18 ءساۋىر 2019, 17:47 1091 0 الەۋمەت تاڭسۇلۋ الدابەرگەنقىزى

جىر بولعان جيىرما ءبىر مىڭ جانە پاتەر جالداۋشىلار

بيىلعى جىلدىڭ 1 شىلدەسىنەن باستاپ قازاقستاندا الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان وتباسىلارعا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك تاعايىنداۋ ءۇشىن تالاپ ەتىلەتىن قۇجاتتار ءتىزىمى قىسقارتىلادى، ال بەرىلەتىن كومەكتىڭ سوماسى تۇرعىلىقتى ايماققا بولىنگەن بيۋدجەت كولەمىنە بايلانىستى. مىنە، ماسەلەنىڭ دە شيرىعا تۇسەتىن تۇسى وسى بولدى. بۇگىنگى كۇنى جەرگىلىكتى اكىمشىلىككە وسى تىزىمگە ىلىگۋ ءۇشىن جۇگىرىپ جۇرگەندەردەن كوز سۇرىنەدى. ويتكەنى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ ايتۋىنشا، الەۋمەتتىك كومەككە مۇقتاج وتباسىنىڭ مالىمەتتەرىن «ە-حالىق» بازاسىنا ەنگىزۋ ءۇشىن قاجەت قۇجات جيناۋمەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار اينالىسادى دەلىنگەن. سوندىقتان دا بولار، تۇرعىلىقتى اكىمشىلىكتەر جۇمىسى كۇردەلەنە تۇسكەندەي.

– مەنىڭ كەلىنشەگىم جامبىل اۋدانىنىڭ ورتالىعى ۇزىناعاش سەلوسىندا مەيىربيكە بولىپ قىزمەت اتقارادى، جالاقىسى 65 مىڭ تەڭگە. ءوزىم اۋىسىمدىق جۇمىستامىن. قۇرىلىس-جوندەۋ جۇمىستارىمەن اينالىسامىن. وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر، بۇل دەگەن ءسوز قىستاي ۇيدە، جازعىسالىم عانا ناپاقا تابامىن دەگەن ءسوز. كۇردەلى قۇرىلىستار تۇگىلى بۇگىندە جەڭىل-جەلپى ءۇي جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ءوزى بريگادا جيناقتاپ العان توپتاردان ارتىلمايدى. ءبىز سياقتىلارعا تامىر-تانىستار ارقىلى بولماسا ونداي جۇمىس تا تابىلا بەرمەيدى. ءتورت بالامىز بار. ەڭ كىشكەنتايىمىز بەس جاستا. وسى ۋاقىتقا دەيىن الىپ كەلگەن توعىز مىڭ تەڭگەگە كەلىنشەگىمنىڭ 65 مىڭىن قوسقاندا، 74 مىڭمەن ولمەستىڭ كۇنىن كورىپ كەلدىك. ايتەۋىر ەل ءىشى بولعاندىقتان، اراسىندا كورشى-قولاڭنىڭ قورا-قوپسىسىن جوندەۋگە قولعابىس ەتىپ بىردەڭە تاۋىپ قوياسىڭ. ماسەلە مۇندا دا ەمەس، ەڭ باستىسى ءتورت بالا كوپبالالى وتباسىلار تىزىمىنە ەنگەنى، ولاردىڭ ءىشىپ-جەم، كيىم-كەشەگى ەسەپتەلىنىپ، اجەپتاۋىر الەۋمەتتىك كومەك الاتىن بولدىق دەگەن كوڭىلىمىز سۋ سەپكەندەي باسىلدى. قالادا قايدام، اۋىلدىق جەرلەردە «جەڭ ۇشىنان جالعاسۋ» دەگەن قالماي كەلە جاتقانىنا تاعى دا كوزىمىز جەتىپ، امالسىز وسىنداي شاعىم ايتۋعا تۋرا كەلىپ وتىر. ءدال مەنىڭ جاعدايىمدى باسىنان كەشىپ وتىرعان ءبىراز تانىستارىم ەنگەن تىزىمگە ءبىز ەنە الماي قالدىق. قويعان تالاپتارى: ءبىزدىڭ ەلىمىزدە وتباسىندا ەر ازامات مىندەتتى تۇردە جۇمىس ىستەۋى كەرەك ەكەن. ال كەرەك بولسا! اينالايىن-اۋ، جۇمىستان قاشىپ وتىرعان ەشكىم جوق، بىراق تۇراقتى اينالىساتىن جۇمىس بولماعاندىقتان وتىرمىز عوي. ايتپەسە قاي قازاقتىڭ ازاماتى ايەلىنىڭ تاپقان تابىسىنا قاراپ وتىرادى دەيسىز؟! باسقاسىن بىلاي قويعاندا، اي سايىن ءتورت بالاعا بەرىلەتىن 21 مىڭعا ىلىكسەك ەكەن دەگەن ۇمىتپەن تاعى دا ەسىك جاعالاۋعا تۋرا كەلەتىن ءتۇرى بار. ۇزىنقۇلاقتان ەستىگەنىمىز، ەگەر تيىن-تەبەن ۇسىنار بولساڭ، سول قيامەت-قايىم تىزىمگە ىلىگەتىن سياقتىمىز. بىراق... كىمگە، قالاي بەرەسىڭ؟.. – دەگەن قاھارمان ەسىمدى جىگىت بىزگە سىناي قارادى. بالكىم، وسى كىسىلەر ارالاسسا تىرلىگىم وڭىنان تۋاتىن سەكىلدى دەپ ويلاعان بولۋى كەرەك.

ءوزىن رايحان دەپ تانىستىرعان كەلىنشەك تولىق اتى-ءجونىن ايتا المايتىنىن ايتتى. قالامىزداعى قازاقتار كوپ شوعىرلانعان الاتاۋ اۋدانىنىڭ تۇرعىنى، كۇيەۋى جۇمىس ىستەمەيتىنىن، ىشىمدىككە اۋەس ەكەنىن كوز جاسى كول بولىپ وتىرىپ ايتقانى: II-توپتاعى مۇگەدەك بالاسى بار ەكەن. جىل سايىن مەديتسينا مەكەمەلەرىنىڭ ەسىگىن توزدىرىپ ءجۇرىپ، جاڭالاپ الاتىن قۇجاتتاردان شارشاعانىن، ءاۋ باستا بىرنەشە ادامنان تۇراتىن كوميسسيا بەلگىلەپ، تاعايىندالعان قۇجاتتا نەگە جىل سايىن جاڭارتۋعا ماجبۇرلەيتىنىن، ول بالانىڭ ءبىر جىلدىڭ ىشىندە اياعىنان تىك تۇرىپ ساۋىعىپ كەتپەيتىنى انىق بولسا دا، وسىنداي سەرگەلدەڭ تىرلىككە ەندى الەۋمەتتىك كومەككە جينايتىن قۇجاتتار قوسىلعانى شارشاتتى دەيدى. ەڭ باستى قۇجاتتار: وتباسى مۇشەلەرىنىڭ جەكە كۋالىك كوشىرمەسى، مەكەنجاي انىقتاماسى، وتباسىنىڭ تابىسى تۋرالى انىقتاما، جۇمىس ورنىنان ايلىق جالاقىسى تۋرالى، زەينەتاقى اۋدارىمدارى تۋرالى جانە جۇمىسسىز بولسا، جەرگىلىكتى اكىمدىكتەن جۇمىسسىزدىعى تۋرالى انىقتاما تاپسىرۋ كەرەك ەكەن.

– بارىنەن دە قالادا تىركەلگەنىڭ جايلى انىقتاما الۋ قيىنعا سوقتى. ويتكەنى قالادا جۇمىس ىزدەپ جۇرگەندەردىڭ كوبىندە پروپيسكا جوق، قايدان بولسىن باسىندا باسپاناسى دا جوق. مەن دە ءبىر تانىستارىم ارقىلى ءبىر كىسىلەردىڭ ۇيىنە تىركەلگەن ەدىم. وبالى نە، انىقتاما قاعازىمدى تەز الدىم. بىراق... الەۋمەتتىك كومەك الۋىم ءۇشىن، سول ۇيدە تىركەلگەن بارلىق ازاماتتاردىڭ اي سايىنعى جالاقىسى ورتاق ەسەپتەلىنەتىندىكتەن، بىزگە تيەسىلى كومەكتى الا المايدى ەكەنبىز. سوندا قالاي؟ مەنىڭشە، بۇل تەك ءبىزدىڭ عانا ەمەس، قالادا پاتەردەن-پاتەرگە كوشىپ-قونىپ جۇرگەن تالايلاردىڭ باسىندا بار جاعداي عوي.

شىنىندا دا ويلاناتىن، ويلانىپ قانا قويماي تياناقتى شەشىم قابىلدايتىن تىرلىك. كوپبالالى وتباسىلار تەك ءوزىمىزدىڭ قانداستارىمىز ەكەنىن ەسكەرسەك، قالاداعى پاتەرشىلەردىڭ دە كوبى – وسى قاراكوزدار. وسىندايدا كەزىندە ءوزىمىزدىڭ دە قالانىڭ ءار تۇكپىرىندە باسقا ۇلتتاردىڭ قولىندا پاتەرشى بولعانىمىز ەسكە تۇسەدى. دەگەنمەن، ءتورت بالامەن قالا ىشىندە تەگىن ءجۇرىپ-تۇرىپ، دەنساۋلىق سالاسىنداعى قىزمەتتەردى تەگىن قابىلداپ، بالاباقشالاردىڭ دا قىزمەتىن ەلۋ پايىزعا جەڭىلدىكپەن پايدالانعانىمىز دەرتكە داۋا ەكەن عوي. بۇل كەزەڭ دە وتپەلى ەكەنىن، قازاق بالاسىنىڭ ەشكىمگە تاۋەلدى بولمايتىن، ءوز باسپانالارىندا ەمەن-جارقىن عۇمىر كەشەتىن كەز دە الىس ەمەستىگى كوڭىلگە دەمەۋ...

تاڭسۇلۋ  الدابەرگەنقىزى

سوڭعى جاڭالىقتار