20 Maýsym, 13:49 447 0 Jahan Ásel ÁNÝARBEK

Daýdyń basy – gaz keni

Ótken apta sońynda Grekııa premer-mınıstri Aleksıs ıpras «Eýroodaq Túrkııaǵa qarsy sankııa jarııalaýy múmkin» dep málimdeme jasady. Shyn máninde, Eýroodaq Túrkııaǵa sankııa sala ma? Dál qazir túrikter úshin mańyzdy saýaldardyń biri osy bolyp tur.

ıprastyń Túrkııaǵa shúıligýine ne sebep boldy? Másele Kıprdiń konomıkalyq aımaǵynan tabylǵan gaz keninen bastaldy. Ken ornynda geologııalyq barlaý jumystaryn júrgizýge kirisken Ankara áreketi Grekııa bıliginiń shamyna tıdi. Sóıtip, Aleksıs ıpras Túrkııany Grekııa men Kıprdiń táýelsizdik quqyǵyna qol suqty dep aıyptady. «Bizdi eń birinshi alańdatatyn másele ol grekterdiń qaýipsizdigi. Túrkııanyń arandatýshylyǵy, zań buzýshylyǵy kúshtiń emes, kerisinshe álsizderdiń áreketi. Kıprdiń  konomıkalyq aımaǵynda Ankaranyń burǵylaý jumystaryn júrgizgeni   anyqtalsa, biz Túrkııaǵa qarsy sankııa salýǵa deıin baramyz. Sebebi   elimizdiń egemendigine zalal tıgizbek bolǵandar jazasyz qalmaıdy», – dep  senimdi túrde málimdeme jasady Grekııa úkimetiniń basshysy.

Al Túrkııa tarapy ken ornynan tabylǵan tabıǵı baılyq ózderine tıesili dep uıǵaryp, ýaqyt joǵaltpaı jumysqa kirisken. Onyń ústine, olar ózderiniń halyqaralyq quqyqqa saı áreket etkenderin alǵa tartady. «Buryn biz bul aımaqta tek seısmıkalyq zertteýler júrgizip keldik. Sebebi burǵylaýǵa qajetti quraldarymyz bolmady. Qazir ol tehnıkamyz bar. Sondyqtan, qazba jumystaryn bastap kettik. Grekııanyń bul qadamǵa kıligetindeı sharýasy bolmaý qajet. Sebebi biz halyqaralyq quqyqqa saı áreket etip  otyrmyz. Biz ulty túrik kıprlik turǵyndardyń quqyǵyn qorǵaýymyz kerek», – dedi Túrkııa Syrtqy ister mınıstri Mevlıýt Chavýshoglý.

Túrkııa Respýblıkasynyń prezıdenti Redjep Taııp Erdoǵan da grekterdiń aıyptaýy negizsiz dep otyr. Sóıtip, Erdoǵan gaz kenin burǵylaý isiniń zańdy ekenin málimdedi. Sondyqtan da, el bıligi túrik kompanııasyna geologııalyq jumystardy júrgizýge arnaıy lıenzııa bergen. Alaıda Kıpr respýblıkasynyń bıligi túrikterge qulaq asatyn emes. Olar geologııalyq jumystar júrgizip jatqan topty túrmege qamaýdan da taıynbaıtyndaryn aıtty.  Al mundaı jaǵ­daı oryn alatyn bolsa, Túrkııa tarapy da qarap qalmaımyz dep otyr. Halyqaralyq sarapshylar daýly máseleni álemdik uıymdar qolǵa almasa, jaǵdaıdyń ýshyǵyp ketýi múmkin ekenin alǵa tartýda. Bul rette Grekııanyń Eýroodaqtan kómek surap úlgergenin aıta ketken abzal. Qazir odaqqa múshe elderdiń bári de ıpras úkimetine qoldaý bildirýge ázir tur. Tipti, olar bul suraqty sońyna deıin jetkizbeı, tynbaıtyndyqtaryn da anyq baıqatty.

 

Sońǵy jańalyqtar