4 Sáýir 2019, 10:25 1041 0 Ishki saıasat Túrkistan International Political Weekly

«QAZAQTYŃ TILI – QAZAQTYŃ JANY!»

Osy aptada Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev respýblıkalyq «Egemen Qazaqstan» jáne «Aıqyn» gazetterine suhbat berdi. «Barymyz da, baǵymyz da – Táýelsizdik» degen taqyryppen jaryq kórgen suhbatta Prezıdent birqatar máseleni tilge tıek etti,  sonyń biri – latyn álipbıine qatysty. 

Prezıdenttiń aıtýynsha, álemdegi aqparattardyń 90 paıyzy latyn grafıkasynda jaryq kóredi. «Qazaqtyń tili – qazaqtyń jany! Halqymyzdyń tarıhy da, taǵdyry da – tilinde. Mádenıeti men ádebıeti de, dili men dini de – tilinde. V.Radlov aıtqandaı, qazaq tili – eń taza ári baı tildiń biri. Til ótken tarıhpen ǵana emes, búgin men bolashaqty baılanystyratyn qural. Menińshe, tildiń tuǵyry da, taǵdyry da besikten, otbasynan bastalady», – dedi memleket basshysy. Toqaevtyń pikirinshe, otbasynda ana tilinde sóılep ósken búldirshinniń tilge degen yqylasy tereń, qurmeti bıik. Osy turǵyda, balabaqshalarda, mektepterde memlekettik tildiń mártebesin kóterýdi nazarda ustaý qajet. «Biz memlekettik tildiń mártebesin kóterý baǵytyndaǵy jumystardy úzdiksiz jalǵastyra beremiz», – dep atap ótti ol. Osy oraıda, prezıdent búginde Qazaqstan halqy zamana kóshinen qalmaı, latyn grafıkasyna negizdelgen álipbıdi tańdaýǵa bel býyp otyrǵanyn aıtty. «Kórshi memleketterdiń kópshiligi latyn grafıkasyn tańdady. Álemdegi aqparattardyń 90 paıyzy latyn grafıkasynda jaryq kóredi. Al aqparatqa kim ıelik etse, ǵylym men tehnologııaǵa da sol ıe bolady. Bul qoǵamdyq oı men sanaǵa túpkilikti ózgeris jasaıtyn qadam. Latyn álipbıine kóshý kezeń-kezeńimen jalǵasa beredi. Naqty belgilengen keste bar. Sol júıeden aýytqymaımyz. Biraq qoǵamdyq pikir, álipbıdi qoldaný barysyndaǵy artyqshylyqtar men olqylyqtar eskeriledi», – dep túıindedi Q. Toqaev.

Sondaı-aq, Prezıdent sheteldegi qandastarymyzdy «oralman» deýge qarsy ekenin bildire kele, «Atamekenge qaıtarý isi eshqashan nazardan tys qalǵan emes, qalmaıdy da. Álemniń túkpir-túkpirindegi qandastarymyzdyń basyn týǵan jerde biriktirý – bizdiń paryzymyz. Elbasy áleýmettik ádiletti memleket qurý baǵytynda orasan zor jumys atqardy. Bıylǵy Jastar jylynyń ashylýy jáne Nur Otan partııasynyń HVIII sezinde bergen bes áleýmettik bastamasy men tapsyrmalary keshendi júzege asyrylatyn bolady. Bıýdjet salasynyń tómen jalaqy alatyn qyzmetkerleriniń eńbekaqylaryn bir aı buryn – 1 maýsymnan bastap ósirýdi tapsyrdym. Atalǵan shara mıllıonnan astam qyzmetkerdiń ómirine oń yqpal etetin bolady», – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Al «Aıqyn» gazetiniń bas redaktory  Nurtóre Júsiptiń «Ult ustazy Abaı Qunanbaıuly HIH ǵasyrdaǵy qazaqtyń minez-qalybyn barynsha ótkir synǵa alyp edi. HHI ǵasyrdaǵy kerdeń minezge neni jatqyzar edińiz?» degen suraǵyna: «Uly Abaı «Kúlli adam balasyn qor qylatyn úsh nárse bar. Sodan qashpaq kerek: Áýeli – nadandyq, ekinshi – erinshektik, úshinshi – zalymdyq dep bilesiń. Nadandyq – bilim-ǵylymnyń joqtyǵy, dúnıeden eshbir nárseni olarsyz bilip bolmaıdy», – deıdi. Bizge nadandyqtan qutylý qajet.

Táýelsizdik jyldarynda memlekettik, ulttyq ustanymǵa adal, bilimdi, ótkir, otanshyl jastarymyzdyń tutas bir býyny qalyptasty. Biz solarǵa arqa súıeımiz. Olar Abaı aıtqan bes asyl iske berik – talapshyl, eńbekshil, oıshyl, qanaǵatshyl, raqymshyl bolsa – onda bizdiń elimizdiń bolashaǵy jarqyn, juldyzy joǵary bolmaq!» dep jaýap berdi.

 

«Túrkistan-aqparat»

Sońǵy jańalyqtar