10 قاڭتار 2019, 12:39 986 0 قاۋىپسىزدىك اياۋلىم سالىقجانوۆا

ادام ءومىرىن جالماعان جالىن

2018 جىلى رەسەيدە ءىرى ءورت وقيعالارى تىركەلدى. كولەمدى ءورتتىڭ ءبىرى 25-26 ناۋرىزدا كەمەروۆوداعى «زيمنيايا ۆيشنيا» ويىن-ساۋىق ورتالىعىندا بولعانى بەلگىلى. 1600 شارشى مەتردى جالماعان ورتتەن 60 ادام قازا تاپتى، ەڭ وكىنىشتىسى، ونىڭ 41-ءى مەكتەپ جاسىنداعى بالالار ەدى. بۇل وقيعا 2009 جىلى رەسەيدىڭ پەرم قالاسىنداعى «حرومايا لوشاد» تۇنگى كلۋبىندا بولعان ورتتەن كەيىن ادام قازاسى بويىنشا ەكىنشى ورىندى يەلەندى. سەبەبى پەرمدەگى ءورت 156 ادامنىڭ ءومىرىن جالماعان بولاتىن.

جىلدىڭ اياعىندا، 5 جەلتوقسان كۇنى ورەنبۋرگتە كولەمى 800 شاقىرىم مەترلىك عيمارات ورتەنىپ، ءورت سوندىرۋشىلەر ءتىلسىز جاۋمەن 6 ساعات بويى ارپالىسقانى تاعى بار. ءساتىن سالىپ، ورتتەن ادامدار جاپا شەكپەدى.

22 جەلتوقساندا سوليكامسك شاحتاسى ورتەنىپ، وندا 9 كەنشى قازا بولعانىن گازەتىمىزدىڭ №52 (27 جەلتوقسان، 2018 جىلعى) سانىندا جازعان بولاتىنبىز. جالپى، رەسەيدە 2018 جىلى قوعامدىق ورىنداردا 471 ءورت وقيعاسى تىركەلگەن. 2017 جىلى 364 ءورت تىركەلگەن، ياعني ءبىر جىلدىڭ ىشىندە 30 پايىزعا وسكەن. ونىڭ ىشىندە، ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىندە 229 ءورت، ال دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ ۇيىمدارىندا 158 ءورت وقيعاسى تىركەلگەن. سونداي-اق، وتكەن جىلى رەسەيدەگى ورمان ءورتى 3 ميلليون گەكتاردى جالماپ، مەملەكەتكە 16,9 ميلليارد رۋبل شىعىن اكەلدى. دەسە دە، ورمان ءورتىنىڭ وسىنداي كولەمى رەسەي ءۇشىن سوڭعى بەس جىل ىشىندەگى قالىپتى جاعداي بولىپ ەسەپتەلەدى.

رەسەيلىكتەر 2018 جىلعى ءورت وقيعالارىنىڭ سانىن قورىتىندىلاپ ۇلگەرمەي جاتىپ، جاڭا جىلدى دا اۋىر ءارى قايعىلى ءورت وقيعاسىمەن قارسى الدى. جەلتوقساننىڭ 31-ءى كۇنى ماگنيتوگورسكىدە تاڭعى ساعات ءتورتتىڭ شاماسىندا 9 قاباتتى ۇيدە تۇرمىستىق گاز جارىلدى. سالدارىنان 26 پاتەرلىك تۇتاس ءبىر پودەزد وپىرىلىپ ورتاسىنا ءتۇستى. تۇرعىن ۇيدەگى جارىلىس سالدارىنان 39 ادام مەرت بولدى. رەسەي توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگى قيراندىلار اراسىنان ىزدەستىرۋ جۇمىسىن 4 قاڭتار كۇنى اياقتادى.

«بارلىعى 39 ادامنىڭ ءولى دەنەسىن شىعاردىق، ونىڭ ىشىندە 6 بالا، 12 ەركەك، قالعانى ايەلدەر. 38 ادامنىڭ كىم ەكەنى انىقتالدى. بىزدەن كومەك سۇراعان ادامداردىڭ بارلىعىنا، قولىمىزدان كەلگەنشە كومەكتەسىپ جاتىرمىز»، – دەدى رف توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگىنىڭ ءبىرىنشى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى الەكساندر چۋپريان.

اتالعان پاتەرلەردە 46 ادام تۇرعان. زەرتتەۋگە سايكەس، جارىلىس تۇرمىستىق گازدى قولدانۋدا ساقتىق ەرەجەسىن ورەسكەل بۇزۋ ناتيجەسىندە ورىن العان.

قازىر قيراعان پاتەرلەردە قازا بولعان، جارالانعان جانە مۇلكى جوعالعان وتباسىلارعا كومەك كورسەتىلۋدە. چەليابى وبلىسى گۋبەرناتورىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ حابارلاۋىنشا، 24 ادام 5,2 ميلليون رۋبلدەن استام قارجىلاي كومەك العان. سوڭعى 15 جىل ىشىندەگى ءىرى كولەمدى ءورت وقيعاسى رەتىندە، اتالعان وقيعا ادام قازاسى جانە كولەمى بويىنشا ءۇشىنشى ورىنعا تۇراقتادى. قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتينگە: «قازاقستان حالقىنىڭ جانە جەكە ءوزىمنىڭ اتىمنان قازا بولعانداردىڭ تۋىستارى مەن جاقىندارىنىڭ قايعىسىنا ورتاق ەكەنىمدى جەتكىزۋىڭىزدى سۇرايمىن. زارداپ شەككەندەردىڭ تەزىرەك ساۋىعىپ كەتۋىنە تىلەكتەستىك بىلدىرەمىن»، – دەپ كوڭىل ايتۋ جەدەلحاتىن جولدادى.

2019 جىلدىڭ قاڭتار ايىنىڭ العاشقى اپتاسىندا ورەنبۋرگ وبلىسىندا دا 29 ءورت وقيعاسى تىركەلىپ، 10 ادام اجال قۇشىپ ۇلگەرگەن. قازا بولعانداردىڭ 3-ەۋى جاس ءسابي. سونىمەن قاتار، 2 قاڭتار كۇنى ارحانگەلسكىدەگى ەسكى اعاش ۇيدە ءورت شىعىپ، ءبىر وتباسى تۇگەلىمەن ورتەنىپ كەتكەن. ال 4 قاڭتار كۇنى پياتيگورسك قالاسىندا ورنالاسقان رەسەيدىڭ ەڭ ءىرى بازارلارىنىڭ بىرىندە بالىق پاۆيلونىنىڭ 960 شارشى مەترى تۇگەلدەي ورتەندى.

ال 5 قاڭتار كۇنى تاعى دا رەسەي كەن ورىندارىنىڭ بىرىندە ءىرى ءورت وقيعاسى تىركەلدى. بۇل جولى ءتىلسىز جاۋ پريوبسكوە كەن ورنىن جالمادى. 16 كەنشى دەر كەزىندە قۇتقارىلعان. دەسە دە، ءورت شىققان جەردەن ءبىراز مۇناي اعىپ كەتكەن. ايتا كەتەيىك، پريوب­سكوە – رەسەيدەگى قازىرگى كەزدەگى قورلار مەن ءوندىرىس كولەمى بويىنشا ەڭ ءىرى مۇناي كەن ورنى. ول «روسنەفت» كومپانياسى جالپى ءوندىرىسىنىڭ 10 پايىزىن قۇرايدى.

6 قاڭتار كۇنى سوچيدە كولىك تۇراعىنداعى 6 ماشينا ورتەنىپ كەتتى. سونىمەن قاتار، سولنەچنوگورسكتە جانە ءنوۆوسىبىر وبلىسىنداعى تۇرعىن ءۇي ورتىنەن 4 ادام قازا بولدى.

تىزە بەرسەڭىز رەسەيدەگى ءىرىلى-كىشىلى ءورت وقيعالارى بۇنىمەن بىتپەيدى. ءتىپتى، رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگى 2019 جىلى ءورت سانى 2018 جىلمەن سالىستىرعاندا الدەقايدا ارتادى دەپ مالىمدەمە دە جاساعان.

اراعا كۇن سالعىزباي ارتى-ارتىنان جالعاسقان ءورت وقيعالارىنا قاراپ، رەسەيدەگى ادام ءومىرى مەن ونىڭ قاۋىپسىزدىگى تومەنگى ورىندا ما دەگەن سۇراق تۋادى. الدە ۇيلەرى توزىپ، حالقىنىڭ جاعدايى جىلدان-جىلعا ناشارلاپ كەلە مە؟ جالپى، الەمدىك ساناقتا رەسەي ادامدارىنىڭ قاۋىپسىزدىگى دەڭگەيى بويىنشا 92-ورىنعا ورنالاسقان. اسىرەسە، ورتتەن قازا تاباتىن ادامدار سانى بويىنشا رەسەي الدىنا جان سالمايدى. 2015 جىلى الەم بويىنشا ءار مەملەكەتتە ورىن العان ءورت وقيعالارى ەسەپتەلىپ، 2017 جىلى «الەمدىك ءورت كورسەتكىشتەرى» اتتى بايانداما ازىرلەندى. حالىقارالىق ءورت جانە قۇتقارۋ قاۋىمداستىعى دايىنداعان كەستەدە رەسەي كوش باستاپ تۇر. وندا ورتتەن جىلىنا 9405 ادام اجال قۇشادى ەكەن. ەكىنشى ورىندا اقش – 3280 ادام; ءۇشىنشى ورىندا ۋكراينا – 1948 ادام; پولشا، رۋمىنيا – 646 ادامنان; بەلورۋسسيا – 578 ادام; ال قازاقستان جەتىنشى ورىنعا تۇراقتاعان – بىزدە ورتتەن جىلىنا 386 ادام قازا تابادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار