10 مامىر, 16:57 459 0 قوعام "تۇركىستان" گازەتىنىڭ اۆتورلارى

«كوپبالالى انا» جانە «كوپبالالى وتباسى» ەكەۋى ءبىر نارسە مە؟

بۇگىنگى تاڭدا مەملەكەتىمىزدە «كوپبالالى انا» جانە «كوپبالالى وتباسى» دەگەن ۇعىم سينونيم رەتىندە ءجيى قولدانىلىپ ءجۇر. الايدا، بۇل ۇعىم زاڭنامالىق قۇجاتتا ەكى ءتۇرلى كورسەتىلگەن. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2005 جىلعى 28 ماۋسىمىندا قابىلدانعان «بالالى وتباسىلارعا مەملەكەتتىك جاردەماقى تۋرالى» №63 زاڭىندا كوپبالالى انا ستاتۋسى جايىندا ايتىلعان. زاڭنىڭ 1-بابى 1-تارماعىندا كورسەتىلگەندەي، «التىن القا»، «كۇمىس القا» نەمەسە «باتىر انا» I جانە II دارەجەلى «انا داڭقى» وردەندەرىمەن ناگرادتالعان انالار كوپبالالى انا مارتەبەسىنە يە بولادى.
«التىن القامەن» جەتى جانە ودان دا كوپ بالانى ومىرگە الىپ كەلگەن، ونى تاربيەلەپ وسiرگەن انالار ماراپاتتالادى. سونىمەن قاتار، وسى انانىڭ جەتىنشى بالاسى بiر جاسقا جەتكەننەن كەيىن جانە وسى انانىڭ باسقا بالالارىنىڭ بارلىعى ومىردە بولعان جاعدايدا «التىن القا» بەرىلەدى. ال «كۇمىس القا» التى بالا دۇنيەگە الىپ كەلگەن انالارعا تاعايىندالادى. بۇل ستاتۋس انانىڭ التىنشى بالاسى ءبىر جاسقا تولعان جانە بارلىق بالالارى ومىردە بولعان جاعدايدا عانا تاعايىندالادى. كوپ بالالى انا اتاعىن الۋ ءۇشىن ەڭ كەمى «كۇمىس القا» يەگەرى بولۋ كەرەك.
2014 جىلعى 8 ناۋرىزدا ەلباسى ن. نازارباەۆ «كوكتەم شۋاعى» اتتى جيىندا «قازىر كوپبالالى انالار سانى – جارتى ميلليون، بۇل – ناعىز ەرلىك» دەگەن بولاتىن. ال بيىلعى 8-ناۋرىز – حالىقارالىق ايەلدەر كۇنىنە ارنالعان ەلىمىزدىڭ باستى شاراسىندا، كوپبالالى انالارعا قولداۋ كورسەتۋگە ارنالعان جاڭا اۋقىمدى الەۋمەتتىك شارالاردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ايتىپ، بۇل كومەكتىڭ كولەمى بىرتىندەپ ارتا بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. ستاتيستيكاعا سۇيەنسەك، ەڭ جاس كوپبالالى انالار شىمكەنت قالاسىندا تۇرادى.
ال ەندى «كوپبالالى وتباسى» دەگەنىمىز نە؟» دەگەن سۇراققا جاۋاپ بەرەيىك. 2011 جىلعى 26 جەلتوقساندا قابىلدانعان «نەكە تۋرالى (ەرلى-زايىپتىلىق) جانە وتباسى تۋرالى» كودەكسىنىڭ 1-بابى، 17-2 تارماقشاسىنا سايكەس، كوپبالالى وتباسى قۇرامىنا كامەلەتكە تولماعان ءتورت جانە ودان دا كوپ بالاسى بار وتباسى كىرەدى. ول بالالار 1 جاستان – ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىن بىتىرەتىن ۋاقىتقا دەيىن كوپبالالى وتباسىنىڭ قۇرامى بولىپ سانالادى. سول سەبەپتى ەكى ۇعىمدى شاتاستىرماعان ءجون.

نارگيز بەكەن

سوڭعى جاڭالىقتار