Қытайдағы қазақтар: КӨШIП КЕЛУДIҢ МАШАҚАТЫ

Қытай жағы таратып отырған мәлiметтерге сенсек, Қытай жерiнде бiр миллион бес жүз мыңға тарта қазақ тұрады. Бұл арада Қытайдағы әр жылғы мәлiметтерге сүйенсек, 1949 жылы, яғни коммунистiк Қытай қазақтарға өз үстемдiгiн жүргiзе бастаған кезеңде онда 443700 қазақ болған. Бұл сан әр жылы шамамен 20 мыңдық қарқынмен өсiп отырған.

1960 жылға келгенде қазақтардың саны 541600-ге жеткен. Осыдан екi жылдан кейiн, атап айтқанда 1962 жылға келгенде қазақтардың саны 487400-ге құлдыраған. Демек, екi жылдық туу санын қосқанда 100 мың адамның кемiгенi жасырын емес. Бұл 1962-жылғы ұлы көш және көштен кейiнгi қолдан жасалған аштықтың салдарынан екенi айдан анық. Осыдан кейiнгi жылдарғы өсу салыстырмасы кей жылы 20 мың, кей жылы 30 мыңдық қарқынмен артып отырған. Сөйтiп, 1990 жылға келгенде ондағы қазақтардың саны бiр миллион екi жүз мыңға жеткен. Бiр қызығы, осыдан кейiнгi мәлiметтер аса айқын емес. Әсiресе, 1995 жылдан 2007 жылға дейiнгi мезгiлдегi өсу салыстырмасы айқын көрсетiлмеген. Бiр миллион екi жүз мың халықтың әр жылғы өсу салыстырмасы бойынша қарасақ, 1990 жылдан 2007 жылға дейiнгi 17 жылда кемiнде 500 мың адам қосылады екен. Сонда Қытайда кем дегенде 1 миллион 700 мың қазақ тұрады деген сөз. Демек, бұл ресми емес деректердегi Қытайда екi миллион қазақ тұрады дегендi терiске шығармайды.

ҚЫТАЙ ҚАЗАҚТАРЫНЫҢ САЯСИ-ӘЛЕУМЕТТIК ЖАҒДАЙЫ

Қытай елiнiң қазақ секiлдi аз санды ұлттарға ұстанған саясатында автономия түзiмi бар. Ол мемлекеттiк заңдарға да енген. Iле, Алтай, Тарбағатай өңiрiн құрамына алған Iле қазақ автономиялы облысы атты әкiмшiлiк орган бар. Бұдан басқа Шынжаң жерiнде Мори қазақ автономиялы ауданы, Баркөл қазақ автономиялы ауданы, Шынжаңмен көршiлес Гансу өлкесi қарамағындағы Ақсай қазақ автономиялы ауданы бар. Шындыққа жүгiнер болсақ, автономия саясаты 1954 жылдан бастап атқарылып, 1980 жылдарға дейiн бiршама сақталғанымен қазiргi кезде ауыз жүзiнде ғана айтылады. Тiл, жазу, мектеп, университет жағдайында ешқандай автономиялық жоқ. Жергiлiктi үкiмет органдарыңда қазақтар бiрiншi бастық түрiнде тағайындалғанымен партия басшысы аталатын қызыл мөрдiң иесi барлық тiзгiн-шылбырды өз қолына алған. Мемлекеттiк құзырлы органдар түгелдей қытай тiлiнде құжат жазып, қытай тiлiнде жиналыс жүргiзедi.

Қытайдағы қазақтардың қоныстанған жерлерi — Тәңiр тауының (Тянь-Шань) солтүстiгiндегi Еренқабырға, Алтай, Тарбағатай таулары, Iле өңiрi секiлдi аса көркем жерлер. Онда Iле, Ертiс өзендерi Қанас, Үлiңгiр, Сайрам көлдерi бар. Жалпы Қазақ жерi асқар таулармен асау өзендерден құралған көз сүрiндiретiн көркем аймақ.

Мейлi Қытай жазбалары, мейлi басқа тарихшылардың жазба деректерiне үңiлгенде аталған жерлер ежелден қазақ ұлтын құраған ұлыстардың мекенi болған. Бiздiң заманымыздан бұрынғы I-II-Ш ғасырларда өмiр сүрген Сақтар, Үйсiндер, Ғұндар мекендеген осы байтақ далада бiр мезет Батыс Түрiктер, Түркештер, Қарлұқтар iлгерiндi-кейiндi хандықтар құрған. Хандықтар құрамындағы Қаңлы, Үйсiн, Алан, Дулат, Түркеш, Қарлұқ, Оғыз тайпалары, көне көк түрiктердi құраған Найман, Керей, Жалайыр, Қоңырат, Меркiт, Уақ тайпалары қазiргi Моңғолия жерiнен Iле, Ертiс өзендерi аралығына дейiнгi бай даланы мекен еткен. Тек Шыңғыс хан заманына келгенде тозғын күй кешумен бiрге бiртiндеп қазақ ұлтын қалыптастырған.

Ендеше, Қытай қазақтары қоныстанған жерлер ежелден олардың атамекенi, қасиеттi күл төгерi екенi шын. Бүгiнгi бәз бiреулердiң айтқанындай ондағы қазақтар ешқандай "қашып" барғандар емес, зұлмат жылдардың қанды қасiретiнен шекара атанған қызыл сызықты олай-бұлай кесiп өтуiне себеп болған замана қылмысының құрбандары.

Олай болса, бүгiнгi күнде ондағы қазақтардың сол сүйiктi мекенiн тастап, Отанына — қасиеттi қазақ шаңырағына көшуiне не себеп болды?

Ең басты себеп, ұлттық мүдде мен әлгiнде айтқан автономия саясаты аяқасты етiлдi. Дiнiнен, тiлiнен айырылудың қатерiне ұшырады. Екiншi себеп, жан санының артуымен жердiң тарылуы.

ҚЫТАЙЛАРДЫҢ БАТЫСТЫ ИГЕРУ САЯСАТЫ

Қытай жерiндегi қазақтар қоныстанған өңiрге Қытай ұлтының кiру тарихы онша ұзақ емес. Нақты айтқанда, саяхаттап немесе қонақтап келiп-кетушiлердi айтпағанда, ресми қоныстануы 1800 жылдардан бастау алады. 1867 жылы көтерiлiстен жеңiлген Қытай армиясы Тарбағатай, Алтай өңiрiне алғаш қадам аттап, бiр бөлiмi сонда қалған. Оларды қазақтар бастабында "қызыл аяқтар" деп қабылдаса соңынан "құржалықтар" деп еркелетiп, өздерiне сiңiрiп әкеткен. Ал онан кейiн 1930-1940 жылдар iшiнде Гоминдаң партиясы аталатын қара қытайлар кiрсе, 1949 жылдан бастап қызыл қытайларға есiк ашылды. Сөйтiп, ендiгi жерде қытай ұлты қазақтар мекендеген өңiрлерде олармен қоныстас, көршiлес бола бастады.

Қытайдағы қазақтардың көбi егiн салып, мал бағумен айналысады. Ондағы жер саясаты бiздiкiнен жақсы. Анықтап айтқанда, жер иелiгi жекенiң мүддесiне емес мемлекеттiң пайдасына шешiлген. Оны жекелерге беру-бермеу мәселесiн үкiметтiк органдар шешедi. Жердi түбегейлi сатып бермейдi, 5-10 жылға қысқа мерзiмдiк жалға алуға болады. Бұл саясат сырттан ағылып кiрген қытайларға (өз сөздерiмен айтқанда iшкергi өлкелерден Шынжаңға келген халық жұмыскерлерiне) аса тиiмдi, ежелден сол жердi пайдаланып келген қазақтарға тиiмсiз. Екiнiң бiрiнде "Жер мемлекеттiкi" деген дөң айбатпен мемлекеттiк ұлтқа еншi бөлуге жомарттық көрсетуге дайын тұрады.

Жақын жылдардан бергi қазақтардың жайлаулық жерлерiн әртүрлi сылтаулармен тартып алып жатқаны да соның бiр дәлелi.

Бұл арада Қытайдағы жағдай мұншама ауыр болғанда ондағылар неге түп қопарыла көшпейдi? — деген сауал тууы да мүмкiн.

Қытай саясаты барынша жiңiшке жолмен атқарылады. Ешқашан айғай немесе қатыгез бұйрық түрiнде емес, қанжарын балға орағандай жұмсақтық ұстану олардың ата дәстүрi. Сол үшiн де олар рухани дүниенi, ақпаратты, мәдениет, өнер жағын барынша мықты ұстайды. Бiз Қазақстанда отырып қазақшаға жарымай жүргенде ондағы қазақтар екi қазақша телеарнаны көредi. Қазақ радиосы тәулiгiне 18 сағат қазақша сайрайды. Ахмет Байтұрсынұлы жазуы үлгiсiндегi төте жазумен шығатын жиырмаға жуық газет-журналы бар. Мемлекет қызметкерлерi күнiне 8 сағат, аптасына 5 күн жұмыс iстейдi. Артық iстесе үстеме ақы алады. Зейнетке шықса еңбек ақысы толығымен берiледi. Жұмыс орындары үймен қамдауға, несие алуға жәрдемдеседi, азық-түлiк, киiм-кешек барынша арзан. Осындай тиiмдiлiктерi жағынан тұрмыс-тiршiлiгiн ойлағандар жылы орнын суытқысы келмейдi. Ал кеткiсi келген кедейлердiң қолында не төлқұжаты жоқ, не ақшасы жоқ, төлқұжат жасату үшiн табанынан таусылып шаршайды, қалтасы қағылып дәрменi құриды.

Бiр ғажабы, барлық шетелде азаматтық куәлiкпен қоса шетке шығу төлқұжатын берсе де, Қытайда олай емес. Әсiресе, қазақ сынды аз санды ұлт өкiлдерiне келгенде "ананы әкел, мынаны әкел" деген әуресi таусылмайды. Төлқұжат алып туысшылап келу үшiн кемiнде 2-3 ай уақыт өтедi. Көшiп келуге бiрнеше жыл керек.

Қырық тесiктен өтiп қолына төлқұжат тигеннен кейiн виза аламыз деп әлденеше ай сарпалдаңға түседi, кезекке тұрып кенезесi кебедi. Кеденге келгенде кедергiсiз өте алмайды. Сөйтiп "арық атқа қамшы ауыр" дегендей керуеннiң бұйдасы үзiлерге жетедi. Онсызда Қазақстан мен Қытай арасында көшi-қон, еңбек шартымен, бiлiм алу жолымен дейтiн ешқандай мемлекеттiк келiсiмшарт жоқ.

Ал, ондағы жағдайы жақсы қытаймен құшақтасып күн көрiп отырған қазаққа ақы берсеңiз де келмейдi. Баласын қытайша оқытып, қытайша тәрбиелейдi. Бiздiң 70 жыл орысты құдайдай көргенiмiздей қытай ұлтын ғана мәдениеттiң көкесi санау— ондағы ұрпақ санасына ұялай бастаған ең ауыр iңдет.

ҚЫТАЙ МЕН ҚАЗАҚСТАН ҚАРЫМ ҚАТЫНАСЫ

Бүгiнгi күнi Қазақ — Қытай мемлекеттерiнiң аталмыш достығына қарағанда, Қытай жағы Қазақстан мүддесiне жат әрекетке бармайды.

Қытай мүддесiне жат қылық көрсе оған бiрлiкте қарсы тұрады. Сол үшiн де Қазақстан жағы Қытайдағы Шынжаң өлкесiн "Шығыс Түркiстан" деп айтуға аузы бармайды. Ол түгiлi Қытайдағы ежелгi Қазақ жерiн қазақтiкi деуге де қорқамыз.

Ал, қытайлар ше? … Мақұлға жауап жоқ дегендi басты назарында ұстанған олар алдымен тiсiнiң ағын сыйлап жылы сөйлеуге бейiм тұрады. Және де жаулыққа асықпайды. "Қырық жылда қайтқан кек — тез қайтқан кек" дегендi сол үшiн айтады. Оқулықтарында Зайсан Балқашты өз iшiне алып, Ыстық көлге дейiнгi 440 мың шаршы шақырымды "Өзiмiздiң жер" деп белгiлеп, күнi бүгiнге дейiн ұрпағының санасына құюы — соның бiр айғағы. Ал бiздiң саясаткерлер мен дипломаттарымыз: "Қытаймен алты алас бес бересiмiз жоқ, екi ел басшысы шекара келiсiмiн жасасқан, ол бiздiң дос көршiмiз" деп өз-өзiн жұбатады.

ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ КӨШI — ҚОН САЯСАТЫ

Қазiргi Қытай, Ресей, Өзбекстан жерiндегi бiраз жердiң ежелден қазақ жұрты екенiн ескерсек олар ешқайда оралып отырған жоқ. Қайта өзiнiң ата жұртында отырып-ақ қуғын-сүргiнге ұшырауда. Туған жер, өскен өлкесiн тастап босқындық күй кешуде. Әсiресе, Қытай территориясындағы Iле, Алтай, Тарбағатай өңiрi атам заманнан қазақ жерi. Тек шекара аталатын қызыл сызықтың арғы-бергi жағын паналатқан зұлмат жылдар оларды тағдырдың тәлкегiне ұшыратып отыр. Өткен күндерге лағнет айтпай-ақ бүгiнiмiзге назар бұрсақ ел тiзгiнiн ұстаған естi азаматтардың өзi: "Оралмандар — кеше отанын сатқан қашқындар, опасыздар" немесе "Құлдыққа үйренген бодандар" — деген бейбастық сөздерге барды. Сөйтiп, тентiреп келген қандастардың хал-күйiне үңiлуден көрi олардың тырнақ астынан кiр iздейтiн үрке қарау сезiмi туа бастады.

1990 жылдардан басталған көш жағдайына келер болсақ, ең алғашқы көшке мұрындық болғандар студент жастар мен зиялы қауым өкiлдерi болды. Қазақ-қытай байланысының 1989 жылдан басталған оң қадамы екi арадағы тоңды жiбiтiп, көне сүрлеудi жаңалады. 1991 жылғы тәуелсiздiк ондағы қазақтардың арманына қанат бiтiрдi. Сол жылдан бастап әртүрлi себептермен келе бастады. 1993 жылға келгенде Жақсылық Сәмитұлы бастаған бiр топ зиялы қауым өкiлдерiнiң келуi ондағы қазақтар санасына жаңа жол ашты.

1991-1992 жылдан басталған көш қазiрге дейiн жалғасып келе жатыр, десек те соңғы жылдардағы аяқ алысымыздың баяулығы жасырын емес.

Қазақстан — Қытай екi ел арасында мемлекетаралық ешқандай көшi-қон және бiлiм алмасу шартының болмауына байланысты көптеген қиындықтар туып отыр. Атап айтқанда, Қытайдан Қазақстанға көшiп келуде Қытай жағының қырық тесiктен өткiзетiн "қиямет" жағдайын айтпаған күннiң өзiнде Қазақстан жағының кедергiсi де аз емес.

Оның бастыларына тоқталар болсақ, сыртқы iстер, iшкi iстер, кеден комитетi және көшiп келу квотасына енгiзу жағдайы төңiрегiнде бiраз мәселелердiң сақталып отырғанын ашық айтуымыз керек.

Сыртқы iстер министрлiгiнiң құзырына бағынышты болған Қытайдың Бейжiң қаласындағы консулдық басқармасының Шынжаңдағы iс басқару орны — Үрiмжiдегi бөлiмшесiнiң қазақтардың виза мәселесiн күнi бүгiнге дейiнгi түбегейлi шешiлуi өкiнiштiң бастауы болып отыр. Бұл мәселе газет, теледидар бетiнде бiраз әңгiмеге мұрындық болып, аяғы "шешiлдi" деген жеңiл жауаппен тәмамдалған едi. Жақында ғана Қытай жағынан келiп түскен мәлiметтерге қарағанда, қандастарымыздың виза мәселесi әлi де "кезек күтуден" құтылмаған түрi бар. Шынжаңның жер-жерiнен, алыс аймақта тұратындар бiр мың километрден астам жол басып Үрiмжiге келiп, тез болғанда екi апта, әйтпесе айлап жатады екен. Бұрын жылдап жүрiп виза ашқызғандар қазiргiсiне тәубамен қарайтын көрiнедi. Ал, қалтасы тоқ пысықайлар немесе үкiметтiк орган жағалаған зиялы қауым өкiлдерi өз жұмыстары тез бiтiп жатқандықтан өзгелермен санаса бермейдi. Қашанда зардап шегушiлер, қара халықтан шығады.

Екiншi кедергi, кеденде кезiгедi. Қытай-Қазақстан арасындағы сауда-саттық iстерiнiң дамуына байланысты, кеденшiлер көп жағдайда көш қайсы, тауар қайсы — осыны айыра алмай, кiнәсiздердi шырылдатып жатады. Бармақ басты, көз қысты, жең ұшынан жалғасқан ұсақ жемқорлық көш үшiн емес, саудагерлер үшiн жұмыс iстейдi. Сол себептi де көш көлiгiнiң шекарада қамалып қалуы жиi жүз бередi екен.

Мейлi көшiп келушi болсын, мейлi жеке сапармен келушiлер болсын тағы бiр қиындықты iшкi iстер органынан көредi. Тiркеу және виза ашудағы құжат бастылық пен басқа да қиындықтар салдарынан екiнiң бiрiнде жолынан қалып жататындар жиi ұшырайды. Көп жағдайда тұрақты тiркеу немесе үй кiтабы сұралады. Ел мен жердiң жағдайына қанық емес, жаңадан келушiлер бiрден үй кiтабын таппайды. Сөйтiп, жолаушыларымыз iшкi iстер басқармасының көшi-қон полициясы төңiрегiнен делдалдар iздеуге мәжбүр. Олардың "сауда" үшiн кесiмдi бағасы бар. Қазақтар зар илеп тентiреп жүргенде доллар санаған қытай және басқа да ұлт өкiлдерi өз жұмыстарын оп-оңай бiтiрiп алады.

Үшiншi кедергi, Көшi-қон комитетi және оның оралмандарға бөлетiн квотасы төңiрегiнен кезiгедi.

Қытай жағында бiр жарым миллион қандастарымыздың отырғаны ешкiмге күдiксiз мәселе. Ал осы бiр жарым миллион адамға жылына 1065 отбасылық квота ғана беру жүннiң арасына тары шашқандай iс. Бұл сан ондағы қандастардың көшi-қон мәселесiне ешқандай оң өзгерiс әкеле алмайтыны бәрiмiзге аян. Осымен бiрге 2007 жылдың 29-қыркүйегiндегi Үкiметтiң №858 қаулысымен бекiтiлген "Оралмандардың көшiп келу квотасына енгiзу ережесi" де ондағы қандастардың бүгiнгi тағдырына түбiрiнен үйлеспейдi.

Анығын айтар болсақ, "мамандығы мен бiлiктiлiгiнiң болуы, бiлiм деңгейi және кәмелетке толмаған балаларының саны" деген өлшемдер Қытай қазақтарының мүддесiне қарама-қарсы қойылғандай көрiнедi.

Себебi, Қытай қазақтарындағы зиялы қауым өкiлдерi негiзiнен келiп болды деп айтуға болады. Ал келмекшi болған ендiгi бiр бөлiм зиялы қауым өкiлдерi алдыңғылардың ауыр халiн көрiп тоқырап қалды. Мұнда келген қарттардың зейнетақыға қол жеткiзе алмауының өзi талай жанның ертеңгi үмiтiне көлеңке түсiрдi.

Бұл елге қарағанда Қытай елiнiң зиялы қауымға жасайтын көмегi әлдеқайда жақсы. Зейнетақысының өзi еңбекақы деңгейiн сақтайды. Демек, алдыңғы докторлардың ала дорба көтерiп базарда жүргенiн көрген олар ендiгi жерде жылы орнын суытқысы келмейдi. Келгiсi келетiндер қолында көк тиыны жоқтар немесе дипломы жоқ егiншi, малшы қауымы. Сонда "ереже" қараша қауым үшiн қызмет етпейтiн болғаны ма?

Қытайда төрттен көп балалы болу дегенiңiз жоғалғанына жиырма жылға тартты. Олардың "Жоспарлы туу" саясаты ондайға жол бермейдi. 1990 жылдан кейiн үйленгендер дерлiк 2-3 баламен шектелген. Ендеше "төрт балаға — 5 балл, көп балаға — 10 балл" — деу олар үшiн айтылмаған тәрiздi.

Тағы бiр айта кетерлiк жағдай, мұнда келгеннен кейiнгi жергiлiктi әкiмшiлiк органдардың оралмандарға қаратқан көзқарастары да әртүрлi. Кейбiр әкiмдер оралмандарға құшағын ашып, оларға жер телiмдерiн сыйлап шама шарқынша көмегiн тигiзiп отырса, кейбiреуi жау көргендей үрке қарайды. Айталық, Алматы облысының Жамбыл ауданына қарасты Ақсеңгiр ауылындағы 200-ге тарта оралман отбасы аудан әкiмi мен ауыл әкiмiнiң есiгiн тоздырып егiстiк жер ала алмай жүргенiне үш-төрт жылдан асқанын өз көзiммен көрдiм.

Қытайдан келген оралмандардың екеуiнiң бiрiнiң айтары жер. Мұндағы себептердiң бiрi, Қытай қыспағында жүрiп, жер тапшылығын көруiнен десек, екiншi себеп жер емшегiн емiп, адал жолмен нанын тауып жеудiң қамы. Сондықтан да олар ең әуелi үй салатын орын iздейдi. Онан соң егiстiк жер сұрайды. Үшiншi, малына жайылымдық қарастырады. Егер Қытай қазақтарына: "Сендерге беретiн бiр тиын ақшамыз жоқ, үй салатын жер, егiстiк пен жайылым берейiк" десе олар қуана келiсер едi. Қуана келiскенi былай тұрсын аз жылда-ақ шаруашылығын дөңгелетiп, әлгi жердi гүлдендiрiп отырғанын көрер едiңiз. Демек, олардың бойында қытайлардан үйренген еңбекшiлдiк рухы басым. Әсiресе, жер жағдайында тiптен солай.

Бұдан туатын ой, бiздiң бейiмделу орталықтарымыз немесе көшi-қон басқармаларымен жергiлiктi әкiмдер олардың қажетсiнуiне қарай өмiр сүру ортасын жасап берсе тiршiлiгiн жандандырудың тiзгiнiн өз қолдарына алар едi. Немiс пен орыстың өз қандастарын жинау тәжiрибесi бiзге көп нәрсенi ұқтырады.

Олай болса жер бетiнде жетiмдiк көрген бауырларымызды қолтығымызға тартсақ, басынан сипасақ, Алла бiздi, қазақ деген қасиеттi ұлтты басынан сипап, бағын асырар едi деп ойлай алуымыздың қажеттiлiгiн онан ары сезiнемiз. Сезiнген сайын әлгiндей кедергiлердi жұлып тастағымыз келедi. Ол бiрiншiден Аллаға, екiншiден құзырлы органдарға тапсыратын ақ жүректiң аманаты болмақ!!!

Жәди ШӘКЕНҰЛЫ, жазушы, журналист

Редакция таңдауы

Римдегі турнирден қазақ балуандары 11 медаль алды

Италия астанасы Рим қаласында Маттео Пелликонаны еске алуға арналған күрес түрлері бойынша халықаралық рейтингтік турнир басталды. Оған 32 елден 350-ден астам спортшылар қатысуда. Қазақстан...

Балалар әдебиеті: есейген қаламгер ме, балалар ма?

Балалар әдебиеті – әдебиеттің ең бір елеулі саласы. Халқымызда ежелден балалар әдебиетінің бай фольклорлық үлгісі болды. Ертегі, жаңылтпаш, мазақтама, жұмбақ, т.б. Мұндай қызықты нәрселердің...

Қысқа жіп күрмеуге келмей…

Былтыр жыл соңында Дүниежүзілік банк Қазақстанда кедейлер саны 1,5 млн адамға көбеюі мүмкін деген болжам жасады. Сарапшылар 2020 жылы Нұр-Сұлтан мен Алматы қаласы тұрғындары...

Латынграфикалы қазақ әліпбиі: кірме терминдерді жазудағы ұстанымдар

2019 жылғы қазанда Ұлттық кеңес­тің кезекті отырысында Қазақстан Республика­сы­ның Президенті Қ.Тоқаев ғалым­дар­ға жаңа қазақ ұлт­тық латынграфикалы әліпбиін же­тілдіруді тап­сыр­ған болатын. Ал 2021 жылғы 28...
photo 79180

Бас санитар дәрігерінің жаңа қаулысы шықты

Қазақстанның бас мемлекеттік санитар дәрігері Ерлан Қиясовтың жаңа қаулысы жарияланды. Қаулы бойынша, 2020-2021...
photo 79186

Қарағандыда көлікте отырған арыстан туралы Экология министрлігі не дейді?

Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігі Қарағандыда арыстанды көлігімен тасымалдағандардың оқиғасына пікір...
604318aa3f0bf406053231

Қарағандыда көлік ішіндегі арыстан жұртты таңдандырды

Қарағандыда көлік терезесінен қарап тұрған арыстанның суреті БАҚ пен әлеуметтік желілерде резонанс...

Жаңалықтар

Бас санитар дәрігерінің жаңа қаулысы шықты

Қазақстанның бас мемлекеттік санитар дәрігері Ерлан Қиясовтың жаңа қаулысы жарияланды. Қаулы бойынша, 2020-2021 оқу жылының үшінші тоқсанында мыналарға рұқсат етіледі: оқушылар саны 300-ге дейін контингенті...

Қарағандыда көлікте отырған арыстан туралы Экология министрлігі не дейді?

Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігі Қарағандыда арыстанды көлігімен тасымалдағандардың оқиғасына пікір білдірді - деп хабарлайды Tengrinews.kz. "Облыстық жануарлар дүниесі инспекциясының мамандары бұл мәселені талқылады....

Римдегі турнирден қазақ балуандары 11 медаль алды

Италия астанасы Рим қаласында Маттео Пелликонаны еске алуға арналған күрес түрлері бойынша халықаралық рейтингтік турнир басталды. Оған 32 елден 350-ден астам спортшылар қатысуда. Қазақстан...

Ақмола облысының қыздары 4 алтын медаль иеленді

ШҚО Өскемен қаласында жалауын көтерген әйелдер арасындағы еркін күрестен Қазақстан чемпионаты өз мәресіне жетті. Бәсекеде Ақмола облысының төрт қызы төрт алтын медаль жеңіп алып, жалпыкомандалық...

Қарағандыда көлік ішіндегі арыстан жұртты таңдандырды

Қарағандыда көлік терезесінен қарап тұрған арыстанның суреті БАҚ пен әлеуметтік желілерде резонанс тудырды, деп хабарлайды NewTimes.kz. Экология министрлігі бұл оқиғаның мән-жайын анықтап, арыстан Қарағанды хайуанаттар...

Индонезияда сегіз жасар бала қолтырауынның асқазанынан шығарылды

Индонезияда сегіз жасар баланың денесі қолтырауынның асқазанынан алынды, деп жазады The Sun. Берілген ақпаратқа сәйкес, баланың еш жеріне зақым келмесе де, аман қалмады. Бала әкесімен бірге...

Женевада адам құқығы туралы ең жақсы фильмдер іріктелмек

Биыл 19-шы Халықаралық кинофестиваль және Женевадағы адам құқықтары жөніндегі форум виртуалды форматта өтеді. Жыл сайын іс-шараға 40 мың көрермен қатысатын. Онымен қоса 25 елден 300-ге...

Атырауда автотұрақтағы 5 автобус өртеніп кетті

Оқиға салдарынан қаза болғандар мен зардап шеккендер жоқ. Атырау облысындағы Теңіз кенішінде 5 автобус өртеніп кетті, деп хабарлайды inbusiness.kz Оқиға 5 наурызда сағат 19:30-да Жылыой...

Елімізде 2021 жылғы алғашқы екі айда 120 адам жемқорлыққа қатысты сотты болған

2021 жыл басталғалы бері  шамамен 120 адам жемқорлық ісіне қатысты сотты болған. Бұл жөнінде ҚР сыбайлас жемқорлыққар қарсы іс-қимыл агенттігінің Telegram каналында хабарланды. Cотталғандардың ішінде 28...

Экстремистік идеология жақтастарын райынан қайтару – басты міндет

Қазақстанда  жат діни ағымдарды түбегейлі ауыздықтау мүмкін болмай отыр. Діни ахуалдың тереңдеуіне қауіптің  алдын алу жұмыстарының жеткіліксіздігі себеп болуда. Бұл туралы Алматыда Абай атындағы...

Әлемде адам тіршілігі үшін қажетті негізгі тауарлардың бірі таусылуға жақын

Дүние жүзінде адам тіршілігі үшін маңызды тауарлардың бірі — құмның тапшылығы сезіле бастады. Құм судан кейінгі ең көп сұранысқа ие ресурс болып саналады, деп...

Бас санитардың жаңа қаулысы шықты

ҚР ДСМ Бас мемлекеттік санитар дәрігері Ерлан Қиясовтың жаңа қаулысы жарияланды.  Жаңа қаулыға сәйкес, қылмыстық-атқару мекемелерінде санитариялық-дезинфекциялық режимді сақтау алгоритмі» атты 24-қосымшада 4-тармақ өзгертілді. «4. Маскаларды...

Дәрігер әйел адамның денсаулығына қауіп төндіретін ең зиянды өнімдерді атады

Ресейлік диетолог Наталья Круглова әйел адамның денсаулығы мен сұлулығы үшін ең қауіпті тағам түрлерін атады, деп хабарлайды Lenta.ru. Дәрігердің сөзінше, әйелдер жейтін тағамының калориясына мән...

Елорда асханаларының бірінде өрт шықты (видео)

"5 наурыз күні сағат 11.48-де өрт сөндіру бөлімнің қызметкерлері шұғыл түрде Достық көшесінде орналасқан "Избушка" дәмханасына аттанды", – делінген астаналық төтенше жағдайлар департаментінің хабарламасында. Тұрғын...

«Қазақалтын» кенішінен 122 миллион теңгенің алтыны қолды болды

Ақмола облысында «Қазақалтын» кенішінен 122 миллион теңгенің алтыны ұрланды, деп хабарлады zakon.kz. «Ақмола облыстық полиция қызметкерлері 2 наурызға қараған түні «Қазақалтын» АҚ-қа тиесілі катодты алтынды ұрлау...

Орыс тілінде сөйлеген депутат партия қатарынан қуылды

Украинада Харьков облыстық кеңесінің депутаты Александр Дорошенко орыс тілінде сөз сөйлегені үшін  партия қатарынан шығарылды, деп хабарлайды РИА Новости. "Еуропалық ынтымақтастық" партиясы баспасөз қызметінің мәліметінше, ...

Жамбылда 38 елді мекенді қызыл су басуы мүмкін

Жамбыл облысында 38 елді мекен су астында қалуы мүмкін. Олардың басым көпшілігі су қоймаларының маңайында орналасқан. Егер көктемде күн күрт жылып, таудағы қар ерісе...

Елімізде жаңа мереке пайда болды

ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин «Қазақстан Республикасындағы мерекелік күндердің тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2017 жылғы 31 қазандағы № 689 қаулысына толықтыру енгізетін бұйрыққа...

«Алаяқтардың қолына түсуі мүмкін»: Маман телефоннан қандай хабарламаларды жойып отыру керегін айтты

"Цифрлық платформалар" автономды коммерциялық емес ұйымының бас директоры Арсений Щельцин смартфоннан қандай хабарламаларды өшіріп отыру керегін айтты, деп хабарлады РИА Новости.     Маманның айтуынша, телефоннан...

Алматылық оқушы халықаралық математика лигасында топ жарды

Алматы қаласындағы «Білім-Инновация» мамандандырылған лицейінің 9-сынып оқушысы Нұрасыл Бейсенбай  The Math League – Халықаралық математика лигасында топ жарды, деп хабарлайды Алматы арнасы.  Олимпиадаға әлем бойынша...

Өр тұлғалы өңір басшысы

Күрделі кезеңдерде республикамыздың бес облысының әкімі болған, Елбасының сенімді сардарына айналған Бердібек Сапарбаевтың атқарған еңбегін, көзбен көріп, көңілге түйген сол облыстардың халқы әлі күнге...

Қасым-Жомарт Тоқаев түрік халқына көңіл айтты

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев «Кугар» әскери тікұшағының апатқа ұшырап, бірнеше адамның қаза болуына байланысты Түркия Президенті Реджеп Тайип Ердоғанға Қазақстан халқының және жеке өзінің...

8 наурызға 18 кітап

Көктемнің алғашқы шуақты мерекесі жақындаған сайын көпшілігімізді, әсіресе ер-азаматтарды жақындарыма «не сыйласам?» деген сауал мазалайтыны белгілі. Кітап сыйлаңыз. Жақсы таңдалған құнды кітап басқа жанның...

Елімізде мұнай және газ-химия саласында 5 зауыт салынады – министр

Энергетика министрі Нұрлан Ноғаев 2025 жылға дейін елімізде мұнай және газ-химия саласында 5 зауыттың құрылысы аяқталатынын айтты. Мемлекет басшысы Үкіметтің кеңейтілген отырысында мұнай және газ-химия...

Қазақстанда әйелдер мемлекеттік қызметтерді алуға аз жүгінеді

Халықаралық әйелдер күні қарсаңында Азаматтарға арналған үкімет мемлекеттік қызметтерге қанша әйел жүгінетінін есептеп көрді. Белгілі болғандай, 2020 жылы мемлекеттік корпорацияға түрлі қызметтерді алу үшін 6,2...

8 наурыздан бастап Өзбекстанға жаңа әуе рейсі ашылады

2021 жылғы 8 наурыздан бастап «SCAT» әуе компаниясы Ақтау және Үргеніш қалалары арасында аптасына 2 рейс орындай бастайды, – деп хабарлады ҚР ИИДМ баспасөз...

АҚШ ғалымдары коронавирус инфекциясын қоздыратын қан тобын анықтады

АҚШ ғалымдарының зерттеуі бойынша, ІІ қан тобының иелері коронавирус инфекциясының жұқтыруға «бейім» келеді. Гаврард медициналық мектебінің «Бригэм энд уименз» клиникасында қызмет ететін ғалымдардың бұл...

Коронавирус: 226 адамның жағдайы ауыр

5 наурыздағы мәлімет бойынша, Қазақстанда 18 882 адам короновирус инфекциясынан (13 236 КВИ+ және 5 646 КВИ-) емделіп жатыр. Денсаулық сақтау министрлігінің Telegram каналында олардың...

Ауа райының бұзылуына байланысты 7 өңірде көлік қозғалысы шектелді

ҚР ИИДМ баспасөз қызметінің мәліметінше, республикалық маңызы бар жолдардың төмендегідей учаскелерінде қозғалысқа шектеу енгізілді. Ақмола облысында: 1. 03.03.2021 ж. сағат 16.00 «Жезқазған-Петропавл» автожолының 377-536 шақырымында,...

Ақылы автожолдарда көлігі бұзылған жүргізушілерге тегін көмек көрсетіледі

«ҚазАвтоЖол» Ұлттық компаниясы ақылы автожолдарда жанармайы таусылған немесе автокөлігі бұзылған жүргізушілерге көмек тегін көрсетілетінін мәлімдеді. Павлодар облысының Павлодар, Екібастұз, Ақсу, Аққулы, Железин және Тереңкөл аудандарында...

5 наурыз: еліміздің тарихында қандай айтулы оқиғалар болды

Осыдан 25 жыл бұрын, яғни 1996 жылы 5 наурызда Ақмола облыстық қазақ музыкалық-драма театры «Ақан сері-Ақтоқты» пьесасының (режиссер Ж. Омаров) қойылымымен ашылды. Сол жылы...

Елордада ауа райының бұзылуына байланысты оқушылар қашықтан оқиды

Нұр-Сұлтан қаласының Білім басқармасы бүгін ауа райының күрт бұзылуына байланысты мектеп оқушылары мен колледж студенттері қашықтан оқыту форматына көшірілгенін хабарлады. «Нұр-Сұлтан қаласының Білім басқармасы хабарлайды:...

ШҚО-да дүкенге маскасыз кірген адамға айыппұл салынды

Шығыс Қазақстан облысының 5 ауданында карантиндік шектеуді бұзғандар тіркелді. ШҚО Ақпарат орталығының мәліметіне сүйенсек, мониторингілік топтар Шемонаиха ауданында 74 нысанға тексеру жүргізіп, ереже бұзудың 1...

Өткен тәулікте 857 адам коронавирус жұқтырды

Қазақстанда өткен тәулікте 857 адамнан коронавирус анықталды, – деп хабарлады coronavirus2020.kz. Аймақтар бойынша: Нұр-Сұлтан қаласы - 132, Алматы қаласы - 134, Шымкент қаласы - 27,...

Еліміздің басым бөлігінде қар аралас жаңбыр жауады – Қазгидромет

5 наурыз күні Қазақстанның басым бөлігіне әлі де Солтүстік-Батыс циклонның әсері сақталады, жаңбыр мен қар түрінде жауын-шашын күтіледі, – деп хабарлады «Қазгидромет» РМК. Республиканың оңтүстік...

Абай атындағы университет үздіктер қатарына енді

Абай университеті екі бағдарлама бойынша QS World University Ranking by Subject-2021 рейтингінде топ-250 үздіктер қатарына енді. Абай атындағы ҚазҰПУ алғаш рет «QS World University Ranking...

Кремль: «Cанкцияның әсері де, мағынасы да жоқ»

АҚШ-тың "Навальныйдың ісі" бойынша жаңа санкциялары екіжақты қатынастарға "қатты әсер етеді", қазірдің өзінде "жағдай нашар". Бұл туралы Кремльде айтылды. АҚШ-та Ресейдің жаппай қырып-жоятын қару бағдарламасын...

«Құтадғу біліктің» жаңа аудармасы оқырманға тарту етілді

Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің «Отырар» кітапханасында Жүсіп Баласағұнның «Құтадғу білік» еңбегінің жаңа аудармасының таныстырылымы өтті. Қарахандар дәуірінде 1069 жылы жазылған құнды жәдігер...

Министрлік коронавирус «гүл арқылы жұғады» деген ақпаратқа түсінік берді

Коронавирус инфекциясы гүл арқылы жұғады деген ақпарат жалған. Бұл туралы Денсаулық сақтау министрлігінің санитарлық-эпидемиологиялық бақылау комитеті өкілдері айтты, - деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі. Департамент мәліметіне қарағанда, Желіде...

Балалар әдебиеті: есейген қаламгер ме, балалар ма?

Балалар әдебиеті – әдебиеттің ең бір елеулі саласы. Халқымызда ежелден балалар әдебиетінің бай фольклорлық үлгісі болды. Ертегі, жаңылтпаш, мазақтама, жұмбақ, т.б. Мұндай қызықты нәрселердің...

Бішкекте қандасымызға арналған музыкалық кеш өтті

1 наурызда  Бішкектегі К.Молдобасанов атындағы Қырғыз ұлттық консерва­тория­сында Қыр­ғыз Республикасындағы қазақтардың арасынан шық­қан талантты әнші, қырғыз елінің  мә­дениетіне еңбек сіңірген қайраткер Ержан Му­синді еске...

Енді WhatsApp-тың компьютерлік нұсқасында бірнеше адаммен видео арқылы сөйлесуге болады

WhatsApp мессенджерінің компьютер арқылы қосылатын нұсқасында бірнеше адам видео және аудио байланыс арқылы сөйлесе алады, - деп хабарлайды Tech Crunch. Аудио және видео қоңыраулар шифрлау арқылы...

Ауылдағы іскер әйелдерге 4000 доллар қайтарымсыз грант беріледі

Ауылды жерлерде кәсіпкерлікпен айналысатын әйелдердің 4000 доллар қайтарымсыз грант ұтып алу мүмкіндіктері бар, деп хабарлайды Аtameken Business.     https://youtu.be/rIWRXS-QT2Q Ол үшін өз ісіңізді ашуға деген...

2020 жылы Қазақстанда 48 ірі сүт фермасы іске қосылған

Өткен жылы ауыл шаруашылығы саласында импорттық өнімдерді алмастыру жоспары бойынша Қазақстанда 48 тауарлы сүт фермасы, 3 ет комбинаты іске қосылды. Бұл туралы Ауыл шаруашылығы...

Пандемия кезінде гендерлік теңсіздік күшейді – ДДСҰ

Пандемия Еуропадағы гендерлік теңсіздікті күшейтті. Бұл туралы Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДСҰ) Еуропалық аймақтық бюросының директоры Ханс Клюге бейсенбі күні Facebook-те жарияланған Копенгагенде өткен...

Украина коронавирустың үшінші толқынына дайындалуда – Премьер-министр

Украина премьер-министрі Денис Шмыгаль елде COVID-19 үшінші толқынының басталғанын мәлімдеп, келесі локдаунның мүмкіндігін жоққа шығармайтынын айтты.  Укринформ сайтының мәліметінше, Денис Шмыгаль жағдайды бейімделген карантин құралдарымен...

Қысқа жіп күрмеуге келмей…

Былтыр жыл соңында Дүниежүзілік банк Қазақстанда кедейлер саны 1,5 млн адамға көбеюі мүмкін деген болжам жасады. Сарапшылар 2020 жылы Нұр-Сұлтан мен Алматы қаласы тұрғындары...

Еліміздегі мешіттер қазақы стильде болуы керек – Бас мүфти

Елордада Бас мүфти Наурызбай қажы Тағанұлының төрағалығымен Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы жанынан құрылған Қазақы стильдегі мешіт құрылысы бойынша жұмыс тобының алғашқы мәжілісі өтті, –...

«Nur Otan»: Түркістанның тазалығына жауапты көпбалалы аналар ардақталды

Бүгін «Nur Otan» партиясының Түркістан облыстық филиалында 8 Наурыз – әйелдердің халықаралық мерекесіне орай, бір топ көпбалалы анаға құрмет көрсетілді. Партияның «Бақытты отбасы» жобасы...

Жаңа орда құратын ұрпақ тәрбиелегіміз келеді

Парасат ТАНЕН, Orda Gen жобасының директоры: Тәуелсіздіктің ақ таңында дүниеге келген сәбилердің емін-еркін ойланып, жан-жақты дамып, қазақы мінез қалыптастыруына ертегі арқылы жол ашу – Orda...

Жасотандықтар мереке қарсаңында жас аналарға құрмет көрсетті

8 наурыз қарсаңында жасотандықтар Нұр-Сұлтан қаласындағы №2 көпбейінді орталық аурухананың акушерлік бөлімнің нәзік жанды қызметкерлері мен аналарын құттықтады. «Jas Otan» ЖҚ жетекшісі Нұржан Жетпісбаев: «Әйелдер күнімен...

Өскеменде баланы еденге лақтырған тәрбиешіге іс қозғалды (видео)

Өскемен қаласындағы «Арман» балабақшасының тәрбиешісіне қатысты қылмыстық іс қозғалды. ШҚО әкімдігінің баспасөз қызметі мәлімдегендей, 3 наурызда облыстық білім басқармасына хабарласқан ата-ана «Арман» балабақшасындағы «Еркетай» тобы...

Латынграфикалы қазақ әліпбиі: кірме терминдерді жазудағы ұстанымдар

2019 жылғы қазанда Ұлттық кеңес­тің кезекті отырысында Қазақстан Республика­сы­ның Президенті Қ.Тоқаев ғалым­дар­ға жаңа қазақ ұлт­тық латынграфикалы әліпбиін же­тілдіруді тап­сыр­ған болатын. Ал 2021 жылғы 28...

Тәуелсіздік күнтізбесі

1992 жылғы 5 наурызда Қазақстан Республикасы мен Мысыр Араб Республикасы арасында дипломатиялық қаты­нас орнады. 1993 жылғы 5 наурызда Қазақстан Республикасы Прези­дентінің «Мемлекеттік холдингтік компаниялар туралы»...

Алма ҚҰНАНБАЕВА, Стэнфорд университетінің профессоры: Америкалықтар қазақтың киіз үйіне келіп, күйін тыңдауға құмар

АҚШ-тағы әлемге әйгілі Стэнфорд университетінің профессоры Алма Құнанбаева көп жыл бойы америкалық студенттерге қазақ мәдениеті туралы лекция оқыған. Сонымен қатар ол Беркли қаласында Орта...

Ақмола облысында шахтада топырақ басып қалған жұмысшылар құтқарылды

Ақмола облысында шахтада топырақ үйіндісінің астында қалған екі жұмысшы құтқарылды. Oблыстық ТЖД баспасөз қызметінің мәліметінше, оқиға 4 ақпан күні Астрахан ауданындағы «Айна – ресурс» ЖШС...

Сарқылмас сезім бұлағы

Өнер атаулы сұлулықты дәріптеуден тұрады десек, сол дәріптеудің таусылмас кені, сар­қыл­­мас шабыт көзі – әйелдер. Және бұл өнер­­дің барлық түріне тән. Ежелгі дәуірден бері...

Ақұштап БАҚТЫГЕРЕЕВА: Ақынның мақсаты – әлдекіммен қылыштасу емес, ақиқатқа көз жеткізу

8 наурыз Халықаралық әйелдер күні қарсаңында Túrkistan басы­лымы арқылы қазақ қыздарына өз ақыл-кеңесімді айтқым келеді. Басылымдарыңызды замандастарыммен қатар оқитын жас қыз-келіншектер пайдалысын көңіліне тоқып,...

Рухани жаңғыру − рух тазалығына ұмтылу

Әр дәуір өз жаңалығымен келеді десек те, ұлт ретінде қалып­тас­қан халықтың өзгермейтін бір талабы болады, ол − ру­хани тұрғыдағы біртектіліктен ажырамау. Елді ел ететін...

Енді педагогтер жұмысқа конкурс арқылы қабылданады – министр

Бүгін Парламент Сенатында депутаттар білім саласына қатысты бірнеше маңызды жаңа нормаларды қамтитын заң жобасын қарастырып, мақұлдады. Білім және ғылым министрі Асхат Аймағамбетов осы құжатта...

Қазынаның шығыны көп, кірісі аз

2020 жыл әлем экономикасы үшін сынақ жылы болды. Көрсеткіштердің бәрі кері кетті. Алыс-беріс азайып, барыс-келістің тоқтауы көп елдің қазынасын ортайтып, қарызын еселеді. Пандемия  Қазақстан...

Тәж-Махалдан мыңнан астам турист эвакуацияланды

Бейсенбі күні таңертең Үндістанның Агра қаласындағы Тәж-Махал кесенесі аумағынан кем дегенде мыңнан астам турист эвакуацияланды, – деп жазды Hindustan Times газеті. Басылымның мәліметінше, жергілікті полицияға...

Жоғарғы соттың екі судьясы қызметінен босатылды

Парламент Сенатының жалпы отырысында ҚР Жоғарғы сотының судьялары қызметінен босатылды. «Сіздердің қарауыңызға Анатолий Сергеевич Смолинді және Серік Қазбекұлы Әбнәсіровті Жоғарғы Сот судьясының қызметінен босату туралы...

Қаржы министрлігі аппаратының жаңа басшысы тағайындалды

ҚР Қаржы министрінің бұйрығымен Абзал Бейсенбекұлы Қаржы министрлігі аппаратының басшысы қызметіне тағайындалды, – деп хабарлады осы ведомствоның баспасөз қызметі. Абзал Бейсенбекұлы 1985 жылы Жамбыл облысында дүниеге...

Австралияда «жұмбақ рейстерге» билет сатыла бастады

Австралиялық Qantas әуе компаниясы бағыты беймәлім рейстердің ашылғаны туралы хабарлады. Компания "жұмбақ рейстер" деп атаған тасымалдың бұл түрі – шекаралар жабық кезде ішкі рейстерді...

Шетелден 500 млн доллардан астам қаржыға сатып алған малдың пайдасы болды ма?

Қазақстан соңғы жылдары шетелден 153 мыңнан астам асыл тұқымды мал сатып алған. Оған барлығы 500 миллионнан астам доллор жұмсалған. Бірақ сатып алып келген малдан...

Оралда көпірдің астынан жас жігіттің мәйіті табылды

Азиат пішіндес жас жігіттің мәйіті бүгін сағат 07.01-де Орал қаласына қарасты Деркөл кентіндегі көпірдің астынан табылған. Бұл туралы БҚО денсаулық сақтау департаменті хабарлады.  Жасы шамамен...

Терезеден құлап кеткен баланы құтқарған павлодарлық 1 млн теңге сыйақы алды

Павлодар қаласының тұрғыны Александр Жұмабаевқа терезеден құлаған баланы құтқарғаны үшін миллион теңге берілді. Ер адам биіктен құлап кеткен қызды қағып алуға үлгермей қалды, алайда...

Туысының үйінен соғым етін ұрлаған жамбылдық бас бостандығынан айрылуы мүмкін

Соғым етін ұрлаған жамбылдық тұрғын бас бостандығынан айрылуы мүмкін,  деп хабарлайды Polisia.kz. Ағымдағы жылдың 1 наурызында Т.Рысқұлов аудандық полиция бөліміне Көгершін ауылының тұрғыны xабарласып, үйінің...

Қазақстанда төлқұжаты жоқ 3,5 мыңнан аса адам анықталды

Қазақстанда жеке басын куәландыратын құжаттары жоқ 3,5 мыңнан аса адам анықталды. Бұл жайында Мәжіліс депутаттарының сауалына ҚР Премьер-Министрі Асқар Маминнің жауабында айтылған. «2020 жылғы қыркүйек...

Apple саңылаусыз iPhone шығарады

Apple физикалық порттарсыз жұмыс істейтін смартфон өндірісін қолға алды. Бұл туралы Appleosophy басылымы хабарлады. Дереккөздердің хабарлауынша, америкалық компанияның инженерлері iPhone-ды компьютермен синхрондаудың жаңа әдістерін жасауда....

Алматыда «Рахат» базарының 300-ге жуық саудагері наразылыққа шықты

Алматыда "Рахат" базарының 300-ге жуық саудагері өздері жан бағып отырған сауда орнының жабылуына қарсылық білдіріп, наразылыққа шықты. Айтуларынша, орнына жиһаз фабрикасын салуға рұқсат беріпті,...

Жұмыс істеуге ең қолайлы мемлекет анықталды

Әлемдегі еңбек мигранттарының ширек бөлігіне жуығы жұмыс істеу үшін Канадаға қоныс аударуды құп көреді екен. Бұл туралы BCG және The Network-тің бірлескен зерттеуінде айтылған,...

Ақмола облысының күре жолдарында көлік қозғалысы шектелді

Ауа райының қолайсыздығына байланысты Ақмола облысының күре жолдарында көліктің барлық түрлерінің қозғалысына шектеу қойылды.  4 наурыз күні сағат 07.00-де Ақмола облысында ауа райының нашарлауы (жел,...

Коронавирусты «мәңгілікке» жұқтырған алғашқы науқастар тіркелді

Америкалық дәрігерлер коронавирусты "мәңгілікке" жұқтырудың алғашқы жағдайларын анықтады, деп хабарлайды medRxiv.  Оңтүстік Калифорния университетінің мамандары вирустың іздері алты ай бойы ақ қан ауруымен ауыратын бірнеше...

4 наурыз: атаулы күндер, есте қалар оқиғалар

4 наурыз Тәуелсіз Қазақстан тарихында қандай оқиғалармен есте қалды? Еске түсіріп көрейік... 1993 жылы «Қазақстан Республикасының мемлекеттік шекарасы туралы» ҚР Заңы күшіне енді. 1997 жылы ҚР...

WhatsApp арқылы 20-ға жуық адамға 70 млн теңгеден астам залал келтірген әйел ұсталды

Ақмола полицейлері интернет-ресурстардың көмегімен пирамида ұйымдастырған алаяқты анықтады, деп хабарлайды Polisia.kz. 2021 жылдың 1 наурызында Көкшетау қаласының ПБ кезекші бөліміне Көкшетау қаласының 65 жастағы тұрғынынан...

Тұман, көктайғақ, жел: Синоптиктер ел өңірлерінде ауа райы қандай болатынын айтты

Бүгін Қазақстанның басым бөлігінде Солтүстік-Батыс циклонының өтуімен құбылмалы ауа райы сақталып, жаңбыр мен қар түрінде жауын-шашын болады. Еліміздің оңтүстігінде қатты жауын-шашын күтіледі, кей жерлерде...

28 мыңға жуық көпбалалы анаға бірреттік төлем беріледі

Шығыс Қазақстан облысында 8 наурыз – Халықаралық әйелдер күніне орай 28 мыңға жуық көпбалалы анаға бірреттік төлем беріледі. Мереке қарсаңында көпбалалы аналар 5 АЕК (14...

Елімізде темекі бағасы қымбаттайды

Ұлттық экономика министрі 2024 жылға дейін темекі бағасын кезең-кезеңмен көтеру жоспарын жариялады. Мәжілісте ЕАЭО-ға мүше елдердің темекі өнімдеріне акциздер саласында салық саясатын жүргізу қағидаттары туралы...

Моңғолия 1 мамырдан бастап шекарасын ашады

Бүгін Моңғолияның министрлер кабинеті 1 мамырдан бастап шекараны ашу туралы шешім қабылдады деп хабарлайды pavlodarnews.kz сайты. Мемлекеттік төтенше комиссия басшысы С.Амарсайханның айтуынша, премьер Л.Оюун-Эрдэнэ өткен...

Этнограф Болат Бопайұлы «Мәдениет саласының үздігі» атанды

Бүгін «Отандастар қоры» және Дүниежүзі қазақтары қауымдастығының ұйымдастыруымен белгілі жазушы, этнограф Болат Бопайұлының салт-дәстүрі туралы 10 кітабының таныстырылымы өтті. Салтанатты жиынға жазушы, түрколог-ғалым Тұрсынхан Зәкенұлы,...

Денсаулық сақтау министрлігі үндеу жасады

Денсаулық сақтау бірінші вице-министрі Марат Шоранов қазақстандықтарға Наурыз мейрамын тек отбасымен тойлауға және үлкен мерекелер өткізбеуге кеңес берді. «Үлкен мерекелік іс-шаралар өткізбей, Наурыз мейрамын отбасымен...

Әзірбайжан Арменияның қанша азаматын тұтқында ұстап отырғаны белгілі болды

Арменияның диаспора істері жөніндегі бас комиссары Заре Синанян РИА Новостиге берген сұхбатында Әзірбайжанның өз аумағында жүзден астам армян азаматын әлі де тұтқында ұстап отырғанын...

Биыл 1-сынып оқушыларының құжаттарын қабылдау 1 сәуірде басталады

Бірінші сынып оқушыларының құжаттарын қабылдау 1 сәуірде басталып, 1 тамызға дейін жалғасады, деп хабарлайды ҚР Білім және ғылым министрлігі. Ведомствоның мәлімдеуінше, бұл – білім беру...

Нұр-Сұлтанда тұрақта тұрған көлік өртеніп кетті

Елорданың сол жағалауында тұрақта тұрған көлік өртеніп кетті. Бұл туралы Нұр-Сұлтан қалалық төтенше жағдайлар департаменті хабарлады. «Бүгін сағат 15:50-де Нұр-Сұлтан қалалық төтенше жағдайлар департаментінің құрамында...

Курьер жігіт 12-қабаттан құлаған сәбиді қағып алды (видео)

Курьер болып жұмыс істейтін вьетнамдық жігіт 12-қабаттан құлаған бүлдіршінді қағып алды, деп хабарлайды Daily Mail.  Нгуен Нгок Ман 12-қабаттың терезесінен құлап кеткен екі жасар бүлдіршіннің...

Нұрсұлтан Назарбаев Михаил Горбачевті мерейтойымен құттықтады

ҚР Тұңғыш Президенті - Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Михаил Горбачевті 90 жас мерейтойымен құттықтады. Бұл туралы Қазақстанның Ресейдегі елшілігінің Instagram-дағы парақшасында хабарланды.  Құттықтауда КСРО Тұңғыш президентінің...

Саша Барон Коэн Қазақстанға келуге ниетті

Сценарист және актер Саша Барон Коэн өзінің ойдан шығарылған кейіпкері — Бораттың отаны Қазақстанға келуге дайын екенін мойындады. Бұл туралы ол "Известия" басылымына берген...

Бішкекте «Астана» халықаралық қаржы орталығының филиалы ашылуы мүмкін

Қырғызстан Президентінің елімізге жасаған мемлекеттік сапарының соңында Қасым-Жомарт Тоқаев пен Садыр Жапаров «Астана» халықаралық қаржы орталығын аралап көрді, деп хабарлады Ақорданың ресми сайты. Мемлекет басшылары...

Қазақстан Қырғызстанға әскери-техникалық көмек көрсетеді

Қазақстан мен Қырғызстан қорғаныс министрлері әскери ынтымақтастық туралы құжаттарға қол қойды, деп хабарлайды ҚР Қорғаныс министрлігінің баспасөз қызметі. Қазақстанның Қорғаныс министрі генерал-лейтенант Нұрлан Ермекбаев Қырғызстан...

Жомарт Ертаев тағы да 9 жылға сотталды

Алматыда «Bank RBK», «Qazaq Banki» және «Eurasian Bank» банктерінен 188 миллиард теңгеден астам қаражатты жымқыру ісі бойынша сот үкімі шықты. ҚазАқпараттың хабарлауынша, айыптылардың қатарында экс-банкир...

Кардиолог инфаркт алу қаупін азайтатын үш жаттығуды атады

Кардиолог және жүрек-тамыр хирургі Владимир Хорошев инфаркт қаупін азайту үшін үш жаттығуды ұсынды, деп хабарлайды РИА Новости.  Маман бірінші кезекте көбірек жаяу жүруге кеңес берді:...

Алматы облысында мас жүргізуші 4 оқушыны қағып кетті

Алматы облысында мас көлік жүргізуші 4 оқушыны қағып кетті. Әртүрлі дене жарақаттарын алған үш бала ауруханаға жатқызылды. «Оқиға 2 наурызда сағат 18:40-та Еңбекшіқазақ ауданында болған....

Илон Маск өз қаласын салуға кірісті

Америкалық кәсіпкер, Tesla және SpaceX компанияларының негізін қалаушы Илон Маск Техаста жаңа қала құрылысын қолға алды. Бұл туралы ол өзінің Twitter-дегі парақшасында мәлімдеді. "Мен Техаста...

Айға саяхат: жапон кәсіпкері бұл сапарға 8 адамды таңдап алмақ

Жапон кәсіпкері Юсаку Маэдзава сәрсенбі күні «өзін әртіс деп есептейтін» қоғамның 8 өкілін 2023 жылы Ай орбитасына алып кететінін мәлімдеді. Бұл – SpaceX фирмасы...

Алматыда Роза Бағлановаға ескерткіш қойылады

Алматы қаласы Мәдениет басқармасының хабарлауынша, Қабанбай батыр көшесінің оңтүстік бөлігі мен Байсейітова көшесінің шығыс жағында Роза Бағланованың құрметіне ескерткіш орнатылады. «12 наурызға дейін Роза...

COVID-19: елімізде ПТР тест бағасы арзандап жатыр

Қазақстанның клиникалық-диагностикалық зертханаларымен жасалған монополияға қарсы іс-шаратшеңберінде КВИ ПТР бағасы арзандап жатыр. Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің мәліметінше, 2021 жылғы 1 наурызда КДЗ ОЛИМП COVID-19...

Семейде жер үйден өрт шығып, 2 адам қаза тапты

ШҚО Төтенше жағдайлар департаментінің мәліметінше, 3 наурыз сағат 05:00 шамасында Белибаев көшесіндегі жеке тұрғын үй отқа оранған. Оқиға орнына шұғыл келіп жеткен өрт сөндірушілер...

Нұр-Сұлтанда қашықтан оқыған оқушылар коронавирусты көбірек жұқтырған

Нұр-Сұлтан қаласының бас мемлекеттік санитарлық дәрігері Сархат Бейсенова елорда мектептеріндегі коронавирус статистикасы туралы айтты. «2021 жылдың 1 наурызындағы жағдай бойынша, оқу жылының басынан бері мектеп...