«ساقالدى قۇرىلىستاردىڭ» سانى ازايماق

ول ءۇشiن «قازىنادان» 1 ملرد. دوللار ءبولiندi

اقش يپوتەكا رىنوگىنداعى داعدارىستان كەيiن ەلiمiزدەگi iرi قۇرىلىس نىساندارىنداعى جۇمىس سايابىرلاپ، كوپشiلiگiندە مۇلدە توقتاپ قالعان بولاتىن. سالىنىپ جاتقان قۇرىلىستى قارجىلاندىرۋ قازاقستاندىق بانكتەر ءۇشiن بۇرىنعىداي تيiمدi ينۆەستيتسيا كوزi بولۋدان قالدى. استانا مەن الماتىدا موينىن كوككە سوزعان قۇرىلىس كراندارىنىڭ قيمىلسىز تۇرعانىنا، مiنە، بiرنەشە ايدىڭ ءجۇزi بولدى. مەملەكەتتiك بيلiك ارالاسپايىنشا، بۇل جاعدايدىڭ قانشاعا دەيiن سوزىلاتىندىعى بەلگiسiز ەدi.

ەندi استاناداعى قۇرىلىس نىساندارىنا قايتا «جان بiتپەك».

قۇرىلىس سالاسىنداعى جاعدايدى رەتتەۋدi ەلباسىنىڭ ءوزi پىسىقتادى. وسىدان كەيiن عانا ۇكiمەت رەسپۋبليكانىڭ الەۋمەتتiك-ەكونوميكالىق دامۋى جونiندەگi باعدارلامانى قابىلدادى. باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشiن بيۋدجەتتەن 4 ملرد. دوللار قارجى بولiنبەك. ونىڭ 1 ملرد.-ىنىڭ قالاي، قايدا جۇمسالاتىنى كەشەگi اپتادا شەشiلiپ تە قويدى.

وتكەن اپتادا «قازىنا» مەملەكەتتiك حولدينگi بتا، قازكوممەرتسبانك، «كاسپيسكي» بانكi، اليانسبانك، تەمiربانك، ەۆرازيا جانە تسەسنابانكتەرمەن كەلiسiم-شارت جاساستى. «قازىنادان» بولiنگەن 1 ميلليارد دوللاردىڭ 400 ميلليونى – قۇرىلىس كومپانيالارىنا، 400 ميلليونى – شاعىن جانە ورتا بيزنەس سالاسىنا، 200 ميلليونى – يندۋستريالدى-يننوۆاتسيالىق جوبالاردى قايتا قارجىلانجدىرۋعا باعىتتالىپ وتىر. اتالمىش قارجى بانكتەرگە جىلىنا 11 پايىزبەن ءۇش-جەتi جىل مەرزiمگە بەرiلدi. «قازىنا» حولدينگiنiڭ پرەزديەنتi قايرات كەلiمبەتوۆ اپتا باسىندا قارجى تولىقتاي بانكتەردەگi ەسەپشوتتارعا تۇسەتiنiن ايتتى. ياعني، استاناداعى قۇرىلىستى قارجىلاندىرۋ قايتادان باستالماق.

قۇرىلىسقا قاجەتتi قارجىنىڭ 85 پايىزى «قازىنا» ورنىقتى دامۋ قورىنان» بولiنسە، 5 پايىزى قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ ءوز ەسەبiنەن، ال 10 پايىزى بانك تاراپىنان بەرiلۋi كەرەك. قارجى اۋدارىلعاننان سوڭ، وسى اپتادا ەكiنشi دەڭگەيلi بانكتەر 74 قۇرىلىس كومپانياسىمەن جۇمىس iستەۋگە مۇددەلi ەكەندiگiن راستاپ، مەملەكەتتەن بولiنگەن اقشانى يگەرۋ كەستەسiن ۇسىنادى. بانكتەر وسى باعدارلاماعا ەنگەن قۇرىلىس نىساندارىنىڭ تiزiمiن اقپارات قۇرالدارىندا جاريالاۋعا ۋادە بەرiپ وتىر.

قارىزدى كiمگە بەرۋدi بانكتەر وزدەرi شەشسە دە، مەملەكەتتiك كوميسسيا بiرiنشi كەزەكتە كومەكتi قاجەت ەتەتiن استاناداعى 74 قۇرىلىس نىسانىنىڭ تiزiمiن بەكiتiپ قويىپتى. بۇلاردىڭ دەنi – بiتۋگە جاقىن جانە مۇلiكپەن كەپiلدەندiرiلگەن نىساندار.

«قازىنا» ورنىقتى دامۋ قورىنىڭ» باسقارما توراعاسى قايرات كەلiمبەتوۆ قارجىنىڭ دiتتەگەن ماقساتقا جۇمسالۋىن ءوز جاۋاپكەرشiلiگiنە العانداي بولدى: «مەملەكەتتەن بولiنگەن قارجىنىڭ جۇمسالۋى اشىق تا ايقىن بولادى. جاۋاپكەرشiلiك تولىعىمەن ەكiنشi دەڭگەيلi بانكتەرگە جۇكتەلگەن. ال قۇرىلىس بارىسىن استانا اكiمشiلiگi قاداعالايدى. سونداي-اق، قارجى مينيسترلiگiنiڭ قارجىنى باقىلاۋ قىزمەتتەرi دە بۇل جۇمىستان سىرت قالمايدى. سوندىقتان بيۋدجەتتەن بولiنگەن قارجىنىڭ تيiمسiز جۇمسالۋىنا ەش نەگiز جوق» – دەدi ول.

اتالمىش جوبانىڭ العاشقى قورىتىندىلارى كەلەسi جىلدىڭ اياعىندا شىعارىلماق. ەگەر جوبا ويداعىداي جۇزەگە اسسا، وندا الماتىداعى «ساقالدى قۇرىلىستاردى» قارجىلاندىرۋدى دا ۇكiمەت ءوز قولىنا الادى.

استانادا سالىمشىلار قارجىسىنا باستالعان 227 قۇرىلىس نىسانى قازiرگi ۋاقىتتا داعدارىپ تۇر. ونىڭ 26-ىنىڭ قۇرىلىسى اكiمشiلiكتiڭ ارالاسۋىنسىز بiتپەيتiن سياقتى. بولاشاقتا مۇنداي كەلەڭسiزدiكتەر قايتالانباس ءۇشiن ۇكiمەت سالىمشىلار جونiندەگi زاڭعا قاجەتتi وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگiزدi. «ولار ەندi بۇرىنعىداي اقشانى الىپ، iزiم-قايىم جوعالىپ كەتە المايدى، – دەدi قايرات كەلiمبەتوۆ، – ولاردان ەندi جەكە قارجىسىنىڭ بولۋىن جانە بارلىق ليتسەنزيالىق تالاپتاردى ورىنداۋىن تالاپ ەتەتiن بولامىز».

كەڭەس ۇكiمەتi كەزiنەن مەملەكەتتiك باسقارۋداعى ەكونوميكانىڭ ارتىقشىلىقتارىنا دا، كەمشiلiكتەرiنە دە قانىقپىز. دەسە دە، نارىقتىق ەكونوميكا تۇسىندا دا ساۋاتتى مەملەكەتتiك باسقارۋ ارتىقتىق ەتپەيدi.

گۇلبيعاش وماروۆا

ۇقساس جاڭالىقتار

Back to top button