21 ماۋسىم, 11:41 583 0 قوعام ارايلىم بيمەنديەۆا

دارىگەرلەر كۇنى – بارشاعا ورتاق مەرەكە

ءدال قازىرگىدەي ەل باسىنا كۇن تۋعان شاقتا ىندەت وشاعىندا ءجۇرىپ، وتباسىنان الىستا جۇمىس ىستەپ جاتقان دارىگەرلەردىڭ ەڭبەگى ەرەكشە. ناۋقاستارعا مەديتسينالىق جانە مورالدىق كومەك كورسەتۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتكەن دارىگەرلەردىڭ بۇگىنگى مەرەكەسى دە ەرەكشە جاعدايدا ءوتىپ جاتىر. ولار ىندەت جويىلعانشا اۋرۋدىڭ قىزعان ورتاسىندا ەڭبەك ەتە بەرمەك. ءتىپتى Covid19 ىندەتىن جۇقتىرعان دارىگەرلەر ەمدەلىپ شىعىپ، ۆيرۋسپەن كۇرەس جۇمىسىنا قايتا جۇمىلدىرىلىپ جاتىر. بەيبىت كۇننىڭ باتىرى اتانعان اق حالاتتى ابزال جانداردى بۇگىنگى مەرەكەمەن قۇتتىقتاي وتىرىپ، جۇمىستارىنا تابىس تىلەيمىز.

قۋانىش جيەنباي، حالىقارالىق «الاش» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى، جازۋشى:

دارىگەرلەر جايلى ۇلكەن شىعارما جازاتىن كەز جەتتى

– انتىنا ادال دارىگەرلەر پاندەميامەن كۇرەستە وزدەرىنىڭ جانىن اياماي، ايلاپ بالا-شاعاسىنىڭ ءجۇزىن كورمەي ەڭبەك ەتىپ جاتىر. دارىگەردىڭ ەڭبەگى ەرەن ەكەنىن وسى جولى شىن سەزىندىك. بۇعان دەيىن ءبىز «دارىگەرلەر ناۋقاسقا قارامايدى ەكەن» دەگەن سەكىلدى شىندىققا اسا جاناسپايتىن، ناقاقتى، قۇلاققا سىڭبەيتىن، وتكىنشى، قىسىر اڭگىمەلەردى كوپ ايتىپ كەلدىك. ال پاندەميا كەزىندە دارىگەرلەردىڭ پاتريوتتىق ءرولى ءبىزدىڭ قوعام ءۇشىن ۇلگى بولدى. ىندەت ءبىزدىڭ قوعامدا دارىگەرلەردىڭ ماڭىزىن ارتتىرىپ، بەدەلىن كوتەردى.

قازىر مەرزىمدى باسىلىمداردا ەلىمىزدە بەلگىلى ءبىر سالانىڭ دارىگەر ماماندارى جەتىسپەيتىنى جازىلىپ جاتىر. اسىرەسە ۆيرۋسولوگتار، پاندەمياعا قارسى تۇراتىن ماماندار كەرەك. ءوز اراسىندا دارىگەرلەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە قاراماستان، اق حالاتتى ابزال جاندار ۋاقىتپەن ساناسپاي، كۇن-ءتۇن دەمەي، ادامداردىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن جانىن سالىپ جۇمىستارىن جاساپ جاتىر. سوندىقتان دارىگەرلەردىڭ ەڭبەگى ءبىز ءۇشىن ءار ۋاقىتتا ۇلكەن مارتەبەگە يە.

مەنىڭ جولداسىم – دارىگەر. سوندىقتان بولار دارىگەرلەردىڭ جانىن جاقسى تۇسىنەمىن. بيىلعى دارىگەرلەر كۇنى مەرەكەسى ەرەكشە جاعدايدا ءوتىپ جاتىر.  بۇل مەرەكە دارىگەرلەر قاۋىمى ءۇشىن عانا ەمەس، ءبىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن دە ەرەكشە مەيرام ەكەنى انىق. سوندىقتان ءبىز دارىگەرگە دەگەن قۇرمەتىمىزدى ودان ارى اسىرا بەرسەك، ۇتىلمايتىن دارەجەدەمىز. دارىگەرلەرگە دەگەن ءبىزدىڭ تاراپىمىزدان تولىقتاي قۇرمەت پەن كومەك كورسەتىپ جاتقان جوق. ءبىز ولاردى تەك قانا قۇر سوزبەن ماداقتاۋمەن، 1-2 ايلىق كولەمىندە جاردەماقى بەرۋمەن نەمەسە جالاقىسىن از عانا مولشەردە كوبەيتۋمەن اينالىسپاۋىمىز كەرەك. بۇل باعىتتا جۇيەلى ءارى كەشەندى جۇمىستار اتقارىلۋى ءتيىس. مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە دەگەن ءبىزدىڭ كوزقاراسىمىزدى تۇپكىلىكتى وزگەرتۋىمىز كەرەك. ءاربىر ادامنىڭ اۋىرماي-سىرقاماي ءومىر سۇرۋىندە ۇلكەن ءرول اتقاراتىن دارىگەرلىك قىزمەتتى ءبىز ارقاشان دا جوعارى قويۋىمىز قاجەت. وسى رەتتە قازاق ادەبيەتىندە دە دارىگەردىڭ بەينەسىن اشاتىن، دارىگەردى باستى قاھارمان ەتىپ قوياتىن تولىققاندى ۇلكەن شىعارمالار تۋدىراتىن ۋاقىتتىڭ ءوزى كەلگەن سياقتى. بولاشاقتا ەلىمىزدە دارىگەر ماماندىعى ۇلگى تۇتاتىن ماماندىقتاردىڭ ءبىرى بولاتىنىنا سەنىمدىمىن.

 

كۇنسۇلۋ تۇرعىنبەكقىزى، اكتريسا، مادەنيەت سالاسىنىڭ ۇزدىگى:

دارىگەرلەردىڭ جاعدايى جاسالسا، حالىقتىڭ دا دەنى ساۋ بولادى

– الەمدى شارپىعان ەپيدەميا مەملەكەتىمىزدىڭ توتەننەن كەلەتىن جاعدايلارعا قانشالىقتى دايىن ەكەنىن كورسەتتى. دارىگەر ماماندىعىنىڭ التىننان دا قىمبات، ەڭ قاجەتتى ماماندىق ەكەنىن، مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە كورسەتىلەر قۇرمەتتىڭ بۇدان دا جوعارى بولۋى كەرەكتىگىنە ابدەن كوزىمىز جەتتى. اۋەلى اللا، ودان كەيىن اق حالاتتى ابزال جاندار ادام ءومىرىنىڭ اراشاشىسى. مەن دارىگەرلەرگە مىڭ قايتارا باسىمدى ءيىپ تاعزىم ەتكىم كەلەدى. ويتكەنى ەلباسىن دا، پرەزيدەنتتى دە، ونەر ادامدارىن دا، ادەبيەت مايتالماندارىن دا، حاندى دا، قارانى دا، بالانى دا، دانانى دا ەمدەيتىن وسى اياۋلى اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ قولى. بۇگىنگىدەي قيىن جاعدايدا ازاماتتاردىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋ، اۋرۋدان امان-ەسەن جازىلۋى دارىگەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىنە تىكەلەي بايلانىستى.

وسىنداي سىن ساعاتتا وزدەرىنىڭ كاسىبي مەرەكەلەرىن تويلاۋعا دا مۇمكىنشىلىگى بولماي، قابات-قابات كوستيۋمدەردىڭ اراسىندا تەرگە مالشىنىپ، بالا-شاعاسىن، وتباسىن كورمەي قينالىپ جاتقان بارلىق مەديتسينا سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە تەك جاقسىلىق تىلەيمىن. ولار دا ءبىز سەكىلدى ۇلكەن جۇرەكتى ادامدار. وكىنىشكە قاراي، قازىرگى تاڭدا وسى سالانىڭ ەڭبەكاقىسى دا سونشالىقتى تومەن، سودان كەيىن مەديتسينا سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى جايىندا ادامداردىڭ الىپ-قاشپا كوزقاراسى دا وڭ بولماي تۇر. بىراق دارىگەر ناۋقاستى ەمدەپ جازۋ ءۇشىن قولدان كەلگەنشە مىڭ ءتۇرلى امال جاسايتىن، سىن ساعاتتاردا ادام بالاسىنىڭ ءومىرى ءۇشىن كۇرەسەتىن، قولىنان كەلگەننىڭ ءبارىن جاسايتىن وسىنداي اياۋلى جانداردى ءبىز كوپ سىناپ-مىنەپ قويدىق. وتقا دا، سۋعا دا ءتۇسىپ جۇرگەن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىن داتتاۋ، كىنالاي سالۋ وڭاي بولىپ كەتتى. وسىندايدا ءجون-جوسىقسىز دارىگەرلەردىڭ ەڭبەگىنە قيانات كەلتىرەتىندەردىڭ ماسەلەسىن كادىمگى سوت جۇيەسىمەن قاراۋ كەرەك دەپ ويلايمىن. دارىگەرگە قۇرمەت زاڭمەن بەكىتىلگەندە ولارعا دەگەن قۇرمەت تە ارتادى. بۇل ءبىرىنشى ماسەلە. ەكىنشىدەن ولاردىڭ كۇنى-ءتۇنى جۇرەتىن ەڭبەگىنە الاتىن جالاقىلارى تاتىمايدى. بۇل ماسەلە دە كەزەگىمەن شەشىمىن تابۋى ءتيىس. وسى ىندەتتەن امان-ەسەن قۇتىلعاننان كەيىن، ەڭ اۋەلى دارىگەرلەرگە ارناپ ۇلكەن قۇرمەت كورسەتۋ كەرەك دەپ ويلايمىن.

ءبىز ىندەت ارقىلى نەنى ۇعىندىق؟ ادام ونەرسىز ءومىر سۇرە الادى ەكەن، كيىم الماي ءومىر سۇرە الادى ەكەن، ءسان سالونىنا بارماي ءومىر سۇرە الادى ەكەن. ال بىراق ادامدا دەنساۋلىق بولماسا، باسقاسىنىڭ ءبارىنىڭ تۇرالاپ قالاتىنىن كوردىك. دەنساۋلىق ماسەلەسىندەگى باستى جاردەمشىمىز – دارىگەرلەر قاۋىمى. سوندىقتان دارىگەرلەردىڭ جاعدايى جاسالسا، حالىقتىڭ دا دەنى ساۋ بولادى. ال دەنى ساۋ حالىقتان دەنساۋلىعى مىقتى ۇرپاق دۇنيەگە كەلەدى. ۇلت بولاشاعى جارقىن بولادى، مەملەكەتىمىز وركەندەيدى، دامىعان الدىڭعى قاتارلى ەلدەر قاتارىنان تابىلادى.

ءوزىم دارىگەردىڭ جانىندا ءبىر كۇن وتىرىپ كوردىم. دامىلسىز سوعىلاتىن تەلەفون، جاعدايىن ايتىپ شاعىمدانعان ناۋقاس، دەرتىنە شيپا سۇراپ الدىنا كەلگەن ادام ءۇشىن ارپالىسىپ جاتقان دارىگەرلەردى سەبەپسىز كىنالاۋ ادىلەتسىزدىك دەر ەدىم. ءبىزدىڭ ەلدە دارىگەرلەردىڭ جان-ايقايىن، قاۋىرت جۇمىسىن اشىپ كورسەتەتىندەي جاعداي جوق. سەريالداردا دارىگەردىڭ ءومىرىن ادەمى كوركىمەن بەرەدى. ال شىن مانىندە ءومىر ءۇشىن، ساناۋلى سەكۋندتار ءۇشىن كۇرەسىپ جاتقان جەردە اڭگىمە مۇلدەم باسقا. سوندىقتان شىن ەڭبەكتى، اسىل ەڭبەكتى باعالاي بىلەيىك دەپ ايتقىم كەلەدى. ءومىر بەرەتىن انانى قالاي ارداقتاعان بولساق، ءومىردى ساقتاپ قالۋعا تىرىساتىن دارىگەرلەرگە دە سونشالىقتى قۇرمەتپەن قاراۋىمىز كەرەك. ەڭ بولماسا 24 ساعات جۇمىس ىستەيتىن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ وتباسى، اتا-اناسى، بالا-شاعاسىنىڭ تاماقتارى توق، ۇيقىلارى تىنىش بولاتىنداي جالاقىلارى بولسا، ەسىل ەڭبەكتەرىنىڭ ەش كەتپەگەنى دەپ ويلايمىن.

باسقا مەملەكەتتەر ءوز مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىن جوعارى باعالاپ جاتقان كەزدە، ءبىز نەگە سونشالىقتى تومەن دەڭگەيگە ءتۇسىپ كەتكەنبىز دەپ ويلايمىن. سوندىقتان سىن ساعاتتاردا ايانباي ەڭبەك ەتكەن دارىگەرلەرىمىزدىڭ جاعدايىن جاساي الماساق، وندا ءبىزدىڭ مەملەكەتتىگىمىزگە سىن بولادى.

وسى رەتتە ءوز باسىما جانە كۇنىنە مەن سەكىلدى مىڭداعان ادامعا كومەك قولىن سوزعان الماتىداعى №7 قالالىق كلينيكالىق اۋرۋحاناسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە ايتار العىسىم شەكسىز. ولار كۇنى-ءتۇنى قارا دەمەي، حان دەمەي، 24 ساعات بويى ۇيىقتاماي حالىق ءۇشىن قىزمەت ەتەدى. جۇمىس اراسىندا ءتىپتى مىزعىپ الاتىن دا ۋاقىتتارى جوق. مەرەكەگە وراي، بارشا مەديتسينا سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە شەكسىز ريزاشىلىعىمدى بىلدىرگىم كەلەدى. ولار – بەيبىت كۇننىڭ باتىرلارى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار