.

«پلاستيكالىق وتاعا ادەتتەگى شارا دەپ قا­راپ، تۇتىنۋشىعا ءتيىستى تەكسەرۋلەر ءجۇر­گىزىلمەگەن. ونىڭ سوزىلمالى جۇرەك اۋرۋى بولسا دا، ەلەكتروكارديوگرامما جاسالماعان. پاتسيەنتتىڭ دەنساۋلىق جاعدايى ەسكەرىل­مەگەن. جۇرگىزىلگەن ساراپتاما ناتيجەسىندە وسى جاعدايلار پاتسيەنتتىڭ ولىمىنە سەبەپ بولعانى انىقتالدى»، – دەيدى قالالىق قو­عامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ دەپارتامەن­تى­نىڭ باسشىسى ايزات مولداعاسىموۆا.

ونىڭ ايتۋىنشا، قىزمەت كورسەتۋ ورىن­دارى زاماناۋي قۇرىلعىلارمەن جاب­دىق­تالسا دا، قاراپايىم قاعيدالاردى ەسكەرمەي جاتادى. سونداي-اق مامان تۇرعىنداردىڭ جارناماعا تىم سەنگىشتىگىنە الاڭداۋلى. «قالانىڭ قىز-كەلىنشەكتەرى جارناما ار­قىلى شەتەلدەن كەلگەن كوسمەتولوگ، پلاس­تيكالىق حۋرۋرگ مامانداردىڭ قابىلداۋىنا بارادى. ولاردىڭ ءتيىستى قۇجاتتارى بار-جوعىن ەشكىم تەكسەرىپ جاتپايدى. ماسەلەن، الماتىدا كورەيا، قىتاي، ءۇندىستان ەلدەرىنەن كەلگەن دارىگەرلەرگە قاتىستى 10 فاكتى انىقتالدى. ولار سايكەستىك سەرتيفيكاتىن­سىز جۇمىس ىستەگەن.  ۇندىستاندىق ەكى ازامات 5 ساعات ناركوزبەن  بالانىڭ  قۇلاعىنا وتا جاساعان. 15 مىڭ دوللارعا جاسالعان ەمنىڭ ناتيجەسى بولماعان سوڭ اناسى بىزگە حابار­لاس­تى. تەكسەرۋ ناتيجەلەرىن ءتيىستى ورگان­دار­عا تاپسىردىق»، – دەيدى دەپارتامەنت باس­شىسى.

جاساندى سۇلۋلىقتىڭ قۇنى قانشا؟

پلاستيكالىق وتا ۇستەلىندە قازا تاپ­قاندار جايلى دەرەكتىڭ كوبەيۋى سۇلۋ­لىق­تىڭ قۇپياسىن پىشاقتان ىزدەيتىن­دەرگە تەجەۋ بولا الار ەمەس. دەنە ءپىشىمىن، ءتۇر-الپەتىن وزدەرى قالاعانداي وزگەرتۋگە اسىق­قان سىلقىمدار ءمىنسىز سۇلۋلىق ءۇشىن جانىن بەرۋگە دايار. ءومىرىن قيۋعا دايىن بولسا، اقشاسىن دا ايامايتىنى تۇسىنىكتى. پلاستيكالىق حيرۋرگيا جانە كوسمەتولوگيا كلينيكالارىنا قوڭىراۋ شالىپ، پلاستي­كالىق وتانىڭ ەڭ ارزانى ەرىنگە جاسالاتى­نىن بىلدىك. ونىڭ باعاسى 35 000 تەڭگەدەن باس­تالادى ەكەن. ال وتاندىق قىز-كەلىنشەك­تەر اراسىندا ەڭ تانىمال پلاستيكالىق وتا – بلەفاروپلاستيكانىڭ قۇنى 80 مىڭ تەڭ­گەدەن باستالىپ، وتانىڭ كۇردەلىگىنە باي­لانىستى 350 مىڭعا دەيىن جەتەدى. ورتا­شا قۇنى – 200-300 مىڭ تەڭگە ارا­لى­عىندا.

قازاقستاندىق سىلقىمدار قۇپ كورەتىن تاعى ءبىر وتا – ليپوساكتسيا قۇنى –100-350 مىڭ تەڭگە. بەتتى جاسارتۋ وتا­­­لارىنىڭ باعاسى 500 مىڭنان باستالىپ، 2 ميلليون تەڭگەگە دەيىن جەتەدى. قۇلاق قالقانىنىڭ كەم-كەتىگىن تۇزەتۋ (وتوپ­لاس­تيكا) قۇنى – 150 مىڭ تەڭگەدەن باستالادى. ال رينوپلاستيكا جاساتۋ قۇنى 150 مىڭنان باستالىپ، 1 ميلليونعا جەتىپ جىعىلادى. مامموپلاستيكا جاساتۋعا 500 000-2 000 000 تەڭگە قاجەت بولسا، ءىش مايىن الۋ (ابدومي­نوپ­لاستيكا)  500 مىڭنان 1,3 ملن تەڭگەگە دەيىن بارادى. بوكسەنى ءوسىرۋ 1 ملن تەڭگە تۇرادى.

الەمدە پلاستيكالىق وتاعا جۇم­سا­لاتىن قارجىنىڭ ەڭ كوبى وڭتۇستىك كورەيا قازىناسىنا قۇيىلادى ەكەن. پلاس­تيكالىق وتانىڭ وتانى سانالاتىن بۇل ەلدىڭ قىز-كەلىنشەكتەرى ءۇشىن بەت-ءپىشىنىن وزگەرتۋ قالىپتى قۇبىلىس سانالادى. ءتىپتى،  بالانىڭ تۋعان كۇنىنە اتا-اناسى وتا جا­ساتۋعا ارنالعان سەرتيفيكات سىيلايتىن كورىنەدى. تولاسسىز سۇرانىستىڭ دالەلى بولسا كەرەك، سەۋلدەگى ءبىر كلينيكا ايىنا 400, جىلىنا 5 مىڭعا جۋىق وتا جاساعان. قازاق­ستان­دا سەرتيفيكاتى بار پلاستيكالىق حي­رۋرگ­تاردىڭ جالپى سانى 800 بولسا، ءبىر عانا سەۋل قالاسىندا بۇل سالادا 1 250 مامان جۇمىس ىستەيدى.

شەكارا اسىپ، كورەيالىق دارىگەر­لەر­دىڭ كومەگىنە جۇگىنەتىندەر ارا­سىن­دا وتانداستارىمىز بار. ساۋمالدان ساۋلىق ىزدەپ شەتەلدىكتەر ءبىزدىڭ ەلگە كەلىپ جاتسا، قازاقستاندىقتار جات جۇرتتان جاساندى سۇلۋلىق ساتىپ الۋدا. ستاتيستيكاعا جۇگىنەر بولساق، وڭتۇستىك كورەياعا بارىپ، ءپىشىنىن وزگەرتۋ ءۇشىن پىشاققا تۇسكەن قازاقستان­دىق­تاردىڭ سانى سوڭعى جىلدارى 15 پايىزعا ارتقان. بۇل تۋرالى ەلىمىزدە وتكەن ەستەتيكالىق مەديتسينا ماماندارىنىڭ كونگرەسىنە ارنايى كەلگەن وڭتۇستىككورەيالىق دارىگەر سو مان گۋن ايتقان بولاتىن. پلاس­تيكالىق وتا كلينيكاسىنا باسشىلىق ەتەتىن دارىگەردىڭ سوزىنە سۇيەنسەك، ولار كوبىنە قىتاي مەن وڭتۇستىك-شىعىس ازيا ەلدەرىنىڭ تۇرعىندارىنا قىزمەت كورسەتەدى. بىراق سوڭعى جىلدارى تمد ەلدەرىنەن كەلۋشىلەر قاتارى ەداۋىر كوبەيگەن. اسىرەسە، پلاستيكالىق وتا جاساتاتىن قازاقستاندىق­تار سانى كۇرت ارتقان.

«وتا جاساتقاندار ناتيجەگە قول جەتكىز­گەن سوڭ ەلدەرىنە ورالادى. پاتسيەنتتىڭ تانىستارى وزگەرىستى كورىپ، قىزىعۋشىلىق تا­نىتا باستايدى. كىم قاتاردان قالعىسى كە­لەدى؟! بۇل ەندى پسيحولوگيالىق تۇرعىدا قا­لىپتى جاعداي. ونىڭ ۇستىنە ايەلدەر قاۋى­مى سۇلۋلىق ءۇشىن بارىنە بارادى. سوسىن قار­­جىسىن جيناپ، سۇلۋلىقتى ساتىپ الادى. بۇگىندە پلاستيكاعا سۇرانىستىڭ ارتۋىنىڭ سە­بەبى سول»، – دەيدى وڭتۇستىككورەيالىق ما­مان.

«بىرەۋ تويىپ سەكىرەدى، بىرەۋ توڭىپ سە­كىرە­دى» دەگەن وسى بولسا كەرەك، ءسىرا. قولعا قا­لام العانداعى ماقساتىمىز – بىرەۋدىڭ «سۇلۋلىعىنا» سۇقتانىپ، جۇمساعان كوك قاعازدارىن ساناۋ ەمەس-ءتى. اجارلانامىن دەپ اجال قۇشقانداردىڭ ارتقانىنا الاڭبىز. سول ۇرەي  ءبىزدى پلاستيكالىق وتانىڭ تەك كو­لەگەي تۇستارىن كورسەتۋگە يتەرمەلەگەنى راس. الايدا قوعام ءۇشىن ونىڭ يگىلىگى دە كوپ ەكەنىن مويىنداۋعا ءتيىسپىز. دەنە بىتىمىندە تۋا ءبىتتى كەمىستىگى بار بالالارعا، ءتۇرلى اپات­تاردان جاراقات العان ادامدارعا ءۇمىت سىي­لايتىن دا – پلاستيكالىق حيرۋرگيا. اپات­تاردان زارداپ شەگىپ، بەتىندە، دەنەسىندە تىر­تىق، داق پەن كۇيىك ىزدەرى قالعان جان­داردا پىشاققا تۇسكەننەن باسقا تاڭداۋ جوق. ال ءسىز بەن ءبىزدىڭ اللا بەرگەن ون ەكى ءمۇ­شە­مىز ساۋ، شۇكىر. جوققا قول سوزامىن دەپ، بارى­مىزدان ايىرىلىپ قالمايىق...

 

دانيار بايبوسىنوۆ، پلاستيكالىق حيرۋرگ:

كۇنىنە 10 وتا جاساۋعا شامام كەلەدى

– ءاربىر وتانىڭ ۇلكەن تاۋەكەل ەكەنىن تۇسىنگەن ءجون. پاتسيەنت تاۋەكەلگە دەنە ءبىتىمىن تىكسە، دارىگەر ءوز ابىرويىن تىگەدى. مەنىڭ جۇمىسىمدى 5-6 جىلدان بەرى الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى باقىلاپ كەلە جاتقان پاتسيەنتتەرىم بار. مەن ىستەگەن وتا ناتيجەلەرىن كورىپ، پىكىرلەردى وقىعان سوڭ عانا الدىما كەلەدى. نەگىزى كۇنىنە 8-10 وتا جاساۋعا شامام كەلەدى. بىراق بۇل جۇمىس ساپاسىنا اسەر ەتۋى مۇمكىن. ادام دەگەن تەمىر ەمەس، شارشايدى. سوندىقتان مەن كۇنىنە تەك 3 وتادان عانا جاسايمىن. سانى از بولسا دا، ساپاسى جوعارى، پاتسيەنتتەرىم دە ريزا.

ءار وتانىڭ الدىندا پاتسيەنتتەر ارنايى كەلىسىمشارتقا قول قويادى. ەگەر وتا ناتيجەسى پاتسيەنتتىڭ كوڭىلىنەن شىقپاسا، ءبىز كەتكەن ولقىلىقتى جوندەيمىز. اركىمنىڭ اعزاسى ءارتۇرلى، سوندىقتان  بار جاۋاپكەرشىلىكتى ءوز موينىمىزعا الا المايمىز. مىندەتتەر دە تەڭدەي بولىنەدى. نەگىزىنەن پاتسيەنتتەر ايتقانىڭدى ەكى ەتپەيدى، دەگەنمەن ارالارىندا نۇسقاۋلىقتى ورىندامايتىندارى دا بار. ولار ءۇشىن نەگە ءبىز جاۋاپ بەرۋىمىز كەرەك؟ مىسالى، كەيبىرى كىر قولدارىمەن تىككەن ءجىپتى ۇستايدى. ايتالىق، بلەفاروپلاستيكادان سوڭ بىردەن كىتاپ وقۋعا بولمايدى. بىزدە مىناداي وقيعا بولعان ەدى، وتادان سوڭ ەكىنشى كۇنى پاتسيەنت كىتاپ وقىپ جاتقاندا، كىتاپ بەتىنە ءتۇسىپ كەتىپ، تىگىسى تارقاپ كەتكەن. وسىنداي قاۋىپ-قاتەردەن اۋلاق بولۋ ءۇشىن دارىگەردىڭ ايتقانىن بۇلجىتپاي ورىنداۋ كەرەك.

 

 

اينۇر اسكەربەكقىزى، ەكونوميست ء(وز وتىنىشىمەن ەسىمى وزگەرتىلدى):

وتا جاساتقان سوڭ ءومىرىم وزگەردى

– ءبىر جىل بۇرىن الماتىداعى جەكەمەنشىك كلينيكالاردىڭ بىرىنە بلەفاروپلاستيكا جاساتتىم. قۇربىمنىڭ كەڭەسى بويىنشا تاڭدالعان دارىگەردىڭ جۇمىسى كوڭىلىمنەن شىقتى. بۇرىن كوزىم وزىمە ۇنامايتىن. قاباعىما وتا جاساپ، قاتپار سالدىرعالى بەرى بەت-الپەتىمە كوڭىلىم تولا باستادى. بويىمدا سەنىمدىلىك پايدا بولدى. كوشەدە كەتىپ بارا جاتقاندا جىگىتتەردىڭ بۇرىلا قارايتىنىن اڭعارىپ ءجۇرمىن. بۇعان دەيىن وزگەنىڭ ماعان نازار اۋدارعانىن اسا بايقامايتىنمىن. كوپ ادامنىڭ ءومىرىن وزگەرتىپ، ارمانىنا قول جەتكىزۋگە كومەكتەسكەنى ءۇشىن پلاستيكالىق حيرۋرگتارعا تەك العىس ايتۋىمىز كەرەك. بۇرىن ەلىمىزدە مۇنداي وتالار جاساۋعا مۇمكىندىك بولعان جوق. تەك بايدىڭ كەلىنشەكتەرى عانا شەتەلگە بارىپ، بەتىن تارتتىرىپ، كوزىن ۇلكەيتىپ كەلەتىن. قازىر اقشا بولسا، الماتىدان شىقپاي-اق قالاعانىڭدى جاساتۋعا بولادى.

سوڭعى جاڭالىقتار