Әсел Мұсабекова: Нобель сыйлығы иегерімен бірге жұмыс істеу – теңдессіз тәжірибе

Әсел Мұсабекова – Страсбург молекулалық және жасушалық биология институтының жанындағы зертханада жұмыс істеген вирусолог маман. Ол дәл сол зертханада жаңалық ашып, физиология және медицина саласы бойынша 2011 жылы Нобель сыйлығын алған Жюль Хоффманмен бірге жұмыс істеген. Францияда тұрса да былтырдан бері қазақстандық ата-аналарға тегін кеңес беріп, отандық ғалымдарды таныстыру, қазақ тілінде пайдалы ақпарат тарату мақсатында түрлі жоба жүргізіп жүрген Әселге хабарласып, әңгімелескен едік.

black and red kyobi arts cool presentation

– Соңғы бір жылда әлемді дүр­лік­тірген жағдайға байланысты қазір сіз се­кілді вирусолог мамандардың маңызы қат­ты сезілді. Вирусология ғылымына қы­зығушылық қайдан туындады?

– Отбасында төрт ағайындымыз, мұ­ға­лім­нің баласы болған соң, төртеуіміз де са­бақты жақсы оқуға тырыстық. Алайда 8-сы­нып­та биологиядан үш алып қалдым, сөйтіп анам мені қосымша сабаққа қатыстырды. Оған дейін бұл пәнге мүлде қызықпағанмын, бірақ Мария Кирилловна деген мұғалім био­логиямен ғылыми түрде айналысуға бо­ла­ты­нына көзімді жеткізді. Екібастұз қаласында ор­та мектепті бітірген соң, әл-Фараби атын­дағы ҚазҰУ-нің биология факультетіне оқуға түс­тім. Онда бір жыл оқыған соң, «Болашақ» бағ­дарламасы бойынша Йорк университетіне (Англия) қабылданып, генетика мамандығын оқып шықтым. Елге келген соң медицина са­ласында генетик болып жұмыс істегім кел­ді, бірақ төрт ай бойы емханалардың та­бал­дырығын тоздырған мені ешкім жұмысқа ал­май қойды. Бізде әдетте дәрігерлер ме­дициналық білімі жоқ биологтарға мұрнын шүйіре қарайды ғой. Дәл сол уақытта Назарбаев университеті ашылып жатқан болатын, сөйтіп, сол жерге жұмысқа тұрдым. Бұл университетте оқу зертханалардың жос­парын бірінші болып құрып, алғашқы сту­денттерді қарсы алған едік. Тіпті жүгіріп жү­ріп, зерттеуге қажетті құрал-жабдықтарды са­тып алғанымыз есімде. Мұнымен қоса Қа­зақстанға танымал биолог ғалым Әлібек Кен­нің командасында жұмыс істеп, вак­ци­наны зерттеумен айналыстым. Сол кезде ме­ні Париждегі Пастер университетіне ин­тенсивті курсқа жіберді, онда вакцина түр­лері бойынша әлемнің мықты ғалымдарынан дәріс алдым. Бұл курста түйген-білгенім жұ­мы­сыма қатты көмектесті, қазір де көмегі көп тиіп жатыр. Сосын Л.Гумилев атындағы ЕҰУ-де магистратура бөлімінде оқып, онда вак­цина жасау үшін биоинформатиканы қол­дану бойынша жоба қорғадым. Бұл да ма­ған берері көп жоба болды. Сосын от­басымызбен Страсбургке қоныс аударып, онда докторантурада оқыдым. Бұдан бөлек, моле­ку­лалық және жасушалы биология инс­титу­тының жанындағы зертханада төрт жыл жұ­мыс істедім. Мен жұмыс істеген бұл зерт­ха­нада мықты ғалымдар жұмыс істейді. Жал­­пы, адам бойында туа бітті және жүре қа­лыптасатын иммунитет бар. Адамның туа біт­ті иммунитетінің механизмін ашқаны үшін 2011 жылы Нобель сыйлығын алған Жюль Хоффманмен бірге сол зертханада жұ­­мыс істедім. Жуырда ол кісімен сұх­бат­тасып, қазақстандық сайттардың біріне жарияладым.

–Сіз де әріптесіңіз секілді адамның туа бітті иммунитетін зерттеумен ай­на­лыстыңыз ба?

– Мен зертханада көбіне жеміс шы­бы­нын (дрозофила) зерттедім. Жалпы, жеміс шы­быны – генетикалық тұрғыда зерттеу жүр­гізуге ең қолайлы модель. Мұны зер­т­теу­мен айналысқан ғалымдар алты Нобель сый­лығын алған. Біздің туа бітті им­му­ни­тетіміз осы шыбынның иммунитетіне ұқсас келеді. Сондықтан оларға эксперимент жасау оңай. Менің негізгі жұмысым вирус денеге таралған кезде жасушаның механизмін зерт­теу болды. Зерттеу барысында вирусты анық­тай­тын жүзден астам молекуланы таптық. Бел­гілі болғандай, бұл молекулалар шыбында да, адамда да бар екен. Біз оларды зерттеу ар­қылы қандай препараттар әзірлеуге бола­тынын түсіне аламыз. Коронавируспен тек үл­кендер ғана емес, жастар да ауыратынын бі­лесіз. Денсаулығы мықты жастар да ко­ро­навирустан жан тапсырып жатыр. Белгілі болғандай, вирус жұқтыру қаупі созылмалы аурудан бөлек, генетикаға байланысты. Қазір адамның туа бітті иммунитет механизмінің айыр­машылығы, генетикалық ерекшеліктері бар екені дәлелденді. Жалпы, бұл – халық­ара­лық жоба. Бұған Австрия, Германия, Да­ния және Франция зерттеушілері атсалысты. Біз Францияда шыбынның, ал неміс әріп­тес­теріміз адамның, австриялықтар тышқанның жә­не даниялықтар құстың жасушасына тә­жірибе жасап, бірлескен түрде зерттеу жүр­гіздік. Қазір зерттеу нәтижесінің журналға жа­рия­ланғанын күтіп отырмыз.

black and red kyobi arts cool presentation 4
Зертханада жұмыс барысында

– Әлеуметтік желіде медицина ма­мандарымен сұхбат жүргізіп, пайдалы ақ­паратты бөлісіп жүрсіз. Сондай-ақ, жур­налистердің көбісі сарапшы ретінде сіз­ден жиі пікір сұрайды. Оған қоса, ел­де жүргізілген біршама жобаға ат­са­лысып жатқаныңызды байқадық. Бұл қа­жеттілік былтыр басталған панд­е­мия­дан туындады ма, әлде?

– Иә. Оған дейін әлеуметтік желіге аса қы­­­­зықпайтынмын. Үшінші баламды боса­нып, үйде декреттік демалыста жүргенде әлеу­­меттік желілерден Қазақстанда коро­на­вирус, вакцина туралы жалған ақпарат тарап жатқанын байқадым. Сондай-ақ, вакцина, вирус, бактерияның не екенін білмейтін адам­дар бар. Сол себепті оларға көмектескім ке­ліп, осы тақырыпта кеңінен жаза баста­дым. Сосын пандемияның бірінші толқыны басталған кезде елдегі білікті мамандар бі­рігіп, Medsupport жобасын бастадық. Ғы­лы­ми мақалалар көбінесе ағылшын тілінде шығады ғой. Ал біздің дәрігерлерге мұны түсіну қиын. Олар онсыз да күні-түні жансақтау бөлімінде жүрген соң, аударып отыруға қолы тимейді. Оның үстіне деректер күн сайын өзгеріп отыра­ды. Сол себепті біз дәрігерлерге қажетті мә­ліметтерді күн сайын орыс және қазақ ті­ліне аударып отырдық. Мұнымен қоса ба­лаларына вакцина салдыртуға қорқып жүр­ген қазақстандық ата-аналарға кеңес беруді қол­ға алдым. Біздің елде қазір балалардың көбі қызылшамен ауырып жатыр, тіпті қайтыс болғандар да бар. Сол себепті вакцина алудың не екенін біл­мейтін ата-аналарға тегін консультация жүр­гізудемін. Бұдан бөлек, қазақстандық ақ­парат құралымен сайтымен бірлесе «Екпе» жобасын жасап жатырмыз. Онда оқырманды алаңдатқан екпе түрлеріне қатысты барлық сұрақтарды егжей-тегжей қарастырып, нақ­ты жауаптар ұсынамыз. Сосын қазір елде ғы­лымның не екенін білмейтіндердің қатары көбейді. Сол себепті қазақстандық ғалым­дарды жұртшылыққа таныстыру мақсатында Gylymfaces жобасын жүргізуді қолға алдық. Мақсатымыз – ғалымның жаңалықты аспан­нан алмай, өз зерттеуіне сүйеніп ашатынын дәлелдеу, белгілі бір жаңалықты шетелдік ға­лымдар емес, қазақстандық ғалымдар аш­қанын көрсету. Ғалымдардың сұхбатын қа­зақ және орыс тілінде жариялап жүрміз. Бұ­дан бөлек, Factcheck.kz сайтымен де тығыз бай­ланыстамын. Қазақстанда вакцина, вирус­қа қатысты шыққан фейк ақпараттарды тал­дап, ғылыми тұрғыда өз кеңесімді ұсы­на­мын. Осы ретте айта кететін жайт, біздің ха­лық мифке сенуге бейім келеді. Мысалы, WhatsApp арқылы «Бізді қырып жатыр! Бізді әдейі улап жатыр! Шындықты бізден жа­сырып жүр!» деген хабарлама келсе бол­ғаны, байбаламға салып, бүкіл елді дүрліктіреді. Халық ақпарат дереккөзін тексермейді. Мы­салы, жуырда әнші Алтынай Жорабаева Instagram-дағы жеке парақшасында екпенің еш пайдасы жоқ екенін жазып, шу көтерді. Арада екі күн өт­кен соң, бізде мынадай кере­мет бір компания осын­дай өнім шығарады екен, осыны вак­цинаның орнына қолданған дұрыс деп жар салды. Ал оның парақшасына үш мил­лион­нан астам адам жазылған, басым бөлігі – ата-ана­лар. Ең өкініштісі сол, ата-аналар ма­мандардан гөрі, ән айтып, жарнама жасап жүр­ген блогер, әншілердің айтқанына иман­дай сенеді. Маған «Орыстың вакци­на­сын сал­дырмаймын» деп жазатындар да бар. Яғни Ресейде шыққанына бола вак­цина сал­дыр­май­мын деу – білместік қой. Әлеуметтік желіде белсенді түрде қазақ тілінде жазуға осын­дай жайттар себеп болды. Жал­пы, қазақ тілін­де ғылым туралы жазу қиын. Бірақ қиын деп отыра бермей, мұны да дамытуымыз қа­жет. Медицинаға түк қа­тысы жоқ адамдар­дың вакцина туралы жазу­ға қалай дәті бара­тынына таңым бар. Бізде осындайда ақыл-кеңесін айтып, білген-түйге­нін белсенді түр­де айтатын, жазатын ғалым­дар аз.

– Әдетте ғалымдар көпшіліктің на­за­ры­на іліккенді ұнатпайтын секілді. Еш­кім кедергі келтірмейтін тыныш ортада жұмыс істегенді құп көретін олардың ән­­шілер секілді жарияға жар салғысы жоқ шығар?

– Олар көпшіліктің алдында сөйлей білу­ді үйренуі керек. Өздері үйренбесе, оларды еш­кім оқытпайды ғой. Мысалы, докто­ран­турада оқып жүргенде ғылыми комму­ни­ка­ция сабағын оқыдым. Онда профессорлар бізге үнемі бар білгеніңді халыққа айтуға мін­деттісің деп айтатын. Біле білсеңіз, ғы­лыми зерттеу жүргізудің құны қымбат. Жал­пы, ғалымдар өздерінің немен айналысып жат­қанын айтуға міндетті. Өйткені олардың зерт­теуіне бюджет қаражаты жұмсалады, сол се­бепті жобасының өзектілігін айтып, көп­ші­ліктің алдында есеп беруі тиіс. Өкінішке қа­рай, бізде бөлінген қаражатты қалтасына басып жүрген ғалымсымақтар көп. Олардың не­мен айналысып жатқаны да түсініксіз. Бес жыл қатарынан бір жобаны комиссияға ұсы­нып, сол бес жыл бойы ақша алып жүретіндер бар. Дегенмен, өз ісіне берілген ғалымдар да аз емес.

black and red kyobi arts cool presentation 5 3
Нобель сыйлығының лауреаты Жюль Хоффманмен бірге

– Сізді көп басылымда биолог, виру­солог деумен қатар, ғылыми популяри­за­тор деп жазып жүр екен…

– Қарапайым тілмен айтқанда по­пуля­ри­за­тор дегеніміз – ғылыми стильде жазылған мә­ліметті түсінікті тілге аударатын аудар­ма­шы. Ағылшын тілінен қазақшаға аудару бір басқа, ал мұны қалың көпшілікке түсінікті тілде жеткізу мүлде бөлек. Пайдалы бір мақаланы оқып шығып, оны қызықты етіп, суреттер және мысалдар арқылы жеткізуге тырысамын. Бұл бір жағынан ғалымдарға, екінші жағынан балаларға қажет дүние деп ойлаймын. Себебі балалар арасында ғылымға қы­зығу­шылық төмен екені рас. Астанада мектеп­тер­ді аралап, сауалнама жүргізген әріп­тес­терімнің «Өскенде кім боласың?» деген сұра­ғына оқушылар «Әкім боламын», «МАИ қыз­меткері боламын» деп жауап беріпті, ал «Ғалым боламын» дейтіндер жоқ­тың қасы. Ғалым болғысы келетін балалар санын арт­тыру үшін мектепте ғылымды на­сихаттау ке­рек. Бізде биология Кеңес Үкі­меті кезіндегі стан­дарттар бойынша оқытылады, ал 30 жылдың ішінде биологияда елеулі өз­герістер болғаны белгілі.

– Қазақстанда ақпан айынан бастап коронавирусқа қарсы вакциналау жұ­мы­сы жүріп жатыр. Сіздіңше, вакцина салу процесі ойдағыдай жүріп жатыр ма?

– Жалпы, бұл процесс Қазақстанда ғана емес, күллі әлем бойынша өте баяу жүріп жа­тыр. Мысалы, қазір Францияда вакцина алу­ға мүмкіндігім жоқ, себебі мұнда вакцина аз, оның үстіне екпені тек жасы үлкендерге сала­ды. Ал бізде вакцина алу мүмкіндігі көп, бірақ адамдардың алғысы жоқ. Қазақстанда қолданылып жатқан вакцина түрлерін сөз етсем, ғылыми мақалаларда Спутник V вак­цинасының тиімді екені, денсаулыққа зияны жоқ екені жазылған. Сол себепті бұл вак­цинаға оң көзбен қараймын. Ал QazVac тура­лы ештеңе айта алмаймын, осыны сал­ған дұрыс деп те кеңес бере алмаймын. Өйт­кені мұның нәтижесі туралы ғылыми түрде еш дерек әлі шыққан жоқ. Оған қоса, бұл вак­цинаны мерзімінен бұрын жасап шы­ғарды. Вакцинаны ешбір дәлелсіз әзірлей салуға болмайды. Бұл туралы біздің ми­нистрлікке үнемі жазамын, өкінішке қарай, еш нәтиже жоқ. Десек те министрлік өкілдері мұның нәтижесі туралы есеп бар екенін ай­тады, кеше сол есептерін көріп, ішінен анау айтқандай маңызды дерек таба алмадым. Жал­пы, вакцина алу мәселесімен білікті ға­лымдар айналысқанын қалаймын. Қазір біз­де вакцинация саяси мәселеге айналып кет­ті, ал бұл ғылымның мәселесі болуы ке­рек. «Министр мына екпені салды, демек
бұл – қауіпсіз» дегенді жиі естиміз. Олай бол­мау керек, министр салса да, бұл оның қауіп­сіз екенін білдірмейді. Алдымен нәтижесі, салдары қандай екенін толық зерттеп алу керек. Дегенмен министрліктегілердің шама-шарқы жеткенше індеттен сақтанудың тәсілдерін қолданып жатқанын айта кету ке­рек. Бастапқыдағыдай емес, науқасқа қойы­латын талаптар қамтылған клиникалық хаттамасы да жетілдірілген.

black and red kyobi arts cool presentation 2
Зертханада тәжірибе жасау сәті

– Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйы­мының халықтың 70 пайызы вак­цина алса, індет тоқтауы мүмкін деген болжамына сенесіз бе?

– Қазір Қазақстанда вакцина алғандар саны өте аз. Әрине, бізге коллективті им­мунитетті күшейтуді қолға алған дұрыс. Мысалы, Израиль халқының 70 пайызы вак­цина алды, нәтижесінде ешкімнен коро­навирус анықталмаған, ешкім маска тақ­пайды. Қазір вакцина теңсіздігі дегеннің не екенін ұғып жатырмыз. Мысалы Канада үкіметі тұрғындар санынан бес есе көп вак­цина дозасын резервке қойған, ал Үндістанда керісінше вакцина жетіспеушілігінен жағдай ушығып жатыр. Бізде де вакцина жетіспейді. Жалпы, бізге бұл процесті жылдамдату керек.

– Сөз арасында «Елге біз секілді ма­ман­дар қажет емес» деп қалдыңыз. Неге олай ойлайсыз?

– Елде мамандық бойынша жұмыс істеуге мұр­ша жоқ. Күн энергетикасын зерттеумен айналысатын күйеуім Қазақстанға жұмысқа құ­жаттарын тапсырған. Бірақ, жұмыс та­былмады. Сондықтан оған әзірше осы жерде жұмыс істеген дұрыс. Дейтұрғанмен шетте жүрсек те, біздің де елдің дамуына үлес қос­қы­мыз келеді ғой. Ел ішінде жүріп істеуге мүмкіндік болмаса да, мұны онлайн істей ала­тыныма көз жеткіздім. Қазір ата-аналарға консультация беру, қазақстандық ғалым­дарды таныстыру арқылы елге көп көмегім тиіп жатыр деп айта аламын.

black and red kyobi arts cool presentation 6 2
Нобель сыйлығының лауреаты Жюль Хоффманмен бірге

– Қазір вакцина туралы екіұдай пі­кір­де жүрген оқырманға не айтасыз?

– Өткенде Алматыда бір уақытта жан сақ­тау бөлімінде төрт мың адам жатыр деген жаңалықты оқыдым. Күн сайын маған «Мы­на дәріні ішуге бола ма?», «Әкем ауруханада жатыр, қандай ем алса болады?», «Анам ауы­рып қалды, не істесем болады?» деген сұрақ­тар толассыз келеді. Вирустың қарқыны күшеймесе, бәсеңдеген жоқ. Бұл жағдайды ушықтырып алған үндістандықтар тіпті қай­тыс болғандарды жерлеуге уақыт таппай, барлығын бір жерге үйіп, өртеп жатыр. Қазір сая­хаттаудың, тойлаудың уақыты емес. Со­сын айналаңыздағы вакцина салуға тыйым салынған адамдарды да ойласаңыздар екен деймін. Вакцина деген өзімізді ғана қорғау емес, өзгені де қорғау ғой. Коро­навирус адамның миына әсер етеді, бұл адамның денесінде ұзақ сақталады. Коронавирусқа шалдыққан адамның денсаулығы жақсарса да, ол постковидтік синдромға тап болып, ештеңеге зауқы соқпай, күйзеліп, күні бойы ұйықтағысы келіп жүреді. Ғалымдар жазы­лып шыққандардың үштен бір бөлігі бір жыл бойы осындай жағдайда жүретінін дәлелдеді. Тіпті, коронавируспен ауырып шыққан хи­рургтер ота жасап жатып, орта жолдан тоқ­татуға мәжбүр болған, себебі олардың есінде ештеңе қалмаған. Бұл вируспен ойнауға бол­майды. Ауырғаннан кейін алты айдан соң, вакцина алу қажет. Антиденеге ана­лиз тапсырудың қажеті жоқ, бұл еш әсер ет­пейді. Мүмкіндігінше, вакцина алуға ты­рысыңыз­дар. Сосын көпшіліктің айтқанына сенбей, ал­ды­мен мықты маманмен ақыл­да­сып алыңыз­дар.

Сұхбаттасқан Әлия ТІЛЕУЖАНҚЫЗЫ
Фото авторы: Олег Битнер

Редакция таңдауы

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі жаттықтырушы. Өз ұлтын шексіз сүйген оғлан атажұртқа келіп, Қазақстандағы таэквондо (WTF) федерациясының...

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде білдірген алғашқы пікір одан бетер жаныңа ыстық. Қара ормандай қаптаған оқырман түгіл,...

Тағзым мен тағылым ордасы

Еліміздегі техникалық жабдықтамасы озық музей­лер­дің бірі – Әскери-тарихи музейі. Ондағы экс­по­зициялар келген туристерді таң-тамаша қалдырады. Өйткені мұнда түрлі дәуірлердің тарихынан сыр шертетін әс­кери жәдігерлер...

«Аңсаған сәби»: квотаны неге мамандар емес, тендерлік комиссия бөледі?

Осыдан 43 жыл бұрын 1978 жылғы 25 шілдеде Ұлыбританияда ең алғашқы «құтыдағы» эко-бала Луиза Браун дүниеге келді. Бұл ғылыми жаңалық сәби сүюді аңсаған миллиондаған...
00001 0

Елбасы Түркістан туралы: Біз тіпті армандамаған ауқымды істі жүзеге асырдық!

Тұңғыш Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың баспасөз хатшысы Айдос Үкібай Түркістан қаласын өркендетудегі Елбасының...
black and red kyobi arts cool presentation 14

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі...
Бельгер

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде...

Жаңалықтар

«Америка үшін ұлы күн». Байден көпшілік алдында маскасын шешті

АҚШ президенті Джо Байден маскасын шешіп, бүгінгі күнді Америка үшін ұлы күн деп жариялады, - деп хабарлайды Tengrinews.kz Reuters-ке сілтеме жасай отырып. АҚШ ауруларды бақылау...

Еліміздің кей аймақтарында 39 градус ыстық болады

Еліміздің 3 өңірінде ауа райына байланысты ескерту жарияланды, деп хабарлайды ҚазАқпарат "Қазгидромет" РМК-ға сілтеме жасай отырып. 15 мамырда Солтүстік Қазақстан облысының кей жерлерінде найзағай күтіледі....

Нұр-Сұлтан мен Алматыда құжат жеткізу қызметі іске қосылды

"Азаматтарға арналған үкімет" Алматы мен Нұр-Сұлтанда дайын құжаттарды үйге жеткізу қызметін іске қосты, деп хабарлайды holanews.kz ұйымның баспасөз қызметіне сілтеме жасап. Сервисте 144 қызмет бар,...

Зейнетақының орташа мөлшері 100 мың теңге болды

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі жыл басынан бері базалық зейнетақыны төлеуге 274,2 млрд теңге бөлінгенін хабарлады. 2021 жылғы 1 мамырдағы жағдай бойынша елдегі зейнеткерлердің...

Еліміздегі «еститін» министрліктердің рейтингі жарияланды

Ұлттық экономика министрлігі, Энергетика министрлігі және Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі "халық үніне құлақ асатын мемлекет" қағидатын ұстанатын министрліктердің рейтингісінде көш бастады, деп хабарлайды...

ҰБТ-да 137 балл жинаған түлек мұғалім болуды армандайтынын айтты

"Ұлттық бірыңғай тестілеу – әрбір түлектің өміріндегі маңызды қадам. Дегенмен, негізгі мақсат – ҰБТ-ны жақсы тапсыру ғана емес, бастысы – өмірде өз орныңды тауып,...

«Бақытты келіншек» кітабы жарық көрді

Бүгін Нұр-Сұлтан қаласында журналист, телепродюсер, PhD докторы, көпбалалы ана Алма Сайлауқызының «Бақытты келіншек» кітабының тұсаукесері болып өтті. Деректі-мотивация жанрында жазылған бұл бірегей туындының тұсаукесері...

«Басын аялдамаға ұрған». Алматы облысында жасөспірім қызды аяусыз ұрып-соққан әйелдер іздестіріліп жатыр

13 мамыр күні кешқұрым Алматы маңында 16 жастағы қызды екі ересек әйел ұрып-соққан, - деп хабарлайды tengrinews.kz. Оқиға сағат 18:35 шамасында Боралдай кентінде Космонавттар көшесіндегі...

Грузияда қаза тапқан Әсел Айтпаевамен қоштасуға бүкіл ауыл жиналды

Грузия астанасында қайтыс болған 26 жастағы Әсел Айтпаеваның денесі жер қойнына берілді.  Оны ақтық сапарға шығарып салуға бүкіл ауыл тұрғындары келді, деп хабарлайды КТК. Басқа...

Мәдениет министрі Ақтоты Райымқұлова отставкаға кетуі мүмкін екенін мәлімдеді

Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова орынбасары Сәкен Мұсайбековтің кінәсі дәлелденсе, отставкаға кету туралы өтініш беретінін айтты. Бұл туралы ол 14 мамырда өткен баспасөз...

60 млн теңге пара алған Антикор қызметкері 12 жылға сотталды

Антикор қызметкері 12 жылға сотталды. Сондай-ақ, ол өмір бойы мемлекеттік қызметте жұмыс істеу құқығынан айырылды, деп хабарлайды ҚазАқпарат Ақтөбе облыстық сотының баспасөз қызметіне сілтеме...

Үндістан Қазақстанның гуманитарлық көмегін алды

Қазақстан Үндістанға гуманитарлық көмек ретінде жеке қорғаныс құралдары мен өкпені жасанды желдету аппараттарын жіберді. Бұл туралы СІМ баспасөз қызметі хабарлады. Жүк рейсі Делиге 14 мамырда...

Пабло Пикассоның суреті Нью-Йорктегі аукционда 103 миллион долларға сатылды

Пабло Пикассоның суреті Нью-Йорктегі аукционда 103 миллион долларға сатылды, деп хабарлайды echo.msk.ru. Аукционды "Кристи" аукцион үйі өткізді. Сауда-саттық басталар алдында сарапшылар "Терезе алдында отырған әйел"...

Маусым айынан бастап Алакөлге қосымша пойыздар қатынайды

Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі Алакөл бағытында қосымша жазғы пойыздар іске қосылатынын мәлімдеді. 17 маусымнан бастап №457/458 «Семей-Достық» пойызы күнара қатынайды. Семей станциясынан – тақ күндері,...

Токио Олимпиадасына 53 лицензия жеңіп алдық – министр

Токиода өтуі тиіс жазғы Олимпиада ойындарында еліміздің спортшылары спорттың 30 түрі бойынша ел намысын қорғайды. Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова бүгінге дейін 53 лицензия жеңіп...

Алматыда көлікпен жарысқан жастарға 1,6 млн теңге айыппұл салынды

Алматыда түнде жарыс ұйымдастырған жүргізушілерге 1,6 млн теңге айыппұл салынды. Алматы қалалық полиция департаментінің басшысы Қанат Таймерденовтың айтуынша, мұндай жарыстарды көбіне жастар ұйымдастырады. «Жастар қауіп төндіріп,...

Коронавирус: ғалымдар мұрынға себетін вакцина қашан тіркелетінін айтты

Ресейдің Гамалея орталығының ғалымдары әзірлеген коронавирусқа қарсы мұрынға себілетін вакцина 2021 жылдың соңында – 2022 жылдың басында клиникалық зерттеуге шығарылады. Орталық директоры Александр Гинцбург препарат...

«Ректорлар тізімі»: министр докторантураға түсу мәселесі туралы айтты

Білім және ғылым министрі Асхат Аймағамбетов биыл докторантураға түсу емтихандары Ұлттық бірыңғай тестілеу пунктерінде өтетінін айтты. «Биыл докторантураға түсу емтихандары да ҰБТ-ға қойылған талаптар негізінде...

NASA диаметрі 200 метр астероидтың жерге жақындағанын ескертті

АҚШ-тың Аэронавтика және ғарыш кеңістігін зерттеу жөніндегі Ұлттық басқармасы (NASA) диаметрі 88-ден 200 м-ге дейінгі астероидтың жерге жақындағанын ескертті, деп хабаррлайды ТАСС агенттігі. NASA-ның жерге...

Өткен тәулікте коронавирус жұқтырғандар саны 2,5 мыңнан асты

Қазақстанда өткен тәулікте 2549 адамның коронавирус жұқтырғаны расталды. Аймақтар бойынша: Нұр-Сұлтан қаласы - 452, Алматы қаласы - 557, Шымкент қаласы - 125, Ақмола облысы -...

14 мамыр: маңызды оқиғалар күнтізбесі

1869 жылы 14 мамырда Ақтөбе қаласының іргетасы қаланды. 1869 жылдың 28 мамырында (ескіше қазақ күнтізбесі) басталған. Бұл күні «Ақтөбе» деп аталған әскери бекінісінің негізі...

Анасымен ұрсысып қалған: Таразда мектеп оқушысы үйінен қашып кетті

Жамбыл облыстық полиция департаментінің мәліметінше, қыздың жоғалғанын полицияға анасы хабарлаған. Жасөспірім отбасындағы жанжалдан кейін үйден шығып кеткен, содан қайтып оралмаған. «Кәмелет жасына толмаған қызды Жамбыл...

БҚО-да киіктер неден қырылуы мүмкін – министрлік пікір білдірді

ҚР Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігінің Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитеті Батыс Қазақстан облысында киіктердің жаппай қырылуының болжамды себебін атады. 2021 жылдың...

Сот шешімі: Атырауда анасына қол көтерген азамат қамалды

Атырауда анасын ұрған ер адам 10 күнге қамалды. Облыстық полиция департаментiнің мәліметінше, 46 жастағы ер адам ішімдікке «тойып» алып, анасы қол көтерген. «Егде жастағы әйелден «102»...

Бүгін еліміздің басым бөлігінде ауа райы жауын-шашынсыз болады

«Қазгидромет» РМК 14-мамырға арналған ауа райы болжамын ұсынды. Бүгін солтүстік-батыс антициклоны әсерінен еліміздің басым бөлігінде күн жауын-шашынсыз болады. Тек республиканың солтүстік, шығыс және оңтүстік-шығысында атмосфералық фронталды бөліктердің...

Үш жүз жетпістен аса ақбөкен неден қырылды?..

«Батыс Қазақстан облысы Жәнібек ауданында өліп жатқан 372 ақбөкен табылды. Алдын ала болжам бойынша оларды жасын соғып өлтірген», − деп жазады azh.kz сайты. − Біздің...

Шығынға батқан қазақстандық әуе компанияларында қысқарту жүре ме?..

Биыл Қазақстанда авиация саласының шығыны 47,7 млрд долларға жетуі мүмкін. Еліміздегі әуе компаниялардың қаржылық көрсеткіштері осындай болжам жасауға мүмкіндік беріп отыр. Өткен жылы басталған пандемиядан...

Тағы біреу қазақ еліне аузына келгенін айтты және… кешірім сұрады!

Кейінгі кезде өзге ұлт өкілдерінің арасында қазаққа, Қазақстанға тіл тигізген бейнежазбасын әлеуметтік желіге таратып, кейін өкінетінін айтып кешіріп сұрап -  қайта бейнеүндеу жасай салуы...

Елбасы Түркістан туралы: Біз тіпті армандамаған ауқымды істі жүзеге асырдық!

Тұңғыш Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың баспасөз хатшысы Айдос Үкібай Түркістан қаласын өркендетудегі Елбасының еңбегі туралы жазды. Елбасының Түркістанға сапарының бағдарламасы өте мазмұнды болды. Үш жарым...

Қазақстандықтардың банктерден алған кредиттері тағы кешіріле ме?

Бұрын мемлекет бір реттік акция жүргізіп, әрбір қарыз алушының 300 мың теңге мөлшеріндегі борышын өтеуге қаржы бөлген-ді. «Дәндеген қарсақ құлағымен ін қазады» демекші, содан...

Телеграм мессенджерінің иесі Қазанда болған қайғылы оқиға жайында ойын айтты

Осы аптада Қазан қаласы Файзи көшесіндегі № 175 гимназияда қарумен келген 19 жастағы жігіт 8 сынып оқушыларына оқ жаудырып, соның салдарынан сегіз оқушы мен...

Депутат: Ұлттық Қордан қаражат алу – болашақ ұрпақтың несібесін жеумен тең

Депутат Азат Сембинов Парламент Мәжілісінің жалпы отырысында Премьер-Министрдің орынбасары Әлихан Смаиловқа депутаттық сауал жолдап, Ұлттық қордағы қаражат мәселесін көтерді, - деп хабарлайды kazgazeta.kz. Депутаттың айтуынша,...

Риддердегі өртті сөндірген құтқарушы: Киіміміз өртеніп, каскамыз балқыса да, тоқтамадық

Риддердегі алапат өртті ауыздықтағандардың бірі – №14 өрт сөндіру бөлімшесі бастығының орынбасары Ұлан Нұрмұхамбет. Азаматтық қорғаныс аға лейтенантымен ҚазАқпарат тілшісі сұхбаттасып, тілсіз жаумен қалай...

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Ауғанстан Президенті Ашраф Ғанимен телефон арқылы сөйлесті

Ауған тарапының бастамасымен телефон арқылы сөйлескен Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ашраф Ғани бір-бірін қасиетті Ораза айт мерекесімен құттықтады. Мемлекет басшысы достас ауған халқына бейбітшілік пен...

Қызғалдақ жұлған Шымкент тұрғынының айыппұлы азайтылды

Қызыл кітапқа енген сирек кездесетін қызғалдақты жұлған шымкент тұрғынына 9 миллион теңге айыппұл салынуы мүмкін деген ақпарат тараған болатын. Tengrinews.kz тілшісі іс немен аяқталғанын...

СҚО-да ер адам ауылдасының үйін өртеп жіберген

СҚО-да мас ер адам ауылдасының үйін өртеп жіберді, деп хабарлайды dknews.kz. 10 мамырға қараған түні М.Жұмабаев ауданында өрт шығып, Қарақоға ауылындағы тұрғын үйлердің бірі жанып...

Қазанда атыс ұйымдастырған Ильназ Галявиевтің денсаулығында кінәрат болған

Қазан мектептерінің бірінде атыс ұйымдастырған студентке өткен жылы мидың атрофиясы диагнозы қойылған. Бұл дерт дауасыз саналады, уақыт өте келе мидың жасушалары өліп, нейрондардың байланысы бұзылады. Медицина...

Неслихан ӨЗТҮРІК: Мұстафа Өзтүріктің қызы болу – зор жауапкершілік

Мұстафа Өзтүрік есімін білмейтін қазақ жоқ. Таэквондодан қара белбеу иегері. Халықаралық дәрежедегі жаттықтырушы. Өз ұлтын шексіз сүйген оғлан атажұртқа келіп, Қазақстандағы таэквондо (WTF) федерациясының...

Ashyq: Шетелден кімдер ПТР-тестсіз келе алады?

Ashyq қосымшасы бойынша жасыл түс статусы бар азаматтар шетелден келген жағдайда да ПТР-тест тапсырмауына болады, деп хабарлады ҚазАқпарат. Бұл туралы Санитарлық-эпидемиологиялық бақылау комитеті көліктегі...

Әуеде екі ұшақ соқтығысты

АҚШ-та екі шағын ұшақ қонар алдында соқтығысқан. Бірақ, екі әуе кемесі де сәтті қонып, қайғылы оқиға болған жоқ, - деп хабарлайды newdaynews.ru. АҚШ-тың көлік қауіпсіздігі...

Нұр-Сұлтан тұрғындары «Өз ағашыңды отырғыз» челленджін бастады

1 ағаш 1 жылда ауаны 27 кг ластанудан тазарта алады. «Бірге Таза Қазақстан» экологиялық айлығы аясында елорда тұрғындары тазалық пен денсаулыққа қамқорлық жасай отырып,...

Жылдың ең табысты спортшысы анықталды

Forbes журналы жылдың ең табысты спортшыларының рейтингін жариялады, деп хабарлады 24.kz  Prosports.kz сайтына сілтеме жасап. Тізімде UFC файтері Конор Макгрегор көш бастап тұр. Ирландиялық...

Жүкті әйелдер жәрдемақыны үйден шықпай рәсімдей алады

ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Электрондық еңбек биржасы (бұдан әрі – ЭЕБ) порталында жүктілікке және босануға байланысты табысынан айырылған жағдайда төленетін әлеуметтік...

Оралда шашын боятуға барған әйел жансақтау бөліміне түсті

Орал қаласының тұрғыны салонда шашын боятамын деп жансақтау бөлімінен бір-ақ шықты. Әйелдің айтуынша, салон қызметкерлері алдын ала тексеріс жасамай, шашын бояған. «Уральская неделя» басылымының жазуынша, Зульфия...

Денесін күйік шалып, көз жұмды: әкесі 3 жасар қызын қайнаған суда отыруға мәжбүрлеген

Ливияның Адждабия қаласында үш жасар қызды әкесі бір сағаттан астам уақыт қайнаған суға отыруға мәжбүрлеген. Oл осылайша баланың диареясын емдегісі келіпті. Kznews.kz сайтының жазуынша, алдымен әкесі...

Орталық Азия елдері су жинау лимитін бекітті

Орталық Азия елдері су жинау лимиттерін және Нарын-Сырдария су қоймаларының вегетациялық кезеңге арналған жұмыс режимін бекітті. Мемлекет аралық су шаруашылығы үйлестіру комиссиясының 80-отырысы бейнеконференция форматында...

Қуатты қаламгер

«Көңіл аудар даналардың сөзіне, адал жанды өнеге тұт өзіңе» деп Жүсіп Баласағұн айтқандай, бүкіл өмірі үлгі бол­ған жақсының жақсы ісін айту, оны өмірге өнеге...

Бельгердің бағасы

Үмітіңді үкілеген тұңғыш кітабыңның қуанышы жүрегіңді қалай жылытса, ол туралы баспасөз бетінде білдірген алғашқы пікір одан бетер жаныңа ыстық. Қара ормандай қаптаған оқырман түгіл,...

Еліміздің 6 өңірі «қызыл» аймақта тұр

13 мамырдағы Қазақстан өңірлеріндегі эпидемиологиялық ахуалды бағалау матрицасы жарияланды. «Қызыл» аймақта: Нұр-Сұлтан мен Алматы қаласы, Ақмола, Батыс Қазақстан, Қарағанды, Павлодар облыстары. «Сары» аймақта: Шымкент қаласы, Алматы,...

Тағзым мен тағылым ордасы

Еліміздегі техникалық жабдықтамасы озық музей­лер­дің бірі – Әскери-тарихи музейі. Ондағы экс­по­зициялар келген туристерді таң-тамаша қалдырады. Өйткені мұнда түрлі дәуірлердің тарихынан сыр шертетін әс­кери жәдігерлер...

«Аңсаған сәби»: квотаны неге мамандар емес, тендерлік комиссия бөледі?

Осыдан 43 жыл бұрын 1978 жылғы 25 шілдеде Ұлыбританияда ең алғашқы «құтыдағы» эко-бала Луиза Браун дүниеге келді. Бұл ғылыми жаңалық сәби сүюді аңсаған миллиондаған...

Тұғыры берік Түркістан идеясы

Түркістан деген бір сөздің бойында мыңдаған жыл мен миллиондаған халықтың тарихы тұр. Ол − бір кезде тұтас Еуразия құрлығына әмірін жүргізген империялар мен бүгінгі...

Фракция – партияның сенімді тірегі

Парламент Мәжілісі мен барлық деңгейдегі мәслихаттар сайлауы­нан соң жоғары заң шығарушы және жергілікті уәкілетті органдарда «Nur Otan» партиясының жаңа депутаттық фрак­циясы қалыптасты. Бас партияның...

Тәуелсіздік күнтізбесі

1992 жылғы 13 мамырда Қазақстан мен Финлян­дия Республикасы арасын­дағы дип­ло­матиялық қарым-қаты­настарды бекіту туралы келісім жасалды. 1992 жылғы 14 мамырда Қазақстан Республикасы Пре­зиденті Н.Назарбаевтың Жарлығымен Ұлттық...

Білімнің бәсі биік болмаса…

Отыз жыл ішінде еліміздегі орта білім беру жүйесінде біраз реформа болды. Әсіресе соңғы 5 жылда білім саласына айтарлықтай көп өзгеріс енді. Атқарылған жұ­мыстар еленіп...

Бүгін Түркіменстаннан қандастардың екінші керуені көшіп келеді

2021 жылғы 13 мамырда Түркіменстан Республикасынан 256 қандасымыз «Түрікмендемиреллары» мемлекеттік агенттігі арқылы «Түрікменбашы-Болашақ-Жаңаөзен» бағыты бойынша Қазақстанға көшіп келеді. Бұл Түркіменстан жерінен атажұртқа ат басын бұрған көштің...

Сұрапыл кезеңде шыныққан әдебиет

Кеңестік кезеңде өзге гуманитарлық салалар сияқты көркем әдебиет те қатты саясиланған еді. Яғни, Кеңес үкіметінің саяси шешімдерінің бәрі әде­биетте көрініс тауып қана қоймай, насихатталып...

Ізгілікке үндейтін мейрам

Ораза айт – жүрекке қуаныш пен мейірім сыйлайтын, адамзат баласын ізгілікке, достық пен бауырластыққа, қанағат пен қайырымдылыққа үндейтін мейрам. Айт сөзі – мерекелеу, хал сұрасу,...

Ата-анасы қасында болмаған: Ақтөбеде 5-6 жасар екі бала суға батып кетті

Ақтөбе облыстық төтенше жағдайдар департаментінің кезекші бөліміне хабарлама 12 мамыр күні сағат 22:29-да түсті. Хабар берген адам 5 және 6 жасар екі баланың Ақтөбе...

Талайғы Түркістан. Елбасы көне шаһардағы жаңа нысандармен танысты

Түркістан – қашан да күллі түркі жұр­­тының алтын бесігі. Көне шаһар облыс орталығын ай­нал­ғалы көп өзгерді. Тарихи қаланы көр­мек­ке жан-жақтан ағылған­дар­дың қара­сы қалың. Елбасы Нұрсұлтан...

Мемлекет басшысы жер қатынастарына қатысты заңға қол қойды

Мемлекет басшысы «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне жер қатынастары мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасының Заңына қол қойды, – деп хабарлады...

Бүгін еліміздің басым бөлігінде ауа райы құбылмалы болады

13 мамырда Қазақстанның батыс, шығыс және солтүстік-шығыс бөліктерінде құбылмалы ауа райы сақталады: жаңбыр жауып, найзағай болады, – деп хабарлады «Қазгидромет» РМК. Республиканың қалған аймақтары...

13 мамыр: еліміздің тарихындағы маңызды оқиғалар күнтізбесі

1930 жылы 13 мамырда СССР ХКК қаулысымен ҚарЛаг құрылды. Ол үшін Қарқаралы округінің аумағында 110 мың гектар жер берілді. Қарағанды лагері басқармасы Қарағандыдан 47...

Президент халықты Ораза айт мерекесімен құттықтады

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев қазақстандықтарды Ораза айт мерекесімен құттықтады, – деп хабарлады Ақорданың баспасөз қызметі. «Ардақты ағайын! Баршаңызды Ораза айт мерекесімен шын жүректен құттықтаймын! Рухани тазару мен...

Нұрсұлтан Назарбаев: Ораза айт барша қазақстандықтарды біріктіретін мереке

Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың Ораза айт мерекесімен құттықтады, – деп хабарлады elbasy.kz. «Құрметті отандастар! Сіздерді Ораза айт мейрамымен шын жүректен құттықтаймын! Ұлық мереке...

Мемлекет басшысы Жапонияның Премьер-Министрімен телефон арқылы сөйлесті

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Жапонияның Премьер-Министрі Ёшихидэ Сугамен телефон арқылы сөйлесті, – деп хабарлайды Ақорда. Екі ел басшыларының бірінші рет сөйлесіп отырғанын ескеріп, Қасым-Жомарт Тоқаев...

Зейнетақы жинағын мерзімінен бұрын алуға қатысты жаңа ережелер

Қазақстандықтар тұрғын үй сатып алу үшін берген несие ақшасын жұмыс берушіге қайтару үшін зейнетақы төлемдерін пайдалана алады деп хабарлайды stan.kz сайты. Сатып алынған мүлік несие...

Қазақстан коронавируспен күреске 71 млрд теңге жұмсады

Қазақстан биыл коронавируспен күреске 71 млрд теңгеден астам қаржы бөлінген. Оның көбі медицина қызметкерлеріне үстемақы төлеуге, медициналық көмек пен аурудың таралуын болдырмау шараларына жұмсалған...

Сұйытылған мұнай газы электронды сауда арқылы сатылады

2022 жылғы 1 қаңтардан бастап сұйытылған мұнай газы электронды сауда алаңдары арқылы сатылады. ҚР Энергетика министрлігі 2019 жылғы 1 қаңтардан бастап тауарлық газдың шекті көтерме...

Қытайдың халық саны 1,41 млрд болды

ҚХР Мемлекеттік статистикалық басқармасы бүгін Қытай тұрғындарының саны 1,41178 млрд адамға жеткенін мәлімдеді деп хабарлайды Қазақпарат. «Құрлықтық Қытайда халық саны 1,41178 млрд адамға жетіп, 2020...

Марат Сұлтанғазиев Қаржы вице-министрі болып тағайындалды

ҚР Үкіметінің қаулысымен Марат Елеусізұлы Сұлтанғазиев Қазақстан Республикасының қаржы вице-министрі қызметіне тағайындалды. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрінің баспасөз қызметі хабарлайды. Марат Сұлтанғазиев 1976 жылы Алматы...

Қаржы вице-министрі қызметінен босатылды

ҚР Үкіметінің қаулысымен Қанат Ескендірұлы Баеділов басқа жұмысқа ауысуына байланысты қаржы вице-министрі қызметінен босатылды. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрінің баспасөз қызметі хабарлайды. Қанат Баеділов 1967...

Мемлекеттік кірістер комитетіне жаңа басшы тағайындалды

ҚР Премьер-Министрдің баспасөз қызметінің хабарлауынша, Қаржы министрінің бұйрығымен Әли Сапарғалиұлы Алтынбаев ҚР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетінің төрағасы қызметіне тағайындалды. Әли Алтынбаев 1979 жылы...

Қарағандыда терезеден құлап кеткен мем.қызметкердің өлім себебі анықталды

Қарағандыда қалалық әкімдік ғимаратының терезесінен құлап кеткен 37 жастағы қызметкердің өлім себебі анықталды. Жазатайым оқиғаны тергеп-тексерумен Қарағанды облысының Еңбек инспекциясы жөніндегі басқармасы құрған арнайы комиссия...

Түркістан депутаттары 300-ден астам отбасыға азық-түлік үлестірді

Қасиетті Рамазан айында Түркістан облысы,  Сарыағаш ауданында игі іс атқарылды.  «30 ізгі іс» акциясы аясында Түркістан облыстық мәслихатының депутаты, «Nur Otan» партиясының мүшесі Жомарт...

Көкшетауда із-түзсіз жоғалып кеткен мұғалім іздестірілуде

Көкшетау қалалық ПБ кезекшілік бөліміне СҚО ауылдарының бірінің 53 жастағы тұрғыны хабарласып, 1989 жылы туған ұлы Бақтияр Талғатұлы Теміржановтың хабарсыз кеткеннін айтқан. Өтініш иесінің...

Bek Air ұшағының апаты: Жерді заңсыз сатқандар сотталды

Алматы облысының Талғар аудандық соты бұрынғы шенеуніктер мен риэлторға Bek Air ұшағы апат болған Алматы әуежайының жанынан жерді заңсыз бөліп беру ісі бойынша үкім...

2026 жылдан бастап Байқоңырдан «Протон» зымыран-тасығышы ұшырылмайды

Цифрлық даму, инновациялар жəне аэроғарыш өнеркəсібі министрі Бағдат Мусин «Протон» зымыран-тасығышы ұшыру қай жылы толықтай тоқтайтынын айтты. Ресей тарапы «Байқоңыр» айлағынан «Протонды» ұшыруды қысқартып жатыр. «Жалпы,...

Түркістан облысында 5,5 мың бүлдіршін балабақша кезегін күтуде

Мәжіліс депутаты Қайнар Абасовтың төрағалығымен өткен кездесуде білім беру саласындағы кәсіпкерлер мектепке дейінгі білім беру ұйымдарында нормативке сай төлем жүргізуге қаржы жетпейтінін айтып, мәселесін...

Бүгін – Халықаралық медбикелер күні

Медициналық мекемелердегі жұмыстың 80 пайыздан астамы медбикелердің мойнында. «Олар 24 сағат бойы пациенттерге қамқорлық жасайды – инфузия қояды, таңғышты ауыстырады, қысымды өлшейді, температурасы мен...

Депутат еңбек құқығы жөніндегі институт құруды ұсынды

Мәжілістің жалпы отырысында депутат Ерлан Смайлов жаңа саяси институт – еңбек құқықтары жөніндегі уәкіл институтын құруды ұсынды. «Жалдамалы жұмысшылар, еңбек адамдары – халықтың ең көп...

Грузияда қаза тапқан Әсел Айтпаеваның денесі елге жеткізілді

Грузияда қаза тапқан 26 жастағы Әсел Айтпаеваның денесі бүгін Қазақстанға жеткізілді, деп хабарлайды 24.kz. Марқұмды туыстары елорда маңындағы Қабанбай батыр ауылында жерлемек. Жас қыздың денесін...

Шымкентте қой бағып жүрген шопан граната тауып алды

Шымкент қаласында табылған гранатаға ұқсас жарылғышты полиция қызметкерлері залалсыздандырды, – деп хабарлады Polisia.kz. 11 мамыр күні жергілікті тұрғын қала аумағындағы ауылдардың бірінде қой бағып жүрген...

Екі айлық сәбидің өліміне қатысты тергеу ісі басталды

Солтүстік Қазақстан облысы Бәйтерек ауылында екі айлық сәбидің өлімі тіркелді. СҚО полиция департаментінің мәліметінше, оқыс оқиға 7 мамыр күні болған. Қызылжар аудандық полиция бөліміне таңғы...

Биыл ел бойынша 9 822 оқушы «Алтын белгіге» үміткер

Енді «Алтын белгі» төсбелгісіне үміткерлердің емтихан жұмыстарын білім басқармалары жанындағы комиссиялар қарайтын болады. Мектептер бұрынғыдай оқу озаттарының тізімін өздері жасай алмайды, деп хабарлайды БҒМ...

Енді күнбағыс майы мен жұмыртқаның бағасы белгіленген шекті бағадан аспайды

Ішкі нарықта әлемдік баға өсімінің әсерін азайту мақсатында ішкі нарықты отандық тауарлармен толықтыру жұмысы жүріп жатыр. Бұл туралы Үкімет отырысында ҚР Сауда және интеграция...

«Елжан Біртановты айыптауға қарсымын!». Әнші Қарақат Әбілдина үндеу жасады

Әнші Қарақат Әбілдина бұрынғы денсаулық министрі Елжан Біртановты жақтап, Instagram-дағы парақшасына көлемді жазба қалдырды, деп жазады Paryz.kz. Әнші Біртановқа жала жабылып отырғанына сенімді. "Жау алыстан келмейді" деген сөз...

1919 жылы Америкада хит болған: АҚШ мұрағатынан «Turkestan» атты ән табылды

1919 жылдары Америкада хит болған Turkestan әнінің пластинкасы АҚШ Конгресс кітапханасының архивінен табылды, - деп хабарлайды ҚазАқпарат. Бұл туралы ақпарат Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың Instagram парақшасында...

ҚМДБ Айт намазына қатысты мәлімдеме жасады

ҚМДБ Ораза айт намазына қатысты мәлімдеме жасады. Сіздерге еліміз бойынша мешіттердің аулаларында Ораза айт намазы оқылатынын (Жергілікті бас санитар дәрігердің қаулысы бойынша рұқсат етілген) қуанышпен...

Өткен тәулікте 1 811 адамнан коронавирус анықталды

Елімізде өткен тәулікте 1 811 адамнан коронавирус анықталды. Аймақтар бойынша: Нұр-Сұлтан қаласы - 310, Алматы қаласы - 391, Шымкент қаласы - 69, Ақмола облысы - 92,...

Қазандағы атыс: Жантүршігерлік дерек жарияланды

РЕН ТВ телеарнасы 19 жасар Ильназ Галявиев қазандағы мектепке шабуыл жасаған кезде жазылған аудиожазбаны жариялады, деп хабарлайды Tengrinews.kz. Аудиожазбаны кабинеттердің бірінде тығылып отырған оқушы жазған. "Біз...

Әрқайсы 40 млн теңге: Ақтауда қоғамдық көліктер 95 пайыз жаңартылды

Ақтауда қоғамдық көліктер 95 пайыз жаңартылды. Отандық зауытта құрастырылған 18 автобус лизингтік бағдарлама арқылы қараша айында сатып алынған. Әрқайсы 40 млн теңге тұрады, -...

12 мамыр: Айтулы оқиғалар тізбегі

1995 жылы Ақтөбе қаласындағы көшеге ақын Сағи Жиенбаев есімі берілді. Ол 1955 жылы Н.В. Гоголь атындағы Қызылорда педагогика институтын бітірген. Ақын қаламынан көптеген өлеңдер...

Павлодардағы колонияда көз жұмған педофил танымал блогер болып шықты

8 мамырда Павлодардағы түзеу мекемесінің тұтқындары арасында жанжал шығып, жазасын өтеушілердің бірі көз жұмған болатын. Қаза тапқан айыпталушы екібастұздық блогер болып шықты, деп хабарлайды...

«Біріккен ұлт жеңеді!» халықаралық байқауының жеңімпаздары анықталды

Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия Ұлттық университеті ел тәуелсіздігіне 30 жыл толуына және университеттің 25 жылдығына орай «Біріккен Ұлт жеңеді!» атты халықаралық бейне материалдар байқауын өткізді....

Белгісіз біреулер Қайым Мұхамедхановтың құлпытасын қиратып кеткен

Абайтану саласының негізін қалаған ғалымдардың бірі, жазушы Мұхтар Әуезовтің ізбасары, Абайдың мемлекеттік музейін ұйымдастырушы, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, ғалым Қайым Мұхамедхановтың құлпытасын белгісіз біреулер талқандап...

Жетінші қабаттан құлаған екі жасар бала аман қалды

Бүгін Мәскеудің солтүстік-шығыс ауданында орналасқан көпқабатты үйлердің бірінде терезе алдында ойнап отырған екі жасар бала жетінші қабаттан құлап кетіп, аман қалды, деп хабарлайды Vesti.ru...

Риддердегі өрт толығымен ауыздықталды

11 мамырда сағат 18:20-да Шығыс Қазақстан облысының Риддер қаласындағы орман өрті толық ауыздықталды деп хабарлайды ҚазАқпарат ТЖД-ға сілтеме жасап. Бұдан бұрын хабарланғандай, кеше Риддерде ауқымды өрт...

Елордадағы мектептердің бірінен 175 адам эвакуацияланды

Нұр-Сұлтандағы жеке меншік мектептен 175 адам эвакуацияланды, деп хабарлайды Tengrinews.kz қалалық полиция департаментінің баспасөз қызметіне сілтеме жасай отырып. Эвакуацияға жарылғыш зат туралы хабарлама себеп...

Қытайдағы қандасымыз Еркеш Құрманбекқызының «Арғымақ асуы» романы талқыланды (видео)

Бейжіңде Қытай жазушылар одағының ұйымдастыруымен қазақ жазушысы Еркеш Құрманбекқызының «Арғымақ асуы» атты романын талқылауға арналған конференция өтті, деп хабарлайды қытайлық kazakcnr.com сайты.  Конференцияға Қытай жазушылар...