21 Naýryz 2019, 12:02 702 0 Bilim Dınara MYŃJASARQYZY

Qazaqstandyq baspa ónimder – London kitap kórmesinde

12-14 naýryz kúnderi Ulybrıtanııada ótken London kitap kórmesi (London Book Fair) aıasynda qazirgi qazaqstandyq baspa salasynyń týyndylary tanystyryldy. Qyryq segizinshi ret ótken kórmege álemniń túkpir-túkpirinen 25 myńnan asa baspa salasynyń mamandary jınaldy. Al London kitap kórmesindegi qazaqstandyq ekspozıııa osymen ekinshi ret uıymdastyryldy.

Kórmede «Ulttyq aýdarma bıýrosy» qoǵamdyq qory Qazaqstannyń Ulybrıtanııa jáne Soltústik Irlandııadaǵy elshiliginiń qoldaýymen otandyq baspalardan sońǵy jyldary shyqqan kitaptardy usyndy. Jalpy usynylǵan 140 atalym kitaptyń 32-si aǵylshyn, ózgesi qazaq, orys, ıspan, franýz, nemis tilderinde.

London kitap kórmesiniń alǵashqy kúni «Ulttyq aýdarma bıýrosy» men «Cambridge University Press» baspasy jáne Ulybrıtanııadaǵy Qazaqstan elshiligimen birlese otyryp, qazirgi qazaq ádebıeti antologııalarynyń aǵylshyn tilindegi alǵashqy nusqalarymen tanystyrdy.

Kórme aıasynda uıymdastyrylǵan semınarǵa Qazaqstannyń Ulybrıtanııadaǵy elshisi Erlan Ydyrysov, «Ulttyq aýdarma bıýrosy» qoǵamdyq qorynyń atqarýshy dırektory Raýan Kenjehanuly, «Cambridge University Press» baspasynyń bilim berý reformasy jónindegi dırektory Djeın Mann, Kembrıdj ýnıversıtetiniń bilim berý salasyndaǵy ınnovaııalar jónindegi dırektory jáne bilim berý reformasy men ınnovaııalar tobynyń jetekshisi, professor Kollın MakLaflın jáne aqyn, «The High Window» basylymynyń negizin qalaýshy Devıd Kýk qatysty.

Qazirgi qazaq ádebıeti úlgilerin BUU-nyń 6 tiline aýdarý jumysy «Jahandaǵy zamanaýı qazaqstandyq mádenıet» jobasy negizinde iske asyrylýda. Bul joba QR Prezıdenti N.Á. Nazarbaevtyń bastamasymen qolǵa alynǵan «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy baǵyttarynyń biri. Jınaqqa proza jáne poezııa baǵyttary boıynsha 60 avtordyń shyǵarmasy endi.

«Bul – Brıtanııa jáne Batys halqyn ádebıetimiz arqyly elimizdiń tarıhy men mádenıetin tanystyrýǵa baǵyttalǵan óte mańyzdy joba. Elshi retinde Qazaqstanǵa degen qyzyǵýshylyqtyń kún sanap artyp jatqanyn kórý – men úshin úlken qýanysh. Bul joba osyndaı qyzyǵýshylyqty ary qaraı arttyryp, nyǵaıta túsetin katalızator bolady degen senimdemin», – dedi E.Ydyrysov.

Jınaqtardyń aǵylshyn tilindegi nusqasy bıylǵy jyldyń qyrkúıeginde jaryqqa shyǵady dep josparlanǵan. Ony aǵylshyn tiline aýdarý, basyp shyǵarý jáne taratý jumysymen «Cambridge University Press» baspa úıi aınalysady. Tanymal ýnıversıtet baspasy jobaǵa tájirıbeli aýdarmashylar men bedeldi ádebıetshi mamandardy tartqan. Ózge tilderdegi antologııalardy aýdaryp basý jáne nasıhattaý isine Ispanııa, Qytaı, Egıpet, Reseı jáne Franııa memleketteriniń jetekshi baspa uıymdary atsalysady.

London kitap kórmesi – baspa salasynyń ózekti máseleleri talqylanyp, mamandardyń baılanys ornatatyn kelissózder alańy. Kórme sheńberinde halyqaralyq iri baspa uıymdarynyń ókilderimen Qazaqstanda iske asyp jatqan «Jańa gýmanıtarlyq bilim. Qazaq tilindegi 100 jańa oqýlyq» jobasynyń barysy talqylandy. Atap aıtsaq, «Cambridge University Press», «Oxford University Press», «Pearson» jáne ózge de tanymal baspalar jańa oqýlyqtary men kitaptaryn «Ulttyq aýdarma bıýrosyna» tanystyryp, olardy aýdarma jobasyna qosýdy usyndy.

Sondaı-aq, London kitap kórmesinde «Atamura» korporaııasynyń «Kazakhstan Geography. Atlas», «Dombyra», «The Kazakh Customs and Traditions», «Flowers of Kazakhstan», «The traditions of the Kazakh dastarkhan», «Mektep» baspasynyń «Kazakh Ornament», «Almatykitap» baspasynyń «Alpamys Batyr», «Koblandy Batyr», «Kozy Korpesh – Bayan Sulu», «National Clothes of Kazakh People», «Felt Art of Kazakhs» sııaqty qazaq jáne aǵylshyn tilderinde basylǵan qazaq mádenıetiniń túrli aspektileri jaıyndaǵy tanymdyq basylymdary brıtandyq oqyrmandardyń qyzyǵýshylyǵyn týdyrdy. Ásirese, «Ulttyq aýdarma bıýrosy» usynǵan Ilııas Jansúgirovtiń aǵylshyn tiline tuńǵysh ret aýdarylǵan «Qulager» poemasy kópshiliktiń suranysyna ıe boldy. Ulttyq aýdarma bıýrosy qarjylandyrǵan bul basylymnyń aǵylshyn tilindegi aýdarmasyn brıtandyq aqyn Belında Kýk jasady.

«Jylqy – ırlandyqtardyń da súıikti janýary, sondyqtan bolar, kitap syrtyndaǵy jylqy beınesi kózime ystyq kórindi. Bul kitap men osyǵan deıin bilmeı kelgen tamasha poezııaǵa ashylǵan tereze boldy», – deıdi Bircbeck ýnıversıtetiniń stýdenti Sara Meı.

 

Sońǵy jańalyqtar